قوانین خدمت نظام وظیفه عمومی

قوانین خدمت نظام وظیفه عمومی

قانون خدمت وظیفه عمومی

قوانین خدمت نظام وظیفه عمومی ، کلیه قوانین خدمت نظام وظیفه عمومی در مشزوح زیر

فصل اول – کلیات

فصل دوم – احضار برای دوره ضرورت

فصل سوم –رسیدگی

فصل چهارم – معافیتها

بخش اول –معافیت تحصیلی

بخش دوم – معافیت پزشکی

بخش سوم – معافیت کفالت

فصل پنجم – آموزش نظامی مشمولان و درجات و حقوق و مزایای آنان

فصل ششم –احضار در مراحل احتیاط و ذخیره

فصل هفتم : غیبت مشمولان وظیفه عمومی و جرائم و مجازاتها

  • بخش اول- غیبت مشمولان خدمت وظیفه عمومی
  • بخش دوم- جرائم و مجازاتها

قوانین الحاقی

 

 

2

آئین نامه اجرائی قانون خدمت وظیفه عمومی

 

فصل اول –کلیات

فصل دوم- احضار برای دوره ضرورت

فصل سوم- رسیدگی

فصل چهارم : معافیتها

بخش اول-معافیت کفالت

بخش دوم-معافیت یک نفر از فرزندان خانواده شهداء

فصل پنجم- آموزش نظامی مشمولان و درجات و حقوق و مزایای آنان

فصل ششم : غیبت مشمولان وظیفه عمومی و جرایم و مجازاتهای آنان

  • بخش اول- غیبت مشمولان خدمت وظیفه عمومی
  • بخش دوم- جرائم و مجازاتها
  • بخش سوم _ نحوه شناسائی و دستگیری مشمولین غائب
  • آیین نامه اجرایی ماده 12 قانون خدمت وظیفه عمومی
  • قانون چگونگی پرداخت حقوق پرسنل وظیفه نیروهای مسلح
  • آئین نامه اجرائی بخش معافیت تحصیلی قانون خدمت وظیفه عمومی
  • قانون معافیت یک نفر از فرزندان خانواده‌های شهدا، معلولین، اسرا، مفقود‌الاثرها خدمت وظیفه عمومی
  • قانون سرباز قهرمان1
  • قانون معافیت بهداشتکاران دهان و دندان و بهداران (تکنیسین‌های بهداشت و مبارزه با بیماری‌ها) از انجام خدمت وظیفه عمومی
  • قانون استخدام روحانیون و طلاب علوم دینی در وزارت آموزش و پرورش با استفاده از معافیت تحصیلی1

سایر قوانین و مقررات

  • قانون نحوه تشکیل پیام آوران بهداشت
  • آئین نامه اجرایی قانون گذرانیدن مدت خدمت وظیفه فارغ التحصیلان دانشکده علوم قضایی در محاکم قضایی کشور
  • قانون معلمان ، پزشکان و پیراپزشکان وظیفه مصوب
  • قانون استفاده وزارت بهداشت، درمان و آموزش پزشکی از مشمولان خدمت وظیفه عمومی در زمان صلح
  • قانون احتساب خدمت در جبهه افراد جزو خدمت دوره ضرورت
  • قانون اجازه تردد فارغ التحصیلان فوق لیسانس و بالاتر و متخصصان ایرانی مقیم خارج بدون بررسی وضعیت خدمت وظیفه عمومی
  • قانون نحوه کمک به خانواده های مشمولینی که با اعزام مشمول قدرت اداره معاش خودراازدست می دهند
  • مقررات اعطاء امتیازات ویژه به ایثارگران و امدادجویان
  • قانون احتساب قسمتی از خدمت اعضاء بسیج نیروی مقاومت سپاه پاسداران انقلاب اسلامی به عنوان خدمت دوره ضرورت

فصل اول- کلیات

ماده1- دفاع از استقلال و تمامیت ارضی و نظام جمهوری اسلامی ایران و جان و مال و ناموس مردم وظیفه دینی و ملی هر فرد ایرانی است و در اجرای این وظیفه کلیه اتباع ذکور دولت جمهوری اسلامی ایران مکلف به انجام خدمت وظیفه عمومی برابر مقررات این قانون میباشند و هیچ فرد مشمول خدمت وظیفه عمومی را جزء در موارد مصرحه در این قانون نمیتوان از خدمت معاف کرد.

تبصره1- با توجه به اصل 151 قانون اساسی واحد بسیج مستضعفین سپاه پاسداران انقلاب اسلامی موظف است در اسرع وقت امکانات آموزش نظامی اتباع اناث دولت جمهوری اسلامی ایران با رعایت کلیه موازین شرعی فراهم نماید. این آموزش برای اناث الزامی نیست.

تبصره2- وزارت آموزش و پرورش موظف است با همکاری واحد بسیج مستضعفین سپاه پاسداران آموزشهائی را که زمینه ساز آمادگی دفاعی است طبق موازین اسلامی در برنامه‌های آموزشی مقاطع تحصیلی راهنمائی و دبیرستان پیش بینی نماید. معلمان واجدشرایط در امر آموزش نظامی دانش آموزان الویت دارند. این آموزش الزامی برای دختران در زمینه‌های دفاع غیرنظامی خواهد بود.

آئین نامه اجرائی این تبصره حداکثر ظرف مدت سه ماه توسط وزارتین سپاه پاسداران انقلاب اسلامی و آموزش و پرورش تهیه و به تصویب هیئت وزیران خواهد رسید.

ماده2- هر فرد ذکور ایرانی از اول فروردین ماه سالی که طی آن سال وارد سن 19 سالگی میشود مشمول مقررات خدمت وظیفه عمومی خواهد شد.

ماده3- سن مشمولان و افراد تحت تکفل از لحاظ خدمت وظیفه و معافیت از آن  تابع مندرجات اولیه اولین شناسنامه بوده  هر گونه تغییری که بعدا به عمل آمده باشد از لحاظ وظیفه عمومی معتبر نخواهد بود.

تبصره- در صورتی که اختلاف بین سن واقعی مشمول (طبق نظریه شورای پزشکی مندرج در تبصره 1 ماده 41 این قانون) و سن مندرج در شناسنامه اولیه بیش از 5 سال باشد، طبق نظر شورای پزشکی عمل خواهد شد.

ماده4- خدمت وظیفه عمومی 30 سال است و مراحل آن برای کلیه مشمولان بشرح زیر است:

الف- دوره ضرورت دو سال و در صورتی که مشمولان مازاد بر نیاز باشند شورای عالی دفاع میتواند این مدت را تا 18 ماه تقلیل دهد.

ب- دوره احتیاط 8 سال.

ج- دوره ذخیره اول 10 سال.

د- دوره ذخیره دوم 10 سال.

تبصره1- تاریخ شروع و پایان خدمت در مراحل احتیاط و ذخیره از تاریخ پایان خدمت دوره ضرورت محاسبه میگردد و در هر حال تاریخ خاتمه آن از سن 50 سالگی تجاوز نخواهد کرد.

تبصره2- در مواقع ضرورت و بسیج همگانی ممکن است افراد مشمول این قانون تا سن شصت سالگی نیز احضار شوند.

تبصره3- مفاد بند الف این ماده نسبت به مشمولانی مجری است که از اول فروردین ماه سال 1363 به خدمت اعزام شوند.

ماده 5- کلیه مشمولان قادر به خدمت و بلامانع به خدمت دوره ضرورت اعزام میشوند و پس از فراگرفتن آموزشهای نظامی لازم بقیه خدمت دوره ضرورت را در نیروهای مسلح جمهوری اسلامی ایران انجام خواهند داد. تعیین ترتیب تقدم برای استفاده از مشمولان مزبور در هر یک از سازمانهای نظامی و انتظامی و نحوه سهیمه بندی آنها توسط ستاد مشترک ارتش جمهوری اسلامی تهیه و به تصویب شورای عالی دفاع میرسد.

تبصره1- تعیین تعداد سهیمه هر یک از نیروهای نظامی و انتظامی از مشمولین هر دوره به وسیله کمیسیونی انجام خواهد شد که از نمایندگان نیروهای مزبور و به ریاست رئیس اداره وظیفه عمومی تشکیل میگردد.

تبصره2- سپاه پاسداران انقلاب اسلامی میتواند مشمولین مورد نیاز خود را در هر دوره طبق ضوابط خاص پذیرش سپاه از بین دارندگان دفترچه آماده به خدمت در حد سهمیه تعیین شده انتخاب و قبل از تاریخ اعزام آنان لیست اسامی آنها را به اداره وظیفه عمومی اعلام نماید. این مشمولین برای انجام خدمت وظیفه عمومی در اختیار سپاه قرار میگیرند.

تبصره3- نیروهای نظامی و انتظامی موظفند طبق اصل 147 قانون اساسی پرسنل کادر ثابت و وظیفه خود را بنا به درخواست دولت برای امور تولیدی، عمرانی، تحقیقاتی، آموزشی، بهداشتی و درمانی با رعایت کامل موازین عدل اسلامی در حدی که به آمادگی رزمی آنها آسیبی وارد نیاید در اختیار دولت قرار دهند.

ماده 6- قانون خدمت نیروهای انسانی، درمانی و بهداشتی مصوب 24/9/58 شورای انقلاب و الحاقیه‌ها و اصلاحیه‌های بعدی آن ابقاء و مشمولین مذکور در آن قانون پس از طی دوره آموزش مقدماتی نظامی بعد از تامین نیازمندیهای نیروهای مسلح ادامه خدمت را تا 5 سال در وزارت بهداری انجام میدهند.

ماده 7- قانون معافیت فارغ التحصیلان مراکز تربیت معلم از خدمت وظیفه عمومی مصوب 27/2/58 شورای انقلاب ابقاء و مشمولین مذکور در آن قانون پس از طی دوره آموزش مقدماتی نظامی بقیه خدمت مقرر در آن قانون را در آموزش و پرورش انجام خواهند داد.

ماده 8- داوطلبان شغل معلمی خلبانی در آموزشگاه فنون هواپیمائی به شرط سپردن تعهد و انجام ده سال خدمت و داوطلبان شغل تکنیسینی هواپیما در این آموزشگاه به شرط سپردن تعهد و انجام دوازده سال خدمت از انجام خدمت وظیفه معاف خواهند بود.

ماده 9- دانشجویان دوره چهارساله آموزشی شرکت کشتیرانی جمهوری اسلامی ایران و شرکت ملی نفت‌ کش و سازمان بنادر و کشتیرانی به شرط سپردن تعهد و انجام 10 سال خدمت در شرکتهای مذکور پس از طی دوره آموزش مقدماتی و تخصصی در نیروی دریائی و بر روی عرشه ناوهای نیروی دریائی از انجام بقیه خدمت دوره ضرورت معاف خواهند بود.

ماده 10- انجام امور زیر در مورد مشمولین وظیفه عمومی مستلزم ارائه مدرک دال بر رسیدگی به وضع مشمولیت آنان از اداره وظیفه عمومی میباشد و فتوکپی مدرک ارائه شده از جمله منضمات ضروری پرونده متشکله میباشد.

الف- شرکت در آزمایشات رانندگی و اخذ گواهینامه.

ب- دریافت هر گونه وام و کمکهای کشاورزی و صنعتی و دامداری و مسکن از طریق وزارتخانه‌ها و موسسات دولتی و وابسته به دولت و نهادهای قانونی.

ج- کاندیدا شدن جهت انتخابات مجلس شورای اسلامی و سایر شوراها و انجمنهای قانونی.

د- تحویل اصل گواهینامه یا پایان نامه دوره‌های تحصیلی دیپلم و بالاتر از وزارتخانه مربوطه.

ه- صدور پروانه کسب و اجاره اشتغال و عضویت در شرکتهای تعاونی .

و- ثبت هر گونه نقل و انتقال غیر قهری اموال به طور مستقیم و غیرمستقیم در دفاتر اسناد رسمی.

ز- دریافت مستمری از سازمانهای دولتی و وابسته و نهادهای قانونی.

ح- استخدام به هر صورت (رسمی،پیمانی،روزمزد و خرید خدمت) در وزارتخانه‌ها و موسسات دولتی و وابسته به دولت و نهادهای قانونی و شرکتهای دولتی.

تبصره 1- در مواردی که ضرورت یا حرج ایجاب کند که معاملات مشمول ثبت گردد، مانند اموال مشترک که عدم ثبت اموال مشمول موجب زیان مالی بر شرکاء دیگر گردد، ثبت اموال مشمول بلامانع است. تشخیص موضوع به عهده محاکم صالحه است.

تبصره 2- سایر اموری که در دیگر قوانین منوط به روشن شدن وضعیت خدمتی مشمول میباشد، به قوت خود باقی است.

ماده 11- در زمان جنگ و بسیج همگانی در صورت لزوم کسانی که به علتی در زمان صلح از معافیت خدمت دوره ضرورت استفاده نموده‌اند، نیز به خدمت احضار و از حقوق و مزایای مشمولین دوره احتیاط هم طبقه خود استفاده خواهند نمود.

ماده 12- کارگران و مستخدمین موسسات دولتی و نهادهای قانونی و سازمانی وابسته به دولت که خدمت دوره وظیفه عمومی را انجام میدهند پس از پایان خدمت مجددا به کار اولیه خود اشتغال خواهند یافت و کارفرما یا مسئولین مربوطه مکلفند آنان را به کار اولیه خود بگمارند.

تبصره 1- در مورد موسسات خصوصی کارفرما یا مسئولین مربوطه در صورتی مکلفند آنان را به کار اولیه خود بگمارند که در قرارداد استخدام این مسئله شرط شده باشد.

تبصره2- آئین نامه اجرائی این ماده توسط وزارتین کشور و کار و امور اجتماعی و سازمان امور اداری و استخدامی کشور تهیه و به تصویب هیات وزیران خواهد رسید.

ماده 13- مشمولانی که با طی دوره دانشکده‌ها و آموزشگاههای نظامی انتظامی برای خدمت در کادر ثابت استخدام شوند مدت تحصیل آنها جزء خدمت دوره ضرورت محسوب خواهد شد و اگر مدت تحصیل از دو سال کمتر باشد، از دوره خدمت آنان به نسبت کسری خدمت تا ده سال جزء خدمت دوره ضرورت محسوب میشود.

تبصره1- آن عده از محصلین مراکز آموزشی کادر ثابت نیروهای نظامی و انتظامی که قبل از نیل به درجه با پایان دوره آموزشی (در مورد کمیته و سپاه) مستعفی یا اخراج شوند دو سال خدمت دوره ضرورت را بدون احتساب مدت قبلی انجام خواهند داد.در صورتی که محصلین به علت بیماری یا عدم صلاحیتی که ناشی از اعمال ارادی آنان نباشد برکنار گردند مدت تحصیل جزء خدمت دوره ضرورت آنان محسوب خواهد شد.

تبصره2- افسران و همافران و درجه داران کادر ثابت و اعضاء ثابت سپاه پاسداران و کمیته انقلاب اسلامی در صورتی که به موجب مقررات استخدامی مربوطه از خدمت مستعفی یا اخراج شوند مدت تحصیل آنان قبل از نیل به درجه یا پایان دوره آموزشی (در مورد کمیته یا سپاه) جزو خدمت دوره ضرورت محسوب نخواهد شد و اگر بعد از نیل به درجه یا پایان دوره آموزشی از خدمت مستعفی یا اخراج گردند و مدت خدمت آنان از دو سال کمتر باشد و بقیه خدمت دوره ضرورت را تا دو سال با درجه سربازی وظیفه انجام خواهند داد.

ماده 14- مشمولانی که بعنوان کارمند رسمی با تعهد 9 سال خدمت در نیروهای نظامی و انتظامی استخدام شوند پس از انجام تعهد مزبور از خدمت دوره ضرورت معاف خواهند شد. مدت تعهد مزبور در نقاط بد آب و هوا 6 سال میباشد در صورتیکه کارمندان فوق الذکر از گروه پزشکی و فنی که دارای مدرک فوق دیپلم به بالا در این دو رشته میباشند مدتهای فوق به ترتیب 6 سال و 4 سال خواهد بود.

تبصره 1- آن عده از کارمندان فوق که بعلت انتزاع قسمت مربوطه از نیروهای نظامی و انتظامی به یکی از وزارتخانه‌ها یا سازمانهای دولتی و وابسته به دولت یا شهرداری و هلال احمر یا نهادهای قانونی منتقل شوند، بقیه مدت تعهد خود را در سازمان جدید انجام خواهند داد.

تبصره2- سازمانهای استخدام کننده کارمندان مشمول فوق موظفند در طول مدت خدمت مورد تعهد به کارمندان مزبور آموزش نظامی عمومی بدهند.

تبصره3- کارمندان فوق که قبل از انجام خدمت مورد تعهد بنا به تشخیص نیرو یا سازمان مربوطه به عللی خارج از اعمال ارادی خود از خدمت برکنار شوند، در صورتیکه مدت خدمت آنان در نقاط عادی و بد آب و هوا و حداقل به ترتیب به 5 سال و 3 سال بالغ گردد، از انجام خدمت دوره ضرورت معاف خواهند بود و چنانچه کمتر از مدتهای مذکور خدمت نموده باشند به ازاء هر یک سال کسری 4 ماه خدمت دوره ضرورت انجام خواهند داد و در هر حال خدمت دوره ضرورت این قبیل از کارمندان کمتر از 4 ماه نخواهد بود.

ماده15- سربازان وظیفه‌ای که حین انجام خدمت دوره ضرورت با داشتن حداقل گواهینامه دوره ابتدایی و با تعهد 5 سال خدمت پیمانی برای خدمت در مشاغل سازمانی مورد نیاز نیروهای نظامی و انتظامی استخدام گردند، تا 2 سال از خدمت آنان در صورت انجام تعهد به منزله خدمت دوره ضرورت محسوب خواهد شد و در صورتیکه قبل از خاتمه تعهد به هر علت از خدمت مستعفی و یا برکنار گردند، چنانچه مشمول معافیتهای قانونی نباشند بدون احتساب مدت تعهد انجام شده بقیه خدمت دوره ضرورت را برابر قانون انجام خواهند داد.

ماده16- کلیه مشمولانی که وارد خدمت دوره ضرورت میشوند طبق آئین نامه‌های ارتش جمهوری اسلامی ایران نسبت به انقلاب اسلامی و نظام جمهوری اسلامی و قانون اساسی و مقام رهبری (فرماندهی کل نیروهای مسلح جمهوری اسلامی ایران) سوگند وفاداری یاد خواهند کرد.

فصل دوم- احضار برای دوره ضرورت

ماده17- در مواقع ضروری ممکن است بنا به مقتضیات یا پیشنهاد شورای عالی دفاع و فرمان فرماندهی کل نیروهای مسلح جمهوری اسلامی ایران (مقام معظم رهبری) مشمولین وظیفه عمومی دوره ضرورت بیش از 2 سال به خدمت ادامه داده و یا قبل از خاتمه 2 سال از خدمت مرخص شوند که در صورت اول به میزان 2 برابر خدمت اضافی از ادوار خدمت آنان در دورهای احتیاط و ذخیره کسر میشود.

ماده18- به وضع مشمولان خدمت وظیفه عمومی یکسال قبل از اعزام به خدمت دوره ضرورت یعنی در سالی که مشمولان در آن سال وارد سن 19 سالگی میشوند رسیدگی خواهد شد.

ماده19- کسانی که به سن 19 سالگی میرسند پس از انتشار آگهی احضار موظفند برای روشن نمودن وضع مشمولیتشان به سازمان وظیفه عمومی محل تولد مراجعه و خود را  معرفی نمایند و در صورتیکه در خارج از محل تولد اقامت داشته باشند میتوانند به سازمان وظیفه عمومی محل اقامت خود مراجعه کنند.

مشمولان مقیم خارج از کشور باید به نمایندگی کنسولی یا سیاسی دولت جمهوری اسلامی ایران در کشور محل اقامت خود و در صورت نبودن آن به نزدیکترین نمایندگی کنسولی یا سیاسی دولت جمهوری اسلامی ایران مراجعه کنند.

ماده20- اداره ثبت احوال هر محل مکلف است صورت اسامی متولدین ذکور شهرستان یا بخشهای حوزه ماموریت خود را که در سال بعد باید به وضع مشمولیت آنان رسیدگی شود، بطور تفکیک در 4 نسخه تهیه و تا اول آذرماه هر سال به مراجعی که برای رسیدگی به امر وظیفه عمومی تعیین شده و یا خواهد شد تسلیم کنند.

فصل سوم – رسیدگی

ماده 21- حوزه های وظیفه عمومی تهران و مراجعی که در هریک از مراکز شهرستانها وبخشها مسئول رسیدگی به امور وظیفه عمومی محل می باشند زیر نظر ژاندارمری  جمهوری اسلامی ایران انجام خواهند نمود.

تبصره1- رئیس اداره وظیفه عمومی از نظر سازمانی معاون فرمانده ژاندارمری  کل در امر وظیفه عمومی بوده وبنا به پیشنهاد فرمانده ژاندارمری جمهوری اسلامی ایران وتصویب وزیر کشور تعیین می گردد.

تبصره2- رئیس اداره وظیفه عمومی موظف است کلیه دستورالعمل ها وبخشنامه ها و اطلاعیه ها یی را که به نحوی به نیروهای نظامی وانتظامی و مراجع قضائی مرتبط باشند و اموراجرائی مربوطه را درشورایی که باشرکت نمایندگان وزارت کشور، ستاد مشترک ، ستاد مرکزی سپاه ویک دادیار به نمایندگی دیوان عالی کشور زیرنظررئیس اداره وظیفه عمومی تشکیل می شود، هماهنگ نماید.

ماده22- نمایندگان کنسولی دولت جمهوری اسلامی ایران در کشور های خارج مسئول اجرای مقررات قانون وظیفه عمومی نسبت به مشمولان مقیم حوزه های ماموریت  خود می باشند و موظفند به وضع مشمولیت آنان رسیدگی کرده ونتیجه اقدامات را از طریق وزارت امور خارجه به اداره وظیفه عمومی اعلام دارند.

ماده 23- مشمولانی  که برای ادامه تحصیل به خارج از کشور مسافرت می کنندپس از ترک تحصیل یا فراغ از تحصیل  همچنین مشمولانی که پس از احضار به خدمت طبق آئین نامه اجرائی این قانون به طور موقت به خارج  از کشور مسافرت می کنند در پایان مدت تعیین شده باید جهت رسیدگی به وضع مشمولیتشان خود را به سازمان وظیفه عمومی داخل کشور معرفی کنند.

ماده 24- به وضع مشمولانی که ادعای تکفل نمایند د رمراکز شهرستانها و بخشها توسط هیاتی مرکب از اشخاص زیر رسیدگی می شود:

الف-بخشدار محل یانماینده او.

ب-رئیس سازمان وظیفه عمومی محل یانماینده او.

ج-نماینده دادستان  شهرستان ودر صورت نبودن دادسرا ووجود دادگاه صلح ، نماینده دادگاه.

د-یکنفر از نمایندگان شورای اسلامی  شهرستان یا شورای اسلامی بخش یا شهر به معرفی  شورای مربوطه

ماده 25- درصورتیکه مشمول یا افرای از بستگان  او که مدعی کفالت مشمول نسبت به خود هستند ادعا نمایند که حقی ازآنان تضییع شده است همچنین هریک از اعضای هیات رسیدگی ویافرمانده رده سازمانی بالاتر اویا رئیس اداره وظیفه عمومی می توانند با ذکر دلیل موجه به رای صادره از هیات رسیدگی اعتراض نمایند و پرونده مشمول در هیات رسیدگی تجدید نظر مطرح ورای هیات مزبور به استثنای موارد منطبق باماده 29 این قانون قطعی و غیر قابل  اعتراض است.

اعتراض به رای سربازی مانع اعزام مشمول به خدمت وظیفه نمی باشد.

 

ماده26- هیات رسیدگی تجدید نظر در سازمان وظیفه عمومی تهران و مراکز هنگها و گردانهای مستقل ژاندارمری با شرکت اشخاص زیر تشکیل میشود:

الف- فرماندار یا معاون او.

ب- در سازمان وظیفه عمومی تهران رئیس سازمان یا جانشین او، در هنگها و گردانهای مستقل ژاندارمری فرمانده هنگ یا گردان مستقل یا معاون آنها.

ج- دادستان شهرستان یا یکی از دادیاران.

د- فرمانده سپاه شهرستان یا قائم مقام وی.

ه- یک نفر به انتخاب شورای اسلامی شهرستان مربوطه.

ماده27- در مورد موارد 24 و 26 تشکیل جلسات با دو سوم اعضاء و تصویب با اکثریت مطلق آراء اعضاء خواهد بود.

ماده28- در صورتی که حداکثر ظرف 5 سال از تاریخ صدور رای هیات تجدید نظر معلوم شود که نظر هیات رسیدگی تجدیدنظر منطبق با اصول و قوانین جاری نبوده و اهمیت آن به حدی باشد که در وضع مشمول موثر باشد پرونده به وسیله رئیس اداره وظیفه عمومی به یکی از هیاتهای رسیدگی تجدید نظر ارجاع خواهد شد و نظر این هیات قطعی و لازم الاجراء است.

ماده29- در صورتی که در حین انجام خدمت دوره ضرورت مشمول یا یکی از کسان تحت تکفل او ادعای کفالت کند فرماندهان و روسای مربوطه مکلفند مراتب را به حوزه های وظیفه عمومی یا گروهانهای اعزام کننده مشارالیه اعلام دارند که در اسرع وقت وضع مشمول در هیات رسیدگی مطرح و تصمیم مقتضی اتخاذ شود.

ماده30-  به ادعای کفالت مشمولانی رسیدگی میشود که غیبت نداشته باشد مگر اینکه در موقع احضار و در طول مدت غیبت و حین رسیدگی حائز شروط معافیت کفالت بوده باشند که در این صورت این قبیل مشمولان از معافیت کفالت استفاده خواهند کرد. (با در نظر گرفتن ماده 55)

تبصره- رئیس اداره وظیفه عمومی یا نماینده او در صورتیکه دلائل و مدارک مثبته‌ای مبنی بر معافیت از خدمت در پرونده موجود باشد میتواند برای یک دوره دستور عدم اعزام صادر نماید

 

منبع : www.police.ir

 

 

 

 

بخش اول-معافیت تحصیلی

ماده31- دانش آموزان دانشسراهاودانش آموزان چهارساله آخر متوسطه وهنرآموزان

هنرستانهاوآموزشگاههای فنی وحرفه ای که ارزش تحصیلی دیپلم آنهاازطرف مراجع صلاحیت دارمعادل متوسطه کامل شناخته شده تحصیل نمایند ودانشجویان وهنرجویان دانشگاههاوموسسات آموزش عالی اگردرحین تحصیل به سن مشمولیت برسند تازمانی که به تحصیلات خو ادامه دهند ازاعزام به خدمت دوره ضرورت معاف خواهند بود.

ماده32- طلاب علوم دینی که قبل از رسیدن به سن مشمولیت ویا اعزام هم  طبقه خود طبق ضوابط شورای مدیریت حوزه علمیه قم ویانماینده رسمی آن در شهرستانها به تحصیل اشتغال ورزند درمد ت تحصیل می توانند از مزایای ماده31قانون استفاده کنند.ارزشیابی میزان تحصیل باشورای مدیریت ویا نماینده آن خواهد بود.

تبصره- مشمولان دیپلمه که دوره سطح ویاحداقل 6سال دوره خارج راگذرانده باشندبه ترتیب همانند مشمولان لیسانس ودکتر خواهند بود وچنانچه بدون دیپلم دورهای مذکور را گذرانده باشند همانند مشمولان فوق دیپلم وفوق لیسانس می باشند ودر هر صورت طلابی که به درجه اجتهاد نایل گردند همانند مشمولین دکترا می باشند.

ماده33- صدور کارت معافیت تحصیلی دانش آموزان وهنر جویان و دانشجویان و طلاب علوم دینی موکول به گواهی اشتغال به تحصیل آنان از طرف مقامات صالحه بوده ومدت اعتبار آن یکسال تمام است.

ماده34- دانش آموزان وهنرجویان و دانشجویان وطلاب علوم دینی مشمول به محض ترک تحصیل یا اخراج ویا فراغ از تحصیل باید برای انجام خدمت دوره ضرورت خود رامعرفی کنند.

مقامات مسئول مکلفند صورت اسامی این قبیل مشمولان رابا ذکر مشخصات کامل ونشانی ورشته تحصیلی به طور انفرادی وبدون تاخیر به سازمان وظیفه عمومی محل ارسال دارند.

تبصره1- مشمولانی که با داشتن معافیت تحصیلی در خارج ازکشور تحصیل می کنند پس از ترک تحصیل ویا فراغ از تحصیل موظفند حداکثر ظرف یکسال خود را به سازمان وظیفه عمومی مربوط در داخل کشور معرفی کنند .

تبصره2- مقامات مسئول حسب مورد موظفند ارزش تحصیل این قبیل مشمولان را از تاریخ تسلیم مدارک حداکثر ظرف دو ماه تعیین و به آنها تسلیم ومراتب را به اداره وظیفه عمومی اعلام کنند .

ماده35- مشمولان دیپلمه که باداشتن برگه آماده به خدمت یا برگ معافیت موقت از خدمت دوره ضرورت در مسابقه ورودی یکی از دانشگاههایا موسسات آموزش عالی داخل کشور قبول شده تازمانی که به تحصیل اشتغال دارند،می توانند از معافیت تحصیلی استفاده نمایند مشروط به اینکه دارای غیبت غیر موجه نباشند –این معافیت فقط برای یک بار داده خواهد شد .

ماده36- فارغ التحصیلان دیپلمه در صور تی که از نظر مقررات این قانون وبنا به گواهی وزارت فرهنگ وآموزش عالی حائز شروط اشتغال به تحصیل در خارج از کشور باشند و ادامه تحصیل آنان در رشته های مورد تایید وزارت فرهنگ وآموزش عالی باشد می توانند با استفاده از مقررات معافیت تحصیلی بزای ادامه تحصیل به خارج کشور مسافرت کنند.( این ماده به استناد قانون اعزام دانشجو به خارج از کشور لغو شده است )

ماده 37 – دانش آموزانی که قبل از سن مشمولیت بخواهند در خارج از کشور ادامه تحصیل دهند در صورتی که مورد تایید وزارت آموزش و پروش باشد می توانندازمعافیت تحصیلی برای ادامه تحصیل در خارج از کشور استفاده نمایند.

تبصره – فرزندان ایرانیان مقیم خارج از کشور و فرزندان مامورین ثابت دولت جمهوری اسلامی ایران در خارج از کشور همچنین کسانی که قانونا تحت کفالت و یا ولایت قانونی آنهاهستند تا اخذ دیپلم از مقررات این ماده مستثنی بوده و ادامه تحصیل آنان در رشته های عالی و دانشگاهی با تایید وزارت فرهنگ و آموزش عالی بلا مانع خواهد بود.

ماده 38 – آئیننامه اجرائی مواد این بخش از طرف وزارتخانه های کشور ، دفاع ، سپاه آموزش وپرورش و فرهنگ وآموزش عالی وباکسب نظر از شورای مدیریت حوزه علمیه قم و اداره وظیفه عمومی تهیه وتصویب وبه موقع اجراگذاشته خواهد شد .

 

بخش دوم –معافیت پزشکی

ماده39- مشمولان خدمت وظیفه عمومی از نظر وضع مزاجی واستعداد جسمی و روانی به چهار دسته به شرح زیر تقسیم می شود :

1-  کسانی که از نظر جسمی و روانی سالم و قادر به انجام خدمت هستند .

2-  کسانی که به علت نقص عضو و یا ابتلا به بیماری از سلامتی کامل برخوردار نبوده اما قادر به انجام خدمت در امور غیر رزمی می باشند .

3-  کسانی که به علت عدم رشد یا ابتلا به بیماری موقتا قادر به انجام خدمت دوره ضرورت نیستند.

4-  مشمولانی که به علت نقص عضو ویا ابتلا به بیماری جسمی و یا روانی به طور دائم قادر به انجام خدمت دوره ضرورت نیستند.

تبصره 1- نحوه طبقه بندی مشمولان و طرز معاینه و ضوابط پزشکی آنها به موجب آئین نامه معاینه پزشکی مشمولان خدمت وظیفه عمومی خواهد بود که وسیله ستاد مشترک تهیه و به تصویب وزارتخانه های بهداری ، کشور، دفاع و سپاه پاسداران انقلاب اسلامی خواهد رسید.

تبصره 2 – مشمولان موضوع بند 2 این ماده که برای انجام خدمت  در مشاغل غیر رزمی نیروهای نظامی یا انتظامی اختصاص داده میشوند ، آن قسمت از برنامه آموزش عملی و نظامی را که به تشخیص کمیسیون پزشکی مراکز آموزش نیروهای مسلح با سلامتی آنان منافات داشته باشد انجام نخواهند داد.

ماده 40- به مشمولانی که به علت ابتلا به بیماری موقتا قادر به انجام خدمت دوره ضرورت نباشند برای مدتی که شورای پزشکی تعیین می نماید و در هر حال متجاوز از یک سال نخواهد بود معافیت موقت پزشکی داده خواهد شد و در سال دوم در صورت ادامه بیماری به همان نحو اقدام و چنانچه در سال سوم نیز قادر به انجام خدمت نباشند به طور دائم از خدمت دوره ضرورت معاف خواهند شد.

تبصره 1– مشمولان پزشک فقط در صورتی معاف دائم از خدمت دوره ضرورت شناخته می شوند به قادر به اشتغال به حرفه طبابت نباشند. آن تعداد از مشمو لین خدمت دوره ضرورت پزشک که از سلامتی کامل برخوردار نیستند لیکن قادر به طبابت می باشند ، به خدمت دوره ضرورت اعزام می گردند و برابر نظر شورا های پزشکی ا زخدمت سنگین معاف خواهند شد .

تبصره 2- در زمان جنگ یا بسیج همگانی می توان افرادی را که در زمان صلح به علل پزشکی یا تکفل از خدمت دوره ضرورت معاف شده اند نیز به خدمت احضار کرد.

ماده 41 – معاینه مشمولان وسیله یک نفر پزشک از نیروهای مسلح انجام می شود و در صورت نبودن پزشک ازنیروهای مسلح از پزشکان غیر نظامی که صلاحیت آنان وسیله بهداری محل و فرماندار یا بخشدار محل تایید شده باشد استفاده خواهد شد .

تبصره1- اظهار نظر در مورد معافیت پزشکی مشمولان باید توسط سه نفر پزشک که مورد تایید رئیس بهداری و فرماندار محل باشند انجام شود ورای اکثریت این پزشکان معتبر است.

تبصره2- مدیران عامل بهداری هر استان موظفند پزشکان مورد نیاز شوراهای پرشکی موضوع تبصره را تعیین و به فرمانداری محل معرفی نمایند.

ماده42- در صورتی که مشمولان در حین خدمت دوره ضرورت مبتلا به نقص عضو یا بیماریهایی شوند که پس اتمام مدت معالجه که کمتر از 6ماه نباشد و طبق نظر شورای پزشکی بیمارستانهای نیروهای مسلح جمهوری اسلامی که مورد تایید عقیدتی –سیاسی در نیروی مربوطه هستند قادر به انجام خدمت نباشند از انجام بقیه خدمت دوره ضرورت معاف خواهند بود .

تبصره- دوران معالجه مشمولان موضوع این ماده جزو خدمت دوره ضرورت  آنان محسوب می گردد .

ماده43- چنانچه رئیس اداره وظیفه عمومی ظرف5 سال به نحوی اطمینان حاصل نمایند که مشمولی با تقلب و دسیسه در معاینه پزشکی معافیت اخذ نموده یا برخلاف این قانون و آئین نامه معاینه و معافیت پزشکی از خدمت دوره ضرورت معاف تشخیص داده شده از این قبیل مشمولان توسط شورای عالی پزشکی که از 5نفر از پزشکان نیروهای مسلح جمهوری اسلامی ایران تشکیل می گردد معاینه مجدد به عمل خواهد آمد و نظر این شورا قطعی و لازم ا لجرا است

 

منبع : www.police.ir

 

 

 

 

بخش سوم معافیت کفالت

ماده44- مشمولان زیر حسب مورد از انجام خدمت دوره ضرورت معاف می باشند :

الف- یگانه مراقب و نگهدارنده پدر یا جد یا برادر و یا مادر یا جده یا خواهر که قادر به اداره امور خود نباشد.

ب- یگانه سرپرست و نگهدارنده برادر یا خواهر صغیر .

ج- یگانه سرپرست خواهر مجرد در صورتی که تا سن 24سالگی مجرد باشد .

د- از 2یا3 برادر واجد شرایط اعزام به خدمت یکی از آنان تا خاتمه خدمت دیگری به خدمت دوره ضرورت یا احتیاط اعزام نخواهدشد وترتیب تقدم در اعزام بر مبنای سن مشمول خواهد بود.

هـ -مشمولین غیر غایب که دارای همسر یا  فرزند تحت تکفل می باشند تا تصویب و اجرای لایحه مذکور در ماده55 این قانون در زمان صلح .

بدیهی  است پس از تصویب و اجرای لایحه مذکور به شرط نداشتن مانع دیگری مشمولین فوق به خدمت اعزام خواهند شد.

تبصره 1- مشمولان  بندهای الف و ب چنانچه در 5 سال متوالی دارای شرایط معافیت موقت از خدمت باشند در پایان سال 5 به آنها معافیت د رزمان صلح داده خواهد شد و مشمولین بند ج تا پایان سن 24 سالگی خواهر می توانند سالانه از معافیت موقت استفاده و سپس به شرط نداشتن مانع دیگری به خدمت اعزام شوند.

تبصره 2 – مشمولانی که برای انجام خدمت وظیفه عمومی احضار می شوند در صورتیکه در تاریخ های  معینه بدون عذر موجه خود را معرفی نکنند از معافیت موضوع این ماده محروم میشوند.( با توجه به ماده 55 )

ماده 45 ملغی شده است .

ماده 46 – مشمولانی که ادعای کفالت می کنند می توانند مدارک لازم را پیش ا ز اعزام به حوزه وظیفه عمومی محل سکونت خود تسلیم کنند.

تحقیقات لازم نسبت به ادعای کفالت این قبیل مشمولان و همچنین تصدیق صحت مندرجات استشهاد و مدارک آنها با شهربانی و یا ژاندارمری خواهد بود .

تبصره – در هر سال که مشمولان سالم و بلامانع ، نیاز نیروهای مسلح جمهوری اسلامی را تامین نموده باشند به مشمولان بند 2 ماده 39 و مشمولانی که دارای معافیت موقت و معتبر به مدت 2 سال باشند معافیت دائم در زمان صلح داده خواهد

 

فصل پنجم – آموزش نظامی مشمولان و درجات و حقوق و مزایای آنان

ماده 47- کلیه مشمولان طبق برنامه و مدت آموزشی که ا ز طرف ستاد مشترک ارتش و ستاد مرکزی سپاه تنظیم می گردد دوره آموزش مقدماتی نظامی را طی خواهند کرد.

تبصره 1- مشمولان فوق دیپلم جهت طی دوره درجه داری وظیفه به مراکز آموزشی و فرهنگی اعزام و پس از گذراندن دوره مقدماتی و تخصصی و داشتن سلامت جسمی و روانی و صلاحیت اخلاقی و سیاسی به یکی از درجات گروهبانی وظیفه نائل می شوند در غیر این صورت بادرجه افرادی وظیفه به خدمت ادامه خواهندداد.

تبصره2- مشمولان دیپلمه وپایین تر پس از طی دوره مقدماتی با درجه افراد وظیفه به خدمت در نیروهاوسازمانها ی مربوطه مشغول خواهند شد.

تبصره3- در موارد ضروری نیروها وسازمانها ی نظامی وانتظامی مجاز خواهند بود تعدادی از مشمولان دیپلمه رادر تخصصهای مورد نیازبر اساس ضوابط مندرج در آئین نامه اجرائی این قانون انتخاب وجهت طی دوره درجه داری وظیفه به مراکز آموزشی و فرهنگی اعزام دارند.

ماده 48- مشمولان لیسانسیه وبالاتر پس از طی دوره مقدماتی نظامی وموفقیت در آزمایشهای آن دارندگان دانشنامه دکترا به درجه ستوان یکمی وسایرین به درجه ستوان دومی وظیفه نائل خواهند شد.

تبصره1- در صورتیکه مشمولان موضوع این ماده در آزمایشهای دوره مقدماتی نظامی مردود شوند و یا طبق نظر شورای مرکز آموزشی از لحاظ جسمی مکتبی و اخلاقی صلاحیت لازم جهت نیل به درجه افسری را نداشته باشند برای طی دوره درجه‌داری اعزام خواهند شد.

تبصره2- در صورتی که مشمولان موضوع این ماده در آزمایشهای دوره آموزشی افسری وظیفه مردود گردند یا از لحاظ مکتبی واخلاقی واجدصلاحیت نیل به مقام افسری بر حسب تشخیص شورای مرکز آموزشی مربوط نباشند بقیه خدمت دوره ضرورت رایکی از درجات گروهبانی وظیفه انجام خواهند داد.

تبصره3- در صورتی که مشمولان موضوع این ماده در هریک از مراحل آموزشی به علل سیاسی وامنیتی واجد صلاحیت نیل به مقام افسری تشخیص داده نشوند بقیه خدمت دوره ضرورت رامانند افراد وظیفه انجام خواهند داد.

ماده 49- حقوق ماهانه افسران –درجه داران-دانشجویان و دانش آموزان وافراد وظیفه به شرح زیر خواهد بود:

الف-حقوق افسران وظیفه به میزان حقوق ثابت ماهانه سال اول افسران همدرجه کادر ثابت .

ب-حقوق درجه داران وظیفه:

1-گروهبان سوم 115واحد حقوقی.

2-گروهبان دوم 125واحد حقوقی.

3-گروهبان یکم 135واحد حقوقی.

ج-حقوق دانشجویان وظیفه در مدت آموزش مقدماتی ودانش آموزان وظیفه در مدت آموزش مقدماتی وتخصصی2000ریال .

د-حقوق دانشجویان وظیفه در مدت آموزش تخصصی2500ریال.

هـ-حقوق ماهانه افراد وظیفه به میزانی است که هرسال در بودجه وزارت دفاع پیش بینی می شود .

ماده50- افسران و درجه داران وظیفه درصورت اعزام به ماموریت یا انتقال یا خدمت در مناطق بد آب وهوامشمول مقررات فوق العاده و مزایای مربوط به افسران و درجه داران کادر ثابت نسبت به حقوق  آنان خواهند بود و در صورتی که در یگانها وقسمتهائی که پرسنل کادر ثابت آنها از مزایای قانونی خاص استفاده می کنند ، مشغول خدمت شوند در شرایط مشابه از مزایای مزبور نسبت به حقوق خویش استفاده خواهند کرد.

تبصره 1- افسران و درجه داران وظیفه ای که در محل سکونت خود خدمت می نمایند،از مقررات مربوط به بدی آب و هوا ،مذکور در این ماده استفاده نخواهند کرد .

تبصره 2- سربازان وظیفه در غیر زمان جنگ یا بسیج عمومی به طور اجبار بیش از یکسال (نیمی از مدت خدمت)از خدمت خود رادر نقاط بد آب وهوا خدمت نخواهند کرد.

تبصره3- طبقه بندی مناطق از نظر آب وهوا طبق آئین نامه ای خواهد بود که به وسیله ستاد مشترک با هماهنگی سازمان امور اداری واستخدامی کل کشور تهیه و تصویب وزیر دفاع برسد.

تبصره4- به افسران ودرجه داران وظیفه ای که بنا به تقاضای شخصی منتقل می شوند هزینه سفر و فو ق العاده انتقال تعلق نمی گیرد .

ماده51- به پرسنل وظیفه ای که در عملیات جنگی شرکت می نمایند،فوق العاده عملیاتی بر طبق ضوابطی که توسط وزارتین دفاع وسپاه پاسداران تهیه و به تصویب شورای عالی دفاع می رسد پرداخت خواهد شد.

ماده52- میزان مرخصی پرسنل وظیفه در مدت خدمت ونحوه استفاده از آن طبق مقررات مرخصی پرسنل نیروهای مسلح جمهوری اسلامی ایران خواهد بود.

ماده53-کسانی که در حین خدمت وظیفه عمومی در هر یک از دورهای ضرورت ،احتیاط وذخیره به سبب انجام وظیفه و شرکت در عملیات رزمی ویا قیود خدمتی شهید یا فوت یا معلول شوند از لحاظ میزان ونحوه پرداخت حقوق وظیفه و مستمری مشمول قوانین ومقررات مربوط به پرسنل کادر ثابت هم درجه می باشند و حقوق وظیفه ومستمری آنان حسب مورد از بودجه وزارتخانه ها یا سازمانهای مربوطه پرداخت می گردد.

تبصره 1- در صورتی که مشمولین این ماده قبل از ورود به خدمت وظیفه عمومی از کارمندان دولت یا سازمانهای تابع یا وابسته به دولت بوده وآخرین حقوق دریافتی آنان از سازمان مربوطه از میزان حقوقی که برابر این قانون به آنان تعلق می گیرد،بیشتر باشد حقوق وظیفه ومستمری وارث آنان براساس حقوق بیشتر پرداخت خواهد شد.

تبصره2-کسانی که تا تاریخ تصویب این قانون از بودجه وزارتخانه ها یا سازمانی حقوق وظیفه یا مستمری در یافت می داشته اند حقوق آنان کماکان از همان محل پرداخت خواهد شد.

ماده 54- پرسنل وظیفه ای که در حین خدمت وظیفه عمومی اسیر یا مفقود الاثر بشوندتا پایان اسارت یا تعیین تکلیف ،عائله تحت تکفل آنان به ترتیب زیر حقوق دریافت خواهند نمود :

الف-در دوره ضرورت از حقوق مربوطه وپس از پایان دوره ضرورت از حقوق هم طبقه دوره احتیاط.

ب- در دوره ذخیره از حقوق یک درجه بالاترهم طبقه احتیاط و ذخیره .

تبصره-شرایط لازم برای اسیر و مفقودالاثر شناخته شدن پرسنل در آئین نامه اجرائی این قانون پیش بینی خواهد شد.

ماده55- دولت موظف است لایحه نحوه کمک به خانواده های مشمولینی راکه با اعزام مشمول قدرت اداره معاش خود رااز دست می دهند تهیه و ظرف مدت 6ماه جهت تصویب به مجلس شورای اسلامی تقدیم نماید

 

فصل ششم –احضار در مراحل احتیاط و ذخیره

ماده56- شورای عالی دفاع می تواند یک یا چند طبقه از افسران و درجه داران وافراد وظیفه که خدمت دوره ضرورت را انجام دادهاند و در دورهای احتیاط وذخیره خدمت وظیفه عمومی هستند برای تجدیدیا تکمیل آموزش نظامی فراخوانده یا پیشنهاد بسیج همگانی به مقام رهبری بنماید.نحوه احضار ومهلت معرفی فراخواندگان همچنین کسانی که به علل ناشی از وضع جسمانی یا اجتماعی یا حساسیت مشاغل آنان ممکن است از فراخوانده شدن برای تجدید یا تکمیل آموزش نظامی معاف شوند در آئین نامه اجرائی این قانون که توسط وزارتین دفاع وسپاه تهیه وبه تصویب شورای عالی دفاع می رسد ،تعیین خواهد شد .

ماده57-کلیه فراخواندگان برای خدمت دوره احتیاط و ذخیره ویا تجدید ویا تکمیل  آموزش یا بسیج همگانی حقوقی معادل حقوق ثابت افسران ،درجه داران و افرادکادر ثابت هم درجه خود حسب مورد از بودجه وزارتخانه های مربوطه دریافت خواهند شد .

تبصره 1- فراخواندگان موضوع این ماده در صورتی که کارمند یکی از وزارتخانه ها یا سازمانهای دولتی ویا وابسته به دولت باشتند ما به التفات حقوق و مزایای خود رااز سازمان متبوع دریافت خواهند داشت.

تبصره 2- میزان حقوق پرسنل احتیاط و ذخیره در زمان جنگ بنا بر پیشنهاد ستاد مشترک و تصویب شورای عالی دفاع خواهد بود

 

منبع : www.police.ir

 

 

 

بخش اول- غیبت مشمولان خدمت وظیفه عمومی

ماده 58- مشمولان خدمت وظیفه عمومی (ضرورت، احتیاط، ذخیره) که برای رسیدگی یا اعزام احضار شوند و در مهلت یا موعد مقرر که از طرف اداره وظیفه عمومی اعلام شود خود را معرفی نکنند همچنین مشمولانی که معافیتهای موقت دریافت داشته‌اند و پس از انقضاء مدت اعتبار ظرف یکماه برای تجدید رسیدگی خود را معرفی نکنند، غایب شناخته شده و پس از معرفی یا دستگیری در صورتی که طبق مقررات این قانون قادر به خدمت و بلامانع تشخیص داده شوند به خدمت اعزام می‌شوند و پس از انجام خدمت مقرر در صورت اعلام اداره وظیفه عمومی موضوع غیبت در محاکم صالحه قضائی مورد رسیدگی قرار می‌گیرد و چنانچه دارای عذر موجه نباشند، به شرح زیر اتخاذ تصمیم خواهد شد:

الف- مشمولان غایب زمان صلح که در زمان صلح خود را معرفی کنند پس از تعیین تکلیف مشمولیت یا انجام خدمت دوره ضرورت به مدت 6 ماه تا یکسال و مشمولانی که دستگیر شده باشند به مدت یکسال تا دو سال از دریافت کارت پایان خدمت یا معافیت محروم خواهند شد.

ب- مشمولان غایب زمان صلح که خود را در زمان جنگ معرفی نمایند پس از پایان خدمت یا تعیین تکلیف از نظر مشمولیت به مدت یک تا دو سال و کسانی که دستگیر شوند به مدت 3 تا 5 سال از دریافت کارت پایان خدمت یا کارت معافیت محروم خواهند شد.

ج- مشمولان غایب زمان جنگ که خود را در زمان جنگ معرفی کنند، پس از پایان خدمت یا تعیین تکلیف از نظر مشمولیت به مدت یک تا دو سال و کسانی که دستگیر شوند به مدت 3 تا 5 سال از دریافت کارت پایان خدمت یا معافیت محروم خواهند شد.

د- مشمولان غایب زمان جنگ که خود را در زمان صلح معرفی کنند، پس از پایان خدمت تا تعیین تکلیف از نظر مشمولیت به مدت 5 تا 7 سال و کسانی که دستگیر شوند به مدت 7 تا 10 سال از دریافت کارت پایان خدمت یا معافیت محروم خواهند شد.

تبصره1- قاضی می‌تواند غایب را به مجازات(تعزیر) دیگری که خود صلاح بداند به جای مجازاتهای فوق محکوم نماید.

تبصره2- مشمولانی که تا تاریخ تصویب این قانون غایب شناخته شده‌اند چنانچه داخل کشور باشند ظرف 6 ماه و آنهائی که در خارج باشند ظرف یکسال برای رسیدگی به وضع مشمولیتشان خود را به سازمانهای وظیفه عمومی معرفی نمایند به جز مشمولان بند «د» محرومیتهای مندرج در ماده در مورد آنان اجرا نخواهد شد.

 

بخش دوم- جرائم و مجازاتها

ماده 59- مشمولین خدمت دوره ضرورت چنانچه در مدت آموزش اولیه و یا پس از خاتمه آموزش بیش از مدت 6 ماه مرتکب فرار از خدمت بشوند پس از دستگیری یا معرفی بدون احتساب مدت قبلی خدمت دوره ضرورت را انجام خواهند داد.

ماده60- کسانی که با روشهایی همچون جعل شناسنامه، استفاده از شناسنامه دیگران، اعمال نفوذ، شهادت کذب، گواهی خلاف واقع، مکتوم داشتن حقیقت، فریب دادن مشمول و دیگر انواع تقلب موجبات معافیت خود یا دیگران را از خدمت وظیفه عمومی فراهم سازند به ازاء هر مورد معافیت توسط دادگاه صالحه طبق قانون تعزیرات محکوم به تعزیر می‌شوند.

ماده 61- پرسنل ادراه وظیفه عمومی و نیروهای نظامی و انتظامی و نهادها و ارگانها و مؤسسات دولتی و وابسته به دولت و نمایندگان شوراها و انجمنهای اسلامی چنانچه با سوء نیت موجبات معافیت یا اعزام مشمولی را به خدمت وظیفه عمومی من غیرحق فراهم سازندبه کسر نصف حقوق  از 6 ماه الی یکسال برای فرد اول  و انفصال دائم  از خدمت برای فرد دوم در دادگاه  صالحه  محکوم خواهند شد.

تبصره1- نمایندگان شوراها و انجمنها ی اسلامی که سوءنیت  موجبات معافیت یا اعزام مشمولی رابه خدمت وظیفه عمومی من غیر حق فراهم سازند علاوه بر اخراج از شوراها وانجمنها به ازاءهر مورد معافیت به تعزیر طبق  قانون تعزیرات محکوم می شوند.

تبصره2- هرگاه  اعمال ارتکابی متخلفین  مذکور دو ماده فوق عناوین خاص دیگری داشته باشد که مستلزم کیفر خاصی باشد به آن کیفر نیز محکوم می شوند.

ماده62- استخدام مشمولان غیر غایب درنیروهای مسلح جمهوری اسلامی با رعایت مقررات این قانون از محدودیت مقرر در موارد فوق مستثنی است.

ماده63- استخدام کننده یا استخدام کنندگان مشمولین غایب در وزارتخانه ها و مؤسسات دولتی و وابسته به دولت و نهادها برای هریک از افراد اول ودوم به کسر نصف حقوق از 6ماه الی یکسال ودر صورت تکرار سه مورد یا بیشتر به انفصال دائم از خدمت توسط دادگاه صالحه محکوم خواهند شد.

ماده64- اشتغال به کار مشمولان با برگ معافیت موقت یا دفترچه آماده به خدمت فقط درمدت اعتبار بلامانع است.

ماده65-کلیه افرادی که از اول مهرماه سال یکهزار وسیصدوپنجاه و نه تا پایان جنگ تحمیلی در خدمت وظیفه عمومی بوده اندویا خواهند بوداز لحاظ استخدام در وزارتخانه ها و مؤسسات وابسته بر سایر افرادی که در شرایط مشابه هستند حق تقدم دارند.

ماده66-آئین نامه اجرائی این قانون جز در مواردی که درموارد این قانون مرجع  خاصی برای آن مشخص شده است توسط وزارتخانه های کشور ، دفاع و سپاه تهیه و به تصویب  هیات دولت خواهد رسید.

ماده 67-کلیه قوانین مغایر با این قانون از تاریخ تصویب این قانون ملغی است.

تبصره-قانون مربوط به معافیت یک نفر از خانوده شهداء ازشمول این قانون مستثنی است. قانون فوق مشتمل بر شصت و هفت ماده و پنجاه وهفت تبصره در جلسه روزیکشنبه بیست ونهم مهرماه یکهزار و سیصد وشصت وسه مجلس شواری اسلامی  تصویب ودر تاریخ 8/8/1363 به تایید شورای نگهبان رسیده است

 

الحاق یک ماده به قانون خدمت وظیفه عمومی مصوب 1366/8/3

از تاریخ 13/8/1363 (تاریخ ابلاغ قانون خدمت وظیفه  عمومی )مشمولان مذکور در قانون تربیت تکنیسین بهداشت و مبارزه با بیماریهای مصوب 18/5/1362 و مشمولان قانون تربیت بهداشتکاران دهان و دندان مصوب 23/1/1360 پس از طی دوره آموزش مقدماتی نظامی و در صورت عدم نیاز نیروهای مسلح به تخصیص مربوطه آنان چنانچه تعهد 5 سال خدمت خود را در روستاها و مناطق عشایری انجام داده یا بدهند از خدمت دوره ضرورت معاف خواهند بود.

 

قانون الحاق موادی به قانون خدمت وظیفه عمومی      مصوب 1365/1/26

ماده 1- سپاه پاسداران و کمیته انقلاب اسلامی ، ژاندارمری و شهربانی جمهوری اسلامی موظفند مشمولان غایب را پس از گذشت سه ماه از تصویب این قانون شناسایی و دستگیر نموده و به حوزه وظیفه عمومی محل دستگیری تحویل دهند.

چنانچه این گونه مشمولان در موعد مقرر حاضر به انجام خدمت نگردیده مجددا دستگیر و به مراجع قضایی محل تحویل خواهند شد.

تبصره – نیروها ی مذکور در این ماده موظفند سربازان فراری را دستگیر و به مراجع صالحه تحویل نمایند.

ماده 2- مجازات مشمولین غایب زمان جنگ که برای بار دوم دستگیر شوند، علاوه بر مجازات مقرر در ماده 58 قانون خدمت وظیفه عمومی یک تا سه سال حبس تعلیقی خواهد بود و در هر حال موظف به انجام خدمت وظیفه عمومی میباشند.

ماده 3-مدت خدمت دوره ضرورت مشمولین غایب زمان جنگ که خود را پس از سه ماه از تاریخ تصویب این قانون معرفی نمایند ، سه ماه و غایبینی که دستگیر شوند ، 6 ماه بیش از سایر مشمولین خواهد بود. بدیهی است مشمولین غایبی که تا سه ماه بعد از تاریخ تصویب این قانون خود را معرفی نمایند، خدمت اضافی نخواهند داشت.

تبصره : تا زمان تصویب این قانون افرادی که در دوران غیبت ا زطریق بسیج مدتی را در جبهه گذرانده اند ، این مدت از اضافه خدمت آنان کسر خواهد شد.

ماده4 -کسانی که به نحوی مشمولین غایب زمان جنگ را در موسساتی غیر دولتی از قبیل کارخانه، کارگاه ، بنگاه ، مغازه به کار گیرند، توسط نیروهای مذکور در ماده 1 این قانون شناسایی و به محاکم صالحه قضایی معرفی خواهند شد.

مجازات این گونه افراد یک تا سه سال حبس خواهند بود .

تبصره – به پرونده های مواد 2 و 4 این قانون خارج ا ز نوبت در مراجع قضایی رسیدگی خواهد شد.

ماده 5- سازمانهای نظامی و انتظامی موظفند ترتیبی اتخاذ نمایند که کلیه افراد وظیفه د رزمان جنگ یا بسیج همگانی حداقل یک سال ا ز خدمت دوره ضرورت را در مناطق عملیاتی انجام دهند .مگر در مواردی که به تشخیص شورای عالی دفاع وجود افرادی در غیر مناطق عملیاتی ضروری باشد.

ماده 6 – آیین نامه اجرایی این قانون ظرف مدت یک ماه برابر ماده 66 قانون وظیفه عمومی تهیه و به مورد اجرا گذارده خواهد شد. قانون فوق مشتمل بر 6 ماده و سه تبصره در جلسه روز سه شنبه بیست وششم فروردین ماه 1365 مجلس شورای اسلامی تصویب و در تاریخ 3/2/1365 به تایید شورای نگهبان رسیده است.

 

قانون الحاق ماده ای به قانون خدمت وظیفه عمومی    مصوب 1366/9/1

ماده واحده – بسیجیان ، جهادگران و سایر افرادی که در اسارت و یا گروگان دشمن باشند و یا به اسارت و یا گروگان گرفته شوند ، با تایید حفاظت اطلاعات سپاه و ارتش حسب مورد مدت اسارت و گروگان بودن آنان در حکم خدمت وظیفه عمومی ( اعم ا ز ضرورت ، احتیاط و ذخیره ) محسوب می گردد .

تبصره 1- برای افراد مذکور در ماده واحده که مدت اسارت و یا گروگان آنان دو سال باشد ، کارت معافیت دائم از انجام دوره ضرورت صادر و اگر بیش از دو سال در اسارت  یا گروگان باشند ، این مدت از دوره های احتیاط و ذخیره خدمت وظیفه عمومی آنان کسر خواهد شد.

تبصره 2 – افراد موضوع ماده واحده که مدت اسارت و یا گروگان بودن آنان کمتر از دو سال بوده و فاقد شرایط معافیت باشند ، مابقی خدمت خود را در صورتی که کمتر از یک سال باشند ، در نزدیکترین واحد نظامی انتظامی محل سکونت می گذرانند و در غیر این صورت به مابقی خدمت همانند سایر مشمولین با آنان رفتار خواهد شد.

تبصره 3-آئبن نامه اجرائی این قانون توسط وزارتخانه های دفاع ، سپاه و کشور ظرف سه ماهه تهیه و به تصویب هیات وزیران خواهد رسید.

قانون فوق مشتمل بر ماده واحده و سه تبصره در جلسه روز یکشنبه اول آذر ماه 1366 مجلس شورای اسلامی تصویب و در تاریخ 9/9/1366 به تائید شورای نگهبان رسیده است

 

آئین نامه اجرائی قانون خدمت وظیفه عمومی

 

فصل اول –کلیات

ماده 1- اتباع ذکور دولت جمهوری اسلامی ایران از لحاظ قانون خدمت وظیفه عمومی باتوجه به مقررات ماده976 قانون مدنی به شرح زیر می باشند:

1-کلیه ساکنین ایران به استثنای اشخاصی که تبعیت خارجی آنها مسلم باشد.

تبعیت خارجی کسانی مسلم است که مدارک تابعیت آنها مورد اعتراض دولت ایران نباشد.

2-کسانی که پدر آنها ایرانی است اعم از اینکه در ایران یا در خارجه متولد شده باشند .

3-کسانی که در ایران متولد شده و پدر ومادر آنان غیر معلوم باشند .

4-کسانی که در ایران از پدر ومادر خارجی که یکی از آنها در ایران متولد شده به وجود آمده اند .

5-کسانی که در ایران از پدری که تبعه خارجی است به وجود آمده و بلافاصله پس از رسیدن به سن 18 سال تمام لااقل یک سال دیگر در ایران اقامت کرده باشند والا قبول شدن آنها به تابعیت ایران بر طبق مقرراتی خواهد بود که بر طبق قانون برای تحصیل تابعیت ایران قانون مقرر است .

6-هر تبعه خارجی که تابعیت ایران را تحصیل کرده باشد .

تبصره- اطفال متولد از نمایندگان سیاسی و کنسولی خارجی مشمول فقره 4و5 نخواهند بود .

ماده2- اشخاصی که تابعیت خارجی داشته و بعداتابعیت ایرانی تحصیل کرده باشند.از لحاظ انجام خدمت وظیفه تابع مقررات خدمت وظیفه عمومی خواهند بود.

تبصره 1- چنانچه در زمان داشتن تابعیت کشور خارجی مطابق قوانین همان کشور خدمت دوره ضرورت را انجام داده باشندبرای مراحل احتیاط و ذخیره تابع مقررات مربوط به اشخاص هم طبقه خود خواهند بود.

تبصره2- چنانچه کشور متبوع قبلی آنان فاقد مقررات خدمت وظیفه عمومی بوده ویااز انجام خدمت دوره ضرورت معاف شده باشنددر صورت لزوم در زمان جنگ وبسیج همگانی به خدمت احضار خواهند شد .

ماده3- افراد ذکور ایرانی از اول فروردین ماه سالی که طی آن سال وارد سن نوزده سالگی میشوند برای روشن شدن وضع مشمولیت خود احضار خواهند شد.

ماده4- افرادی که جهت انجام خدمت دوره ضرورت بلامانع تشخیص داده شوند در طی سالی که به سن 19سال تمام می رسند به خدمت دوره ضرورت اعزام خواهند شد .

ماده5- در تعیین سن مشمولیت برای احضار  و اعزام روز یا ماه تولد تاثیری نخواهد داشت و کلیه افراد ذکور متولد در یکسال شمسی (از اول فروردین ماه تا پایان اسفندماه)متولد همان سال تلقی شده و از لحاظ مشمولیت در یک طبقه قرار خواهند گرفت.

ماده6- مشمولان قادر به خدمت و بلامانع که در سال احضار ،خود داوطلب انجام خدمت دوره ضرورت باشند در صورت نیاز بنا به اعلام اداره وظیفه عمومی می توان آن را به خدمت اعزام نمود.

ماده7-کلیه مشمولان احضار شده برای تعیین تکلیف و روشن شدن وضع مشمولیت در موعد مقرر خود را به مراکزی که از طرف اداره وظیفه عمومی در رسانه های گروهی اعلام می شود معرفی نمایند.

ماده8- سن مشمولان و افراد تحت تکفل آنان از لحاظ انجام خدمت وظیفه و یا معافیت از آن تابع مندرجات اولین شناسنامه آنان بوده و ابطال شناسنامه و اسناد سجلی مربوط به آن و هر نوع تغییری اعم از اصلاح و الحاق و یا تکمیل که بعدا به عمل آمده باشد در صورتی که در وضع معافیت و یا مشمولیت موثر باشد و لو براساس  حکم صادره از مراجع قضایی ، معتبر نخواهد بود و سازمانهای وظیفه عمومی و هیاتهای رسیدگی مکلف به رعایت مندرجات اولین شناسنامه مشمولین و افراد تحت تکفل آنان می باشند.

ماده9- چنانچه حسب اعلام مشمول یا سازمان های وظیفه عمومی یا تشخیص پزشک معاین اولین یا یگان های محل خدمت پرسنل وظیفه تفاوت سن واقعی مشمول یا سن مندرج در شناسنامه وی بیشتر از 5سال به نظر برسد مشمول در شورای پزشکی (موضوع تبصره1 ماده41  قانون خدمت وظیفه عمومی ) معاینه و در صورتی که شورا تفاوت مشمول را به میزان مصرحه فوق تایید نماید به مشمول ابلاغ خواهد شد که در مورد تصحیح شناسنامه خود از طریق مراجع ذیصلاح اقدام نماید ، بدیهی است در صورتی که طبق نظر شورای پزشکی مشمول در سنی قرار گیرد که باید به خدمت اعزام گردد بلافاصله به خدمت اعزام و چنانچه در سن معافیت قرار گیرد صدور و تحویل کارت معافیت مشارالیه منوط به ارائه شناسنامه تصحیح شده می باشد .

تبصره – در مورد مشمولانی که تفاوت سن مندرج در شناسنامه جدید و شناسنامه اولیه آنان بیشتر از 5 سال باشد برابر روش مذکور در ماده 9 اقدام خواهد شد .

ماده 10 – در مورد کسانی که ظاهرا در سنین مشمولیت قرار دارند و به عنوان عدم دریافت شناسنامه تقاضای صدور شناسنامه می نمایند اداره ثبت احوال محل ، این قبیل افراد را جهت معاینه در شورای پزشکی به حوزه وظیفه عمومی محل معرفی و سپس برابر نظر شورا نسبت به صدور شناسنامه برای آنان اقدام خواهند نمود و حوزه های وظیفه عمومی به شرح ماده 9 در مورد آنها طبق شناسنامه صادره اقدام می نمایند .

ماده 11 – در اسفند ماه هر سال طرح کلی نیازمندی سالیانه نیروهای نظامی و انتظامی که شامل نیازمندی هر دوره نیز خواهد بود و همچنین ترتیب تقدم تامین نیازمندی ها وسیله ستاد مشترک ارتش جمهوری اسلامی ایران تهیه و پس از تصویب شورای عالی  دفاع جهت اجرا به اداره وظیفه عمومی ابلاغ خواهد شد.

تبصره1- به منظور تهیه طرح نیازمندی های موضوع این ماده کمیسیونی با شرکت نیروهای نظامی و انتظامی در ستاد مشترک تشکیل خواهد شد.

تبصره2- نیروهای نظامی و انتظامی موظفند سقف سازمانی مصوبه پرسنل وظیفه خود همچنین تعداد موجودی را برابر آمار پایه خدمتی در خاتمه هر سال برای محاسبه نیازمندی های سال بعد به ستاد مشترک منعکس نمایند .

تبصره 3 – چنانچه بر حسب ضرورت  در یک یا چند دوره اعزام تغییری حاصل گردد تغییرات حاصله در قالب سهمیه سالیانه هر یک ا ز نیروها و سازمانها وسیله ستاد مشترک تنظیم و پس از تصویب شورای عالی دفاع جهت اجرا به اداره وظیفه عمومی ابلاغ خواهد شد .

ماده 12 – در مواقع ضروری واگذاری مشمولین خاص به طور دسته جمعی یا انفرادی به نیروهای نظامی و انتظامی توسط ستاد مشترک ارتش جمهوری اسلامی ایران به اداره وظیفه عمومی ابلاغ خواهد شد.

ماده 13- اداره وظیفه عمومی پس از وصول میزان نیازمندی هر یک از نیروهای نظامی و انتظامی از ستاد مشترک در هر  مرحله اعزام مشمول با تشکیل کمیسیونی مرکب از نمایندگان ستاد مشترک و نیروها و سازمانهایی که دارای سهمیه می باشند سهمیه هر نیرو یا سازمان را از مشمولان موجود در هر حوزه وظیفه تعیین خواهد نمود.

تبصره- چنانچه مشمولان موجود در هر مرحله اعزام بیشتر یا کمتر از میزان نیازمندی نیروی نظامی و انتظامی باشند تعداد افزایش یا کاهش مزبور به صورت تقسیم به نسبت بین مبادی مصرحه بر اساس سهمیه آنها در همان مرحله اعزام تقسیم و سهمیه تعیین شده اخیر ملاک عمل حوزه های وظیفه خواهد بود و درصورت وجود مشمول اضافی در طول سال بایستی ترتیبی اتخاذ گردد که سهمیه هیچیک از نیروهای نظامی و انتظامی بیش از سهمیه سالیانه آنها که به تصویب شورای عالی دفاع رسیده است نگردد.

ماده14- نیروهای نظامی و انتظامی موظفند پس از معین شدن سهمیه آنها از هر حوزه مراتب را به مراکز آموزشی نیروهای مربوطه اطلاع دهند .

ماده15- چنانچه پس از تعیین سهمیه بر اساس مقررات ماده 13 این آیین نامه در حین اعزام تعداد مشمولان قابل اعزام اضافه بر سهمیه باشند اداره وظیفه عمومی موظف است تعداد مازاد را بر اساس ترتیب تقدم مصوبه شورای عالی دفاع با نظر ستاد مشترک و نیروی ذیربط تا حد نیازمندی هر مرحله اعزام مربوط به همان نیرو اختصاص دهد.

ماده16- نحوه تقسیم و اختصاص مشمولان هر حوزه به نیروها و سازمانهای نظامی و انتظامی به میزانی که مورد تصویب کمیسیون قرار گرفته است با اداره وظیفه عمومی خواهد بود.

ماده17- اداره وظیفه عمومی موظف است مشمولین هر نیرو را در مراکز آموزشی که قبلا تعیین شده است تحویل نماید.

ماده18 – مراکز آموزشی نیروهای نظامی و انتظامی موظف به پذیرش مشمولانی که با هماهنگی قبلی ستاد نیرو یا سازمان مربوطه ،به آنان اختصاص داده شده و از طرف اداره وظیفه عمومی معرفی گردند می باشند0

ماده 19- هزینه اعزام و حمل و نقل و جیره بین راه کلیه مشمولان از مراکز اعزام تا مراکز آموزشی با ژاندارمری جمهوری اسلامی ایران خواهد بود ، در محلهایی که وسیله نقلیه به اندازه کافی موجود نبوده و امکان کمک و همیاری موجود باشد سایر نیروهای نظامی و انتظامی مساعدتهای لازم را با حوزه های وظیفه عمومی اعزام کننده در حمل و نقل مشمولان به عمل خواهند آورد.

ماده 20 – هیچ یک از نیروها ی نظامی و انتظامی مجاز به پذیرش مشمولین فاقد دفترچه آماده به خدمت یا دارای دفترچه آماده به خدمت بدون معرفی اداره وظیفه عمومی نخواهند بود .

ماده 21- هرگاه مشمولان بدون معرفی اداره وظیفه عمومی به خدمت هر یک از نیروهای نظامی یا انتظامی پذیرفته شوند مدتی را که در آن نیروها خدمت نموده اند  جز خدمت وظیفه عمومی محسوب نگردیده و با آنان مانند مشمولینی که به خدمت اعزام نگردیده اند رفتار خواهد شد.

ماده 22- مشمولانی که دفترچه آماده به خدمت داشته و وسیله حوزه وظیفه محل صدور شناسنامه یا محل سکونت جهت انجام خدمت به مراکز آموزشی تعیین شده اعزام گردیده اند ملزم به انجام خدمت در آن مرکز آموزشی بوده و چنانچه مجددا ضمن معرفی خود به یکی از حوزه های دیگر وظیفه عمومی و یا معرفی به حوزه وظیفه اعزام کننده و کتمان اعزام قبلی دفترچه آماده به خدمت جدیدی دریافت داشته و به مرکز آموزشی دیگری اعزام گردند خدمت آنان در مرکز آموزشی بعدی جز خدمت وظیفه عمومی محسوب نگردیده و با آنان مانند مشمولینی که به خدمت اعزام نگردیده  اند رفتار خواهد شد .

ماده 23- نیروهای نظامی و انتظامی بدون رعایت قانون خدمت وظیفه عمومی و آیین نامه های اجرایی آن یا بدون صدور حکم ا ز مراجع قضایی مجاز به ترخیص سربازان وظیفه در حین خدمت وظیفه عمومی نمی باشند.

ماده 24 – سپاه پاسداران انقلاب اسلامی می تواند مشمولان مورد نیاز خود را در هر دوره برابر ضوابط معینه ا ز بین مشمولانی  که دارای دفترچه آماده به خدمت می باشند انتخاب و مشخصات آنان را قبل ا ز تاریخ اعزام به حوزه های وظیفه عمومی صادر کننده دفترچه آماده به خدمت اعلام نماید تا مشمولین مورد نظر از طریق آن حوزه ها در حد سهمیه تعیین شده  به مراکز آموزشی سپاه معرفی شوند.

ماده 25- در صورتی که سهمیه سپاه پاسداران انقلاب اسلامی از مشمولان اعلام شده در هر حوزه تامین نشود در صورت درخواست سپاه بقیه سهمیه ا ز سایر مشمولان تامین خواهد شد.

ماده 26 – نیروهای نظامی و انتظامی که از مشمولین وظیفه استفاده می نمایند موظفند پس ا ز انجام خدمت مقرر کارت پایان خدمت هر یک ا ز پرسنل وظیفه را صادر نموده و در صورتی که فاقد غیبت اولیه و یا فرار ا ز خدمت باشند به آنان تحویل و مراتب را کتبا با ذکر مشخصات به حوزه وظیفه محل صدور شناسنامه آنان اعلام نمایند.

تبصره 1 – مشمولانی که محل صدور شناسنامه آنان خارج ا ز کشور باشد مراتب پایان خدمت آنان به حوزه وظیفه عمومی شماره 1 تهران اعلام خواهد شد.

تبصره 2 – هرگاه افرادی که خدمت وظیفه عمومی خود را در هریک از مراحل آن انجام داده و کارت پایان خدمت دریافت داشته اند ادعای مفقود شدن یا به سرقت رفتن یا غیر قابل استفاده بودن آن را بنماید و تقاضای صدور المثنی کرده مدارک لازم را برای اثبات ادعای خود ارائه دهند ( مدارک لازم با هماهنگی نیروها و سازمانها ی نظامی و یا انتظامی تعیین می گردد) یگانهای صادر کننده و در صورت انحلال و موجود نبودن آنها ستاد رده های بالاتر موضوع را براساس سوابق مربوط مورد بررسی قرار داده و پس ا ز تایید ادعای متقاضی کارت المثنی صادر خواهند نمود .

ماده 27 – اعزام به خدمت مشمولین از طریق حوزه ها ی وظیفه صادرکننده دفترچه آماده به خدمت انجام می گیرد ، مگر در مواردی که اداره وظیفه عمومی تغییر محل اعزام را ضروری بداند.

ماده 28-کلیه مشمولان باید خدمت وظیفه عمومی را در نیروهای نظامی و انتظامی انجام دهند.

ماده 29- هرگاه سازمان های دولتی درزمان صلح بخواهند از پرسنل کادر ثابت و وظیفه نیروهای نظامی و انتظامی به طور دستجمعی  یا انفرادی در امور تولیدی و عمرانی و تحقیقاتی و آموزشی و بهداشتی و درمانی موضوع 147 قانون اساسی استفاده نمایند باید بالاترین مقام آن سازمان چگونگی استفاده ا ز آنان را به نخست وزیری اعلام تا پس ا ز تصویب هیات دولت مراتب از آن طریق حسب مورد به ستاد مشترک ارتش جمهور ی اسلامی ایران ( در مورد نیروهای سه گانه ) و وزارت کشور ( در مورد نیروها ی انتظامی) و ستاد مرکزی سپاه پاسداران انقلاب اسلامی اعلام گردد تا در اختیار وزارتخانه ها و سازمانهای درخواست کننده قرار گیرد .

ماده 30 – ستاد مشترک ارتش جمهوری اسلامی ایران یا وزارت کشور یا سپاه پاسداران انقلاب اسلامی در صورت عدم موافقت یا با اعزام پرسنل درخواستی  چگونگی آن را به شورای عالی دفاع گزارش نموده و برابر تصمیم شورای عالی دفاع اقدام خواهند نمود.

ماده 31- پرسنل وظیفه هر یک از نیروهای نظامی و انتظامی که در اجرای ماده 29 این آیین نامه به طور دست جمعی یا انفرادی د ر سازمانهای  دولتی به صورت مامور خدمت می نمایند جمعی نیروی معرفی کننده محسوب می شوند و کارت پایان خدمت خود را نیز از همان نیرو دریافت خواهند نمود .

ماده 32- مشمولان موضوع لایحه قانونی خدمت نیروی انسانی درمانی و بهداشتی مصوب 24/9/58 موظف هستند به حوزه های وظیفه عمومی ذیربط مراجعه نموده و مانند سایر مشمولان جهت انجام خدمت دوره ضرورت اعزام گردند.

ماده 33 – مشمولان ماده قبل مانند سایرین جهت طی دوره آموزش مقدماتی نظامی به مراکز آموزشی اعزام و پس ا ز اتمام دوره آموزشی بدوا  نیازمندی نیروهای نظامی و انتظامی از آنان تامین گردیده و تعداد مازاد جهت انجام خدمت موضوع لایحه قانونی خدمت نیروی انسانی درمانی و بهداشتی در اختیار وزارت بهداری قرار خواهند گرفت.

ماده 34- مدت آموزش مقدماتی نظامی مشمولینی که در اجرای ماده 33 این آئین نامه در اختیار وزارت بهداری قرار خواهند گرفت در احتساب خدمت موضوع لایحه مذکور ملحوظ خواهد شد.

ماده35- وزارت بهداری مشمولان معرفی شده را به خدمت پذیرفته و پس انجام 5 سال خدمت مقرره با احتساب دوره آموزش نظامی مراتب را به حوزه وظیفه اعزام کننده مشمول اعلام و حوزه وظیفه ذیربط کارت معافیت از خدمت در زمان صلح برای آنان صادر خواهد نمود.

ماده36- مشمولان موضوع لایحه قانونی معافیت فارغ التحصیلان مراکز تربیت معلم از خدمت زیر پرچم مانند سایر مشمولان جهت طی دوره آموزش نظامی مقدماتی به مراکز آموزشی اعزام گردیده و پس از اتمام دوره آموزشی مذکور جهت انجام خدمت موضوع لایحه قانونی معافیت قانونی فارغ التحصیلان مراکز تربیت معلم در اختیار وزارت آموزش و پرورش قرار خواهند گرفت.

ماده 37- مراکز تربیت معلم موظفند مشخصات فارغ التحصیلان مشمول خود را به حوزه وظیفه عمومی محل صدور شناسنامه آنان اعلام نمایند.

ماده38- وزارت آموزش و پرورش پس از انجام تعهد خدمت موضوع لایحه قانونی معافیت فارغ التحصیلان مراکز تربیت معلم مراتب را به حوزه وظیفه اعزام کننده آنان اعلام و حوزه وظیفه ذیربط کارت معافیت از خدمت دوره ضرورت در زمان صلح برای آنان صادر خواهند نمود.

ماده39- وزارت آموزش و پرورش موظف است اسامی مراکز تربیت معلم و تغییرات بعدی آن را به اداره وظیفه عمومی اعلام نماید.

ماده40- آموزشگاه فنون هوایی موظف است مشخصات مشمولینی را که در اجرای ماده 8 قانون خدمت وظیفه عمومی تحت عنوان معلم خلبان و تکنسین هواپیما استخدام نموده است پس از انجام تعهد مندرج در ماده 8 مذکور جهت صدور کارت معافیت از خدمت وظیفه عمومی به حوزه وظیفه عمومی محل صدور شناسنامه آنان اعلام نماید حوزه وظیفه عمومی ذیربط جهت این قبیل مشمولان کارت معافیت از خدمت وظیفه عمومی صادر خواهند نمود.

ماده41- شرکت کشتیرانی جمهوری اسلامی ایران موظف است دانشجویان دوره چهار ساله آموزشی خود را که متعهد انجام 10 سال خدمت در همان شرکت شده اند جهت طی دوره آموزش مقدماتی و تخصصی نظامی بر روی عرشه ناوهای نیروی دریایی مستقیما به آن نیرو معرفی و مشخصات کامل فارغ التحصیلان مزبور را به حوزه های وظیفه عمومی محل صدور شناسنامه آنان اعلام نماید.

تبصره- فارغ التحصیلان موضوع این ماده پس از پایان دوره آموزش مقدماتی و تخصصی نظامی به شرکت کشتیرانی جمهوری اسلامی ایران معرفی و بعد از پایان ده سال خدمت مقرر در شرکت مذبور از انجام بقیه خدمت دوره ضرورت معاف خواهند شد.

ماده 42 – شرکت کشتیرانی جمهوری اسلامی ایران موظف است مشخصات مشمولینی را که تعهد موضوع ماده 9 قانون خدمت وظیفه عمومی را انجام داده اند به حوزه وظیفه عمومی محل صدور شناسنامه آنان اعلام نماید حوزه وظیفه عمومی ذیربط جهت این قبیل مشمولان کارت معافیت دوره ضرورت صادر خواهد نمود.

ماده 43 – مراکز تربیت معلم و شرکت کشتیرانی جمهوری اسلامی ایران مجاز به پذیرش مشمولین غایب در مراکز تحصیلی مربوطه نمی باشند.

ماده 44 – آموزشگاه فنون هواپیمایی مجاز به استخدام مشمولین غایب در مشاغل معلم خلبانی و تکنیسین هواپیما موضوع ماده 8 قانون خدمت وظیفه عمومی نمی باشد .

ماده45 – وزارت آموزش و پرورش ، شرکت کشتیرانی جمهوری اسلامی ایران ، آموزشگاه فنون هواپیمایی موظفند مشخصات کامل مشمولینی را که به منظور خدمت و یا تحصیل در مراکز آموزشی مربوطه پذیرفته اند به حوزه وظیفه عمومی محل صدور شناسنامه آنان جهت ثبت در دفتر وضعیت مشمولین اعلام دارند.

ماده46- چنانچه هر یک از مشمولین مواد 6و 7و 8و9 قانون خدمت وظیفه عمومی در هر مرحله از انجام تعهد مقرره خودداری نمایند وزارت بهداری، آموزش و پرورش، شرکت کشتیرانی جمهوری اسلامی ایران و آموزشگاه فنون هواپیمایی حسب مورد موظفند مراتب را به حوزه وظیفه عمومی محل صدور شناسنامه مشمول اعلام دارند.

ماده47- حوزه های وظیفه ذیربط به وضع مشمولیت این قبیل افراد رسیدگی و در صورت بلامانع بودن مانند سایر مشمولین جهت انجام خدمت وظیفه عمومی اعزام خواهند نمود.

ماده 48 – مشمولین وظیفه عمومی مندرج در ماده 10 قانون خدمت وظیفه عمومی عبارتند از:

1-  دارندگان مدارک دکتری پزشکی، دندانپزشکی، داروسازی، دامپزشکی، متولدین 1328 و بعد از آن تا پایان پنجاه سالگی.

2-  دارندگان مدارک دکتری غیر گروه پزشکی و دارندگان مدارک فوق لیسانس و لیسانس متولدین 1334 و بعد از آن تا پایان پنجاه سالگی.

3-  دارندگان مدارک فوق دیپلم و دیپلم و کمتر از آن و اشخاص فاقد سواد متولدین 1338 و بعد از آن تا پایان پنجاه سالگی.

ماده 49- وزارتخانه‌ها، ادارات و موسسات دولتی و وابسته به دولت، دفاتر اسناد رسمی، بانکها، شرکتهای تعاونی، نهادهای قانونی، موسسات خصوصی که قانونا انجام امور موضوع ماده 10 قانون خدمت وظیفه عمومی حسب مورد در زمره وظایف آنان بوده و یا در ارتباط با وظایف آنان قرار دارد موظفند از مشمولین موضوع ماده 48 این آئین نامه مدارک دال بر رسیدگی به وضع مشمولیت آنان را اخذ و جزو منضمات پرونده متشکله منظور نمایند.

تبصره از مشمولین متولد 1328 تا پایان 1337 در صورتی مدارک دال بر رسیدگی به وضع مشمولیت آنان خواسته میشود که برای مسئولین یا متصدیان سازمانهای مندرج در ماده 49 این آئین نامه محرز شود مشمول دارای مدارک لیسانس و یا بالاتر میباشد.

ماده 50 – مدارک دال بر رسیدگی به وضع مشمولیت مشمولین خدمت وظیفه عمومی به شرح زیر میباشد:

الف- کارت پایان خدمت دوره ضرورت (زیر پرچم سابق).

ب- کارت معافیت دائم.

ج- کارت معافیت موقت (کفالت یا پزشکی و یا معافیت برادر یا فرزند اسیر) در مدت اعتبار آن.

د- گواهی اشتغال به تحصیل بر اساس کارت معافیت تحصیلی معتبر.

ه- گواهی صادره از نیروهای نظامی و انتظامی مبنی بر استخدام در نیروهای مذکور.

و- گواهی صادره از نیروهای نظامی وانتظامی مبنی بر اشتغال به خدمت دوره ضرورت در نیروهای مذکور بدون داشتن غیبت اولیه.

ز- گواهی صادره از اداره وظیفه عمومی یا نواحی ژاندارمری در حد اختیار تفویضی توسط اداره وظیفه عمومی که حسب مورد به امضاء رئیس اداره وظیفه عمومی ویا فرمانده ناحیه ذیربط خواهد رسید.

ح- گواهی اشتغال به تحصیلی و یا خدمت در وزارت بهداری، وزارت آموزش و پرورش، سازمان کشتیرانی جمهوری اسلامی ایران، آموزشگاه فنون هواپیمایی موضوع مواد 6 و 7 و 8 و 9 قانون خدمت وظیفه عمومی.

ط- احکام صادره از محاکم صالحه در مورد ثبت معاملات مشمولین.

ی- دفترچه آماده به خدمت بدون مهر غیبت در مدت اعتبار آن.

ک- کارت محرومیت از انجام خدمت وظیفه عمومی که به استناد قوانین قبلی صادر شده باشد.

تبصره  اداره وظیفه عمومی بنا بر مقتضیات و حسب مورد میتواند مدارک لازم جهت انجام امور موضوع ماده 10 قانون را مورد تجدید نظر قرار داده و اصلاحات لازم را از طریق شورای هماهنگی موضوع تبصره 2 ماده 21 قانون وظیفه عمومی تهیه و از طریق وزارت کشور جهت تصویب هیات وزیران پیشنهاد نماید.

ماده 51 –  ارزش و اعتبار ارائه هر یک از مدارک موضوع ماده 50 از لحاظ انجام امور موضوع ماده 10 قانون خدمت وظیفه عمومی حسب مورد به شرح زیر است:

الف- دارندگان کارت پایان خدمت دوره ضرورت یا کارت معافیت دائم میتوانند کلیه امور موضوع ماده 10 قانون خدمت وظیفه عمومی را انجام دهند.

ب- دارندگان کارت معافیت موقت (کفالت یا پزشکی) در مدت اعتبار آن میتوانند موارد زیر را از امور موضوع ماده 10 قانون خدمت وظیفه عمومی انجام دهند:

1- شرکت در آزمایشات رانندگی و اخذ گواهینامه.

2- دریافت هر گونه وام و کمکهای کشاورزی و صنعتی و دامداری و مسکن از طریق وزارتخانه‌ها و موسسات دولتی و وابسته به دولت و نهادهای قانونی.

3- کاندیدا شدن جهت شوراها و انجمنهای قانونی.

4- تحویل اصل گواهی نامه یا پایان نامه دوره‌های تحصیلی دیپلم و بالاتر از وزارتخانه مربوطه.

5- عضویت در شرکتهای تعاونی.

6- ثبت هر گونه نقل و انتقال غیر قهری اموال بطور مستقیم و غیر مستقیم در دفاتر اسناد رسمی.

7- دریافت مستمری از سازمانهای دولتی و وابسته به نهادهای قانونی.

8- استخدام بصورت روزمزد- خرید خدمت در وزارتخانه‌ها و موسسات دولتی و وابسته به دولت و نهادهای قانونی و شرکتهای دولتی.

ج- دارندگان گواهی اشتغال به تحصیل بر اساس کارت معافیت تحصیلی معتبر در مدت اعتبار آن میتوانند موارد زیر را از امور موضوع ماده 10 قانون خدمت وظیفه عمومی انجام دهند:

1- شرکت در آزمایشات رانندگی و اخذ گواهینامه.

2- دریافت هر گونه وام و کمکهای کشاورزی و صنعتی و دامداری و مسکن از طریق وزارتخانه‌ها و موسسات دولتی و وابسته به دولت و نهادهای قانونی.

3- کاندیدا شدن جهت شوراها و انجمنهای قانونی.

4- عضویت در شرکتهای تعاونی.

5- ثبت هر گونه نقل و انتقال غیر قهری اموال بطور مستقیم و غیر مستقیم در دفاتر اسناد رسمی.

6- تحویل اصل گواهینامه یا پایان نامه دورهای تحصیل دیپلم و بالاتر از وزارتخانه مربوطه.

7- دریافت مستمری از سازمانهای دولتی و وابسته و نهادهای قانونی.

8- استخدام بصورت روزمزد-خرید خدمت در وزارتخانه‌ها، موسسات دولتی و وابسته به دولت و نهادهای قانونی و شرکتهای دولتی.

د- دارندگان گواهی صادره از نیروهای نظامی و انتظامی مبنی بر استخدام در نیروهای مذکور میتوانند موارد زیر را از امور موضوع ماده 10 قانون خدمت وظیفه عمومی انجام دهند:

1- شرکت در آزمایشات رانندگی و اخذ گواهینامه.

2- دریافت هر گونه وام و کمکهای کشاورزی و صنعتی و دامداری و مسکن از طریق وزارتخانه‌ها و موسسات دولتی و وابسته به دولت و نهادهای قانونی.

3- تحویل اصل گواهینامه یا پایان نامه دورهای تحصیلی دیپلم و بالاتر از وزارتخانه‌های مربوطه.

4- عضویت در شرکتهای تعاونی.

5- ثبت هر گونه نقل وانتقال غیر قهری اموال بطور مستقیم و غیر مستقیم در دفاتر اسناد رسمی.

ه- دارندگان گواهی صادره از نیروهای نظامی و انتظامی مبنی بر اشتغال به خدمت دوره ضرورت میتوانند موارد زیر را از امور موضوع ماده 10 قانون خدمت وظیفه عمومی انجام دهند:

1- شرکت در آزمایشات رانندگی و اخذ گواهینامه.

2- دریافت هر گونه وام و کمکهای کشاورزی و صنعتی و دامداری و مسکن از طریق وزارتخانه‌ها و موسسات دولتی و وابسته به دولت و نهادهای قانونی.

3- تحویل اصل گواهینامه یا پایان نامه دورهای تحصیلی دیپلم و بالاتر از وزارتخانه‌های مربوطه.

4- عضویت در شرکتهای تعاونی.

5- ثبت هر گونه نقل وانتقال غیر قهری اموال بطور مستقیم  در دفاتر اسناد رسمی.

6- دریافت مستمری از سازمانهای دولتی و وابسته از نهادهای قانونی.

ز- دارندگان گواهی صادره از اداره وظیفه عمومی یا نواحی ژاندارمری در حد اختیار تفویضی میتوانند اموری را که در گواهی صادره ذکر شده است انجام دهند.

ح- دارندگان دفترچه آماده به خدمت بدون مهر غیبت در مدت اعتبار آن میتوانند موارد زیر را از امور موضوع ماده 10 قانون خدمت وظیفه عمومی انجام دهند:

1- دارندگان دفترچه آماده به خدمت بدون مهر غیبت در مدت اعتبار آن چنانچه موفق به انجام مراحل ثبت نام و آزمون صدور گواهینامه شدند گواهینامه صادر و به آنان تحویل خواهد شد.

2- دریافت مستمری از سازمانهای دولتی و وابسته و نهادهای قانونی.

3- استخدام بصورت روزمزد- خرید خدمت در وزارتخانه‌ها و موسسات دولتی و وابسته به دولت و نهادهای قانونی و شرکتهای دولتی.

ط- دارندگان گواهی اشتغال به تحصیل ویا خدمت در وزارت بهداری و وزارت آموزش و پرورش و آموزشگاه فنون هواپیمائی و شرکت کشتیرانی جمهوری اسلامی ایران موضوع مواد 6-7-8-9 قانون خدمت وظیفه عمومی میتوانند موارد زیر را از امور موضوع ماده 10 قانون خدمت وظیفه عمومی انجام دهند:

1- شرکت در آزمایشات رانندگی و اخذ گواهینامه.

2- دریافت هر گونه وام و کمکهای کشاورزی و صنعتی و دامداری و مسکن از طریق وزارتخانه‌ها و موسسات دولتی و وابسته به دولت و نهادهای قانونی.

3- کاندیدا شدن جهت شوراها و انجمنهای قانونی.

4- عضویت در شرکتهای تعاونی.

5- ثبت هر گونه نقل و انتقال غیر قهری اموال بطور مستقیم و غیر مستقیم در دفاتر اسناد رسمی.

ی- دارندگان احکام صادره از محاکم صالحه در مورد ثبت معاملات مشمولین میتوانند امور مربوط به معاملات غیر قهری آنان را در حدی که در حکم قید شده است انجام دهند.

ک- دارندگان کارت محرومت از انجام خدمت وظیفه عمومی که به استناد قوانین قبلی صادر شده است میتوانند کلیه امور موضوع ماده 10 قانون خدمت وظیفه عمومی را با رعایت قوانین مربوطه انجام دهند.

تبصره 1 – چنانچه مسئولین یا متصدیان سازمانهای مجری ماده 10 قانون خدمت وظیفه عمومی امور مندرج در ماده مذکور را بدون ارائه مدرک دال بر رسیدگی وضع مشمول (موضوع ماده 50 این آئین نامه) انجام دهند امور انجام شده از درجه اعتبار ساقط است و مراتب به سازمان ذیربط به منظور تعقیب قانونی مسئول یا متصدی متخلف اعلام خواهد شد.

تبصره 2 –  تائید اصالت کارتهای معافیت موقت موضوع بند (ب) این ماده باید از حوزه‌های وظیفه عمومی صادر کننده کارتهای مزبور استعلام گردد.

تبصره 3  – ادارات و نواحی و مناطق آموزش و پرورش و دانشگاهها و موسسات آموزش عالی و شورای مدیرت حوزه علمیه قم و یا نماینده رسمی آن در شهرستانها حسب مورد گواهی اشتغال به تحصیل برای دانش‌آموزان و هنر آموزان و دانشجویان و هنرجویان و طلاب علوم دینی در مورد موضوعات مندرج در بند «ج» این ماده در طول سال تحصیلی که در آن سال به تحصیل اشتغال دارند بر اساس کارت معافیت تحصیلی آنان صادر خواهند نمود.

تبصره 4 –  نیروهای نظامی و انتظامی موظفند گواهی موضوع بند «ه» ماده 51 این آئین نامه را با توجه به ماده 58 قانون فقط برای پرسنل وظیفه‌ای که دفترچه آماده به خدمت آنان فاقد مهر غیبت باشد صادر نمایند.

مشمولانی که دفترچه آماده به خدمت آنان دارای مهر غیبت باشد، در صورتیکه به خدمت اعزام شوند، پس از انجام چهار ماه خدمت مجاز به شرکت و اخذ گواهینامه رانندگی خواهند بود.

تبصره 5 – استخدام در نیروهای نظامی و انتظامی بصورت رسمی و پیمانی مشمول مقررات این ماده نبوده و وفق قوانین نیروی ذیربط مجاز خواهد بود.

ماده 52 –  مسئولین یا متصدیان سازمانهای مجری ماده 10 قانون خدمت وظیفه عمومی موظفند حسب مورد در موقع انجام امور موضوع ماده مذکور تاریخ تولد اشخاص را با توجه به موارد 8 و 9 و 10 این آئین نامه در اسناد مدارک تنظیمی قید نمایند.

ماده 53 – در زمان جنگ و بسیج همگانی در صورت لزوم مشمولینی که به علتی در زمان صلح از خدمت دوره ضرورت معاف شده‌اند به خدمت احضار و از حقوق و مزایای مشمولین دوره احتیاط هم طبقه خود  استفاده خواهند نمود.

ماده 54 – احضار مشمولین فوق پس از پیشنهاد ستاد مشترک ارتش و تصویب شورای عالی دفاع با اداره وظیفه عمومی خواهد بود اداره وظیفه عمومی مراتب را از طریق رسانه‌های گروهی به اطلاع عموم رسانیده و احضار شدگان را مانند سایر مشمولین به خدمت اعزام خواهد نمود.

تبصره1- ستادمشترک ارتش دراین مورد با ستاد مرکزی سپاه پاسداران انقلاب اسلامی هماهنگی خواهد نمود.

تبصره2-  از مشمولینی که بعلت نقص عضو یا ابتلا به بیماریهای جسمی و روانی بطور موقت یا دائم از انجام خدمت دوره ضرورت در زمان صلح معاف شده‌اند در شورای پزشکی معاینه مجدد بعمل آمده و در صورت بقای بیماری برابر نظریه شورای پزشکی به خدمت اعزام نخواهند شد.

ماده 55 – مشمولانی که با طی دوره دانشکده ها و آموزشگاه‌های نظامی و انتظامی برای خدمت در کادر ثابت استخدام میشوند اگر مدت تحصیل از دو سال کمتر باشد مدتی از دوره خدمت آنان نه نسبت کسری خدمت تا دو سال جزء خدمت دوره ضرورت محسوب خواهد شد.

تبصره  نیروهای نظامی و انتظامی موظفند کارت پایان خدمت دوره ضرورت را جهت موظفین و بازنشستگان مربوطه که به سن 50 سالگی نرسیده‌اند صادر و به آنان تحویل نمایند.

ماده 56 – درصورتی که محصلین کادرثابت مراکزآموزش نیروهای نظامی وانتظامی قبل ازنیل به درجه (یاپان دوره آموزشی درموردسپاه پاسداران وکمیته انقلاب اسلامی)مستعفی یااخراج شوند مدت آموزش جزءخدمت دوره ضرورت راانجام خواهندداد.

تبصره 1- قسمت های مربوطه موظفندمشمولان فوق رابه حوزه وظیفه ذیربط به وضع این قبیل مشمولان رسیدگی ودرصورت بلامانع بودن مانندسایرین به خدمت اعزام خواهندنمود.

تبصره2 – مشمولان فوق نمی توانندازمعافیت تحصیلی استفاده نمایندمگراینکه درسال اعزام مشمولین هم طبقه خودواجدشرایط معافیت تحصیلی باشند.

ماده 57 – محصلین کادرثابت مراکزآموزش نظامی وانتظامی چنانچه به علت عدم صلاحیتی که ناشی ازاراده آنان نباشداخراج شوندمدت تحصیل آنان درمراکزفوق جزوخدمت دوره ضرورت محسوب خواهدشد.درصورتی که مدت آموزش معادل یابیشترازمدت خدمت دوره ضرورت باشدکارت پایان خدمت دوره ضرورت  آنان توسط قسمت مربوطه صادروتحویل خواهدشدودرصورتی که مدت آموزش کمترازمدت خدمت دوره ضرورت باشدکسری آن راتاپایان سال درهمان نیرویاسازمان انجام داده وکارت پایان خدمت دوره ضرورت رادریافت خواهندنمود.

تبصره- قسمت های مربوطه موظفندپس ازصدورکارت پایان خدمت دوره ضرورت مراتب رابه حوزه وظیفه محل صدورشناسنامه آنان اعلام نمایند.

ماده 58 – تشخیص ارتدی یاغیرارادی بودن عدم صلاحیت باشورایامرجع تصمیم گیرنده درمورداخراج دانشجو یا دانش آموز می باشد.

تبصره- عدم استعدادتحصیلی ومردویت درآزمایشات مراکز آموزشیو فرهنگی که منجر به اخراج شود ارادی محسوب می گردد.

ماده59- محصلین مراکز آموزشی کادر ثابت نیروهای نظامی و انتظامی چنانچه قبل از نیل به به درجه (یا پایان دوره آموزش در مورد کمیته وسپاه)به علت بیماری بر کنار گردند در صورتی که مدت آموزش معادل مدت خدمت دوره ضرورت یا بیشتر از آن باشدکارت پایان خدمت دوره ضرورت توسط قسمت مربوطه صادر و به آنان تحویل خواهد شد .چنانچه مدت آموزش کمتر از مدت خدمت دوره ضرورت باشد به نزدیکترین حوزه وظیفه عمومی محل معرفی ودر شورای پزشکی معاینه گردیده ودر صورتی که طبق مقررات این آیین نامه قادر به انجام خدمت وبلامانع تشخیص داده شوند جهت ادامه بقیه خدمت دوره ضرورت به قسمت مربوطه اعزام خواهند شد .

ماده60- افسران و همافران ودرجه داران کادر ثابت نیروهای نظامی و انتظامی و اعضا ثابت سپاه پاسداران و کمیته های انقلاب در صورتی که به موجب مقررات استخدامی مربوطه از خدمت اخراج ویا مستعفی شوند مدت تحصیل آنان در مراکز آموزشی قبل از نیل به درجه (یا پایان دوره آموزشیدر مورد کمیته وسپاه)جزو خدمت دوره ضرورت محسوب نخواهد شد وچنانچه مدت خدمت آنان بعداز نیل به درجه یا پایان دوره آموزش (مدت خدمت افسری،همافری،درجه داری عضویت ثابت سپاه وکمیته)معادل مدت دوره ضرورت یا بیشتر از آن باشد کارت پایان خدمت دوره ضرورت آنان توسط قسمت محل خدمت صادر و تحویل خواهد شد در صورتی که مدت خدمت آنان کمتر از مدت خدمت دوره ضرورت باشد چنانچه قادر به انجام خدمت و بلامانع باشند بقیه خدمت دوره ضرورت را بادرجه سربازی وظیفهدر قسمت مربوطه انجام دادهو کارت پایان خدمت دوره ضرورت دریافت خوهند نمود.

تبصره- قسمت محل خدمت مشمولین مواد فوق کلیه تغییرات حاصله دروضع خدمتی آنان راضمن ارسال یک برگ تصویر شناسنامه به حوزه وظیفه عمومی محل صدور شناسنامه اعلام خواهند نمود.

ماده61- مراکز آموزش نیروها نظامی وانتظامی موظفند مشخصات کامل مشمولانی را که جهت تحصیل پذیرفته اند به حوزه وظیفه عمومی محل صدور شناسنامه آنان اعلام نمایند.

ماده62- مشمولانی که به عنوان کارمند رسمی با تعهد خدمت در نیروهای نظامی وانتظامی استخدام شوند پس از انجام تعهد از خدمت دوره ضرورت معاف خواهند شد .

ماده63- مدت تعهد مزبور در مورد کارمندانی که از گروه پزشکی وفنی بوده ودارای مدرک تحصیلی فوق دیپلم وبالاتر باشند در نقاط عادی 6سالودر نقاط بد آب وهوا4سال خواهد بود ودر مورد سایر کارمندان درنقاط عادی9سال ودر نقاط بدآبو هوا 6سال خواهد بود.

تبصره1- مدتهای تعهد مذکور در این ماده ناظر ه مشمولانی است که از تاریخ 29/7/63به بعد در نیروهای نظامی وانتظامی استخدام شده یا بشوند.

تبصره2- طبقه بندی گروه پزشکی وفنی برمبنای قانون استخدام سازمان متبوع کارمندان خواهد بود.

تبصره3- نیروهای نظامی وانتظامی استدام کننده مشخصات کارمندان استخدامی فوق را به حوزهوظیفه محل صدور شناسنامه آنان اعلام خواهند نمود.

ماده64- نیروهای نظامی و انتظامی استخدام کننده کارمند مو ظفند در طول مدت خدمت به آنان آموزش نظامی عمومی بدهند.

ماده65- آن عده از کارمندا ن فوق که به علت انتزاع قسمت مربوطه از نیروهای نظامی و انتظامی به یکی از وزارتخانه ها یا سازمانها ی دولتی و وابسته به دولت ویا شهرداری وهلال احمریا نهادهای قانونی منتقل شوند بقیه مدت تعهد خود رادر سازمان جدید انجام خواهند داد و چنانچه این قبیل کارمندان قبلا دوره آموزش نظامی راطی ننموده باشند سازمانهای مذکور موظفند باهمکاری نیروهای نظامی وانتظامی ترتیب آموزش نظامی آنان را بدهند .

ماده66- نیروهای نظامی وانتظامی و همچنین وازرتخانه ها و سازمانهای مندرج در ماده65موظفند پس از انجام تعهد مراتب راضمن ارسال یک برگ تصویر شناسنمه به حوزه وظیفه عمومی محل صدور شناسنامه کارمندان اعلام دارند ،حوزه وظیفه ذیربط کارت معافیت از خدمت دوره ضرورت جهت آنان صادر خواهند نمود .

ماده67- چنانجه کارمندان مذکور قبل از انجام تعهد از خدمت مستعفی و یا اخراج شوند نیروهای نظامی وانتظامی و سازمان مربوطه موظفند مراتب را به حوزه وظیفه عمومی محل صدور شناسنامه آنان اعلام دارند.

ماده 68- چنانچه کارمندان مذکور فبل از انجام تعهد بنابر تشخیص نیروهای نظامی وانتظامی و سازمان مربوطه به عللی خارج از اعمال ارادی از خدمت برکنار شوند در صورتی که مدت خدمت آنان حداقل در نقاط عادی 5سال ودر نقاط بد آب و هوا3سال باشد از انجام خدمت دوره ضرورت معاف خواهند بود چنانچه کمتر از مدتهای مذکور خدمت نموده باشند به ازاهر یکسال کسری4ماه خدمت دوره ضرورت انجام خواهند داد که در هر حال مدت خدمت دوره ضرورت آنان کمتر از 4ماه نخواهدبود.

تبصره1- نیروهای نظامی وانتظامی و سازمانها ی مربوطه موظفند مراتب را در مورد این قبیل کارمندان به منظورصدوکارت معافیت از خدمت دوره ضرورت یا انجام بقیه خدمت دوره ضرورت به حوزه وظیفه عمومی محل اعلام نمایند.

تبصره2- حوزه وظیفه ذیربط حسب مورد نسبت به صدور کارت معافیت از خدمت دوره ضرورت برای کسانی که تعهد خود را انجام داده‌اندیا اعزام کارمندانی که دارای کسری خدمت هستند اقدام و برای این قبیل کارمندان نیز پس ز انجام کسری خدمت کارت معافیت صادر خواهدنمود.

تبصره3- در صورتیکه کارمندان مذکور در تبصره2 ماده 68 مایل باشند بجای کارت معافیت از کارت پایان خدمت دوره ضرورت استفاده کنند می‌توانند مانند سایر مشمولان خدمت دوره ضرورت را بطور کامل انجام داده و از کارت پایان خدمت دوره ضرورت استفاده نمایند.

ماده69- سربازان وظیفه‌ای که حین انجام خدمت دوره ضرورت با داشتن حداقل گواهینامه دوره ابتدایی و سپردن تعهد 5 سال خدمت پیمانی برای خدمت در مشاغل سازمانی مورد نیاز نیروهای نظامی و انتظامی استخدام گردند دو سال از خدمت آنان در صورت انجام تعهد به منزله خدمت دوره ضرورت محسوب خواهد شد.

تبصره- نیروهای نظامی و انتظامی استخدام کننده موظفند مراتب استخدام مشمولین مذکور را به حوزه اعزام کننده اعلام دارند.

ماده70- نیروهای نظامی و انتظامی استخدام کننده مشمولین فوق موظفند پس از انجام تعهد کارت پایان خدمت دوره ضرورت برای آنان صادر و تحویل نمایند.

ماده71- چنانچه مشمولین فوق قبل از انجام تعهد به هر علت مستعفی و یا از خدمت برکنار گردند و مشمول معافیتهای قانونی نباشند با احتساب مدتی از دوره ضرورت که قبل از استخدام انجام داده‌اند بقیه خدمت دوره ضرورت را تا دو سال در نیروی مربوطه انجام خواهند داد.

ماده72- نیروهای نظامی و انتظامی مراتب را در مورد مشمولین ماده فوق ضمن ارسال یک برگ تصویر شناسنامه به حوزه وظیفه عمومی محل صدور شناسنامه آنان اعلام خواهند نمود.

ماده73- استخدام پرسنل وظیفه‌ای که با داشتن غیبت اولیه به خدمت دوره ضرورت اعزام شده‌اند تحت هر عنوان در نیروهای نظامی و انتظامی مجاز نمی‌باشد.

ماده74- نیروهای نظامی و انتظامی مذکور در این آئین‌نامه عبارتند از:

الف- وزارتین دفاع و سپاه پاسداران انقلاب اسلامی ایران.

ب- ستاد مشترک ارتش جمهوری اسلامی ایران.

ج- ستاد مرکزی سپاه پاسداران انقلاب اسلامی ایران.

د- نیروهای سه‌گانه ارتش جمهوری اسلامی ایران.

ه- ژاندارمری و شهرداری جمهوری اسلامی ایران.

و- کمیته‌های انقلاب اسلامی ایران.

ز- همچنین ستادها _ ادارات_یگانهاوشرکتهای تابعه ووابسته به آنها .

ح- پلیس قضایی.

ماده75- کلیه مشمولانی که وارد خمت دوره ضرورت می‌شوند طبق آئین‌نامه‌های ارتش جمهوری اسلامی ایران نسبت به انقلاب اسلامی و نظام جمهوری اسلامی ایران و قانون اساسی و مقام رهبری(فرماندهی کل نیروهای مسلح جمهوری اسلامی ایران) سوگند وفاداری یاد خواهند کرد.

 

فصل دوم- احضار برای دوره ضرورت

ماده76- اداره وظیفه عمومی در هرسال مشمولینی را که در آن سال وارد سن 19 سالگی می‌شوند بمنظور رسیدگی به وضع مشمولیتشان از طریق رسانه‌های گروهی احضار خواهند نمود.

ماده77- طبقات احضار شده مشمولین در هرسال به ضمیمه آگهی‌های احضار به وزارت امور خارجه اعلام می‌گردد، وزارت اور خارجه مراتب را جهت اطلاع مشمولین مقیم خارج از کشور به کنسولگریها و نمایندگی‌های سیاسی دولت جمهوری اسلامی ایران اعلام خواهد نمود.

ماده78- کنسولگریهاونمایندگی‌های سیاسی دولت جمهوری اسلامی ایران موظفندآگهی احضار طبقات احضار شده را اطلاع مشمولان مقیم نزدیکترین کشور محل ماموریت (در صورتی که درآن کشور نمایندگی سیاسی وجود نداشته باشد) برسانند.

ماده79- مشمولان احضار شده مکلفند به منظور روشن شدن وضع مشمولیتشان درطول سالی که وارد سن 19سالگی می شوند خود را به سازمانهای وظیفه عمومی محل تولد یا محل سکونت خود معرفی نمایند.

ماده80- مشمولان مقیم خارج از کشور موظفند به منظور روشن شدن وضع مشمولیتشان خود را به کنسولگری یا نمایندگی سیاسی جمهوری اسلامی ایران در کشور محل اقامت خود و در صورت نبودن آن به نزدیکترین نمایندگی کنسولی یا سیاسی دولت جمهوری اسلامی ایران معرفی نمایند.

ماده81- اداره ثبت احوال هر محل مکلف است سالانه صورت اسامی و مشخصات مشمولان شهرستان یا بخشها و حوزه ماموریت خود را که در سال بعد به سن مشمولیت(احضار) می رسندازدفاتر مربوطه استخراج و به طور تفکیک در چهار نسخه تهیه و تنظیم و سه نسخه آن را تا اول آذر ماه هر سال به سازمانها و مراجع وظیفه عمومی ارسال ونسخه چهارم آن را به عنوان ساقه نگهداری نمایند.

ماده82- سامانها و مرجع وظیفه عمومی یک نسخه از صورتهای دریافتی راجهت ثبت در دفاتر مشخصات و وضعیت مشمولان (دفتر اسامی)مربوطه نگهداری نموده ودو نسخه دیگر را به مراجع زیر ارسال خواهند نمود:

الف-نسخه اول به اداره وظیفه عمومی .

ب-نسخه دوم به هنگ یا گردان ژاندارمری .

ماده83- چنانچه پس از ارسال صورتهای مشمولان ا ادارات ثبت احوال به سازمانها و مراجع وظیفه عمومی اشخاصی به علت عدم دریافت شناسنامه جهت دیافت آن به اداره ثبت احوال مراجعه نمایندادارات مزبو موظفند:

الف-در صورتی که تاریخ تولد مورد ادعای این اشخاص با مشمولان مندرج در صورتهای ارسالی ویا طبقات قبل که درشمول معافیت طبقاتی نیستند منطبق اشد پس از صدور شناسنامه صورت اسامی آنان راضمن صورتهای سال بعدارسال دارند.

ب-در صورتی که تاریخ تولد مورد ادعای اشخاص مذکور دراین ماده با سالهای تولد مندرج در صورتهای ارسالی یا طبقات قبلی که در شمول معافیت طبقاتی نیستندمنطبق نباشد،برابرمقررات ماده10این آیین نامه اقدام وپس از صدور شناسنامه صورت اسامی آنان راضمن صورتهای سال بعد ارسال دارند.

ماده84- سازمانها و مراجع وظیفه عمومی که مأمور رسیدگی به وضع مشمولان می‌باشند پس از دریافت صورتهای موضوع ماده 81 موظفند آنها را در دفتر وضعیت و مشخصات مشمولان(دفتر اسامی) برابر دستورالعمل مربوطه که از طرف اداره وظیفه عمومی ابلاغ و در پشت دفتر مزبور ملصق است ثبت نمایند.

ماده85- اداره ثبت احوال هر محل مکلف است همه ساله صورت اسامی مشمولان متوفای سال قبل همچنین اسامی کسانی را که از طبقات اناث بوده و اشتباهاً بعنوان ذکور اسامی آنها به سازمان وظیفه عمومی محل داده شده است با انجام تشریفات مقرر در ماده 81 در اول آذرماه هر سال به سازمان وظیفه عمومی محل ارسال دارند که در دفتر اسامی منعکس گردد. سازمان وظیفه عمومی محل به محض دریافت صورتهای مذکور برابر ماده82 اقدام خواهد نمود.

ماده86- کلیه اطلاعات مورد نیاز سازمانها و مراجع وظیفه عمومی ضمن فرمهای مخصوصی که با هماهنگی اداره وظیفه عمومی وسازمان ثبت احوال کشور تهیه و به مورد اجرا گذاشته خواهد شد از طریق اداره ثبت احوال هر محل در اختیار سازمانهای وظیفه عمومی قرار خواهد گرفت.

ماده87- شهربانیها، کلانتریها و یگانها و پاسگاههای ژاندارمری موظفند پس از انتشار آگهی احضار و یا اعلام سازمان وظیفه عمومی محل مشمولان حوزه ماموریت خود را شناسایی نموده و به آنان ابلاغ نمایند به منظور روشن شدن وضع مشمولیتشان خود را به سازمانهای وظیفه عمومی معرفی نمایند.

ماده88- حوزه وظیفه یا گروهان و یا پاسگاه ژاندارمری منطبق با مرکز شهرستان و بخش به محض دریافت صورتهای مذکور در ماده 81 این آئین نامه موظفند اسامی مشمولان حوزه استحفاظی پاسگاههای تابعه و مجاور خود را به طور مجزا استخراج و به پاسگاه مربوطه بفرستند تا هر پاسگاه نسبت به احضار و اعزام مشمولان حوزه استحفاظی اقدام کند.

ماده89- در هریک از پاسگاههای ژاندارمری غیر منطبق با مراکز بخش اسامی مشمولان حوزه استحفاظی آن پاسگاه در دفتری که به همین منظور اختصاص داده می شودثبت می گردد اعم از اینکه مشمولان مزبور در حوزه استحفاظی پاسگاه متولد شده یا در آنجا اقامت داشته باشند. مشمولان نیزمکلفند در موقع تغییر اقامت مراتب را به پاسگاه ژاندارمری اطلاع دهند تا تغییرات در دفتر مزبور ثبت گردد.

ماده90- نمایندگیهای سیاسی جمهوری اسلامی ایران در خارج ازکشور باید دفتری جهت ثبت اسامی مشمولین مقیم حوزه مقاومت خود و مشمولان مقیم خارج از محل اقامت آنان که نمایندگی کنسولی یا سیاسی وجود ندارد تهیه و مشخصات کامل هر یک را با قید شماره شناسنامه تاریخ و محل تولد شغل و نشانی کامل محل اقامت را در آن ثبت نمایند.

ماده91- نمایندگیهای جمهوری اسلامی ایران در خارج موظفند در تیرماه سال احضار اسامی مشمولان مقیم حوزه ماموریت خود را که آگهی احضار آنان منتشر شده است از دفتر مذکور استخراج و در دو نسخه از طریق وزارت امور خارجه به اداره وظیفه عمومی ارسال دارند.

 

فصل سوم- رسیدگی

ماده92- دستورالعملها،بخشنامه ها و اطلاعیه ها و امور اجرائی مربوط که موضوعا مربوط به امور وظیفه عمومی و به نحوی در ارتباط با نیروهای نظامی و انتظامی و مراجع قضایی باشد در شورای هماهنگی موضوع تبصره 2 ماده21 قانون خدمت وظیفه عمومی مطرح گردیده و پس از تایید شورای مزبور برای کلیه دستگاههای فوق الذکر لازم الاجرا خواهد بود.

ماده93- وزارت کشور،ستاد مشترک ارتش، ستاد مرکزی سپاه و دیوان عالی کشور نمایندگانی به منظور شرکت در شورای هماهنگی که زیر نظر رئیس اداره وظیفه عمومی تشکیل می گردد معرفی خواهند نمود.

ماده94- نمایندگان معرفی شده باید در امور نظامی و انتظامی آگاهی لازم داشته و در مواقع ضروری بتوانند ضمن ارتباط با سازمان مربوطه در رفع مشکلات مطروحه همکاری لازم را به عمل آورند.

ماده95- در صورتیکه هریک از نمایندگان وزارتخانه و سازمانهای مذکور در ماده93 این آئین نامه برای اعلام نظر نسبت به موارد مطروحه جلب نظر سازمان متبوع خود را ضروری تشخیص دهد میتواند اعلام نظر نهایی را به جلسه بعدی موکول نماید.

ماده96- سازمانهای وظیفه عمومی موظفند در طول سال احضار به طور مداوم به وضع مشمولان مقیم یا متولد حوزه ماموریت خود رسیدگی نمایند به طوریکه قبل از رسیدن به سال اعزام تکلیف کلیه مشمولان روشن شده باشد.

ماده97- مشمولان وظیفه عمومی مکلفند در طول سال احضار به سازمان وظیفه عمومی محل تولد یا محل اقامت خود مراجعه و ضمن تسلیم مدارک زیر خود را معرفی نمایند تا به وضع مشمولیت آنان رسیدگی شود.

الف- عکس به تعداد مورد نیاز.

ب- فتوکپی شناسنامه به تعداد مورد نیاز.

ج- گواهی فراغت از تحصیل در صورتیکه فارغ التحصیل داخل کشور باشند در مورد دیپلمه ها از ادارات آموزش و پرورش و در مورد فوق دیپلم و لیسانس و بالاتر از دانشگاهها و موسسات آموزش عالی مربوط و چنانچه فارغ التحصیل خارج کشور باشند گواهی ارزش تحصیلی در مورد دیپلمه ها از وزارت آموزش وپرورش و در مورد فوق دیپلم و لیسانس و بالاتر از وزارت فرهنگ و آموزش عالی و در مورد طلاب علوم دینی ارزش تحصیلی بر مبنای ارزشیابی مدرک تحصیلی آنان با شورای مدیریت حوزه علمیه قم و یا نماینده رسمی آن خواهد بود.

تبصره1-گواهی فوق صرفا به منظور ارائه به سازمانهای وظیفه عمومی بوده و قید این مطلب در متن آن الزامی است.

تبصره2- نداشتن یا مفقود نمودن شناسنامه موجب سلب تکلیف مشمولان از لحاظ اجرای تکالیف مقرر در این ماده نبوده و این قبیل مشمولان موظفند به موقع نسبت به تهیه شناسنامه یا المثنای آن اقدام نمایند.

ماده98- مشمولانی که برابر ضوابط وزارت فرهنگ و آموزش عالی و موافقت اداره وظیفه عمومی برای ادامه تحصیل به خارج از کشور عزیمت می نمایند پس از فراغت از تحصیل یا ترک آن مکلفند حداکثر ظرف یک سال به منظور رسیدگی به وضع مشمولیتشان به کشور مراجعت و خود را به سازمانهای وظیفه عمومی معرفی نمایند.

ماده99- مشمولانی که پس از احضار به خدمت در موارد استثنائی به طور موقت و با اجازه اداره وظیفه عمومی به خارج از کشور مسافرت می کنند مکلفند در خاتمه مدت تعیین شده به کشور مراجعت نموده و خود را به سازمانها وظیفه عمومی معرفی نمایند.

ماده100- مشمولانی که دارای کارت پایان خدمت یا معافیت دائم باشند تازمانیکه اداره وظیفه عمومی خروج آنان را از کشور در حدود قوانین ممنوع اعلام ننماید می توانند از کشور خارج شوند.

ماده101- به مشمولانی که دارای معافیت موقت می باشند در صورت لزوم و با اجازه اداره وظیفه عمومی در مدت اعتبار کارت معافیت موقت اجازه خروج از کشور داده خواهد شد.

ماده102- مشمولان غائب می توانند با اجازه اداره وظیفه عمومی به منظور معالجه بیماری که ضرورت آن به تایید شورای عالی پزشکی وزارت بهداری یا شورای پزشکی موضوع ماده 43 قانون خدمت وظیفه عمومی رسیده باشد از کشور خارج شوند.

ماده103- اداره وظیفه عمومی از مشمولانی که به طور موقت در موارد مندرج در این آئین نامه به خارج مسافرت می نمایند تضمین لازم به صورت سپرده نقدی یا ضمانت نامه بانکی اخذ نموده و با مشمول شرط می نمایند که در صورت عدم مراجعت به موقع مبلغ مورد تضمین به نفع دولت ضبط و نسبت به احضار مشمولان مورد بحث از طریق مبادی ذیربط اقدام لازم به عمل خواهد آورد.

تبصره1- در صورتیکه تودیع سپرده نقدی یا ضمانت نامه بانکی مقدور نباشد ادراه وظیفه عمومی مجاز است با توجه به شخصیت و موقعیت اجتماعی و وضعیت مشمول و شخصی که به عنوان متعهد مراجعه می کند بجای سپرده نقدی یا ضمانت نامه بانکی تعهد کتبی اخذ نماید.

تبصره2- فرزندان مشمول مامورین ثابت دولت جمهوری اسلامی ایران در خارج از کشور، همچنین کسانی که بر اساس قوانین مربوط تحت کفالت یا ولایت قانونی آنها هستند با تایید وزارت امور خارجه و ارائه تعهد کتبی میتوانند مادام که ماموریت والدین آنها در خارج از کشور ادامه دارد، ایشان را همراهی نمایند.

تبصره3- خروج موقت مشمولان زیر از کشور، در صورتیکه دارای معافیت تحصیلی باشند در مدت اعتبار کارت معافیت موقت، بدون اخذ تضمینهای فوق الذکر مجاز خواهد بود:

الف- دانشجویان دانشگاهها و مؤسسات آموزش عالی کشور که از طریق کنکور رسمی سراسری پذیرفته شده اند با معرفی کتبی مراجع یاد شده.

ب‌-    طلاب علوم دینی حوزه های علمیه با تاییدیه کتبی شورای مدیریت حوزه علمیه قم یا نمایندگی آن در استانها.

ماده104- نمایندگیهای جمهوری اسلامی ایران در کشورهای خارج صلاحیت رسیدگی به وضع مشمولیت مشمولان مندرج در موارد 98 و 99 و101 و102 این آئین نامه را ندارند.

ماده105- سازمانهای وظیفه عمومی موظفند مشمولانی را که مراجعه می نمایند مورد معاینه پزشکی قرار داده و برای کسانی که قادر به خدمت تشخیص داده شوند دفترچه آماده به خدمت صادر و تحویل نمایند.

ماده106- مشمولانی که دفترچه آماده به خدمت دریافت داشته اند پس از اعلام در رسانه های گروهی موظفند در زمان اعلام شده خود را در جهت اعزام به محلهای معینه معرفی نمایند.

ماده107- سازمانهای وظیفه عمومی مشمولان مندرج در ماده فوق را برابر دستورالعمل صادره از اداره وظیفه عمومی به مراکز آموزشی اعزام خواهند نمود.

ماده108- چنانچه تعداد مشمولی قابل اعزام در هر دوره بیش از ظرفیت اعلام شده توسط مراکز آموزش نیروهای نظامی و انتظامی باشد اداره وظیفه عمومی می تواند اعزام آنان را به دوره های بعد موکول نماید.

ماده109- به وضع مشمولانی که ادعای کفالت نمایند بوسیله هیاتهای رسیدگی مذکور در موارد24و26 قاموم خدمت وظیفه عمومی رسیدگی می گردد.

تبصره- رسیدگی به تقاضای معافیت مشمولان (معافیت کفالت یا پزشکی) که برابر مقررات قانون خدمت وظیفه عمومی و آئین نامه های اجرایی آن به تحصیل اشتغال داشته و از معافیت تحصیلی استفاده می نمایند پس از فراغت از تحصیل یا ترک تحصیل یا اخراج به عمل خواهد آمد.

ماده110- مشمولان مقیم خارج از کشور که مدعی کفالت هستند مکلفند مدارک مورد نیاز را به نمایندگی سیاسی یا کنسولگری جمهوری اسلامی محل اقامت و در صورت نبودن نمایندگی سیاسی در محل اقامت به نزدیکترین نمایندگی سیاسی تسلیم نمایند تا از طریق وزارت امور خارجه به اداره وظیفه عمومی ارسال گردد.

ماده111- به وضع مشمولیت این قبیل مشمولان در حوزه مرکزی تهران رسیدگی و در صورتی که رای هیات رسیدگی مبنی بر معافیت صادر گردد کارت معافیت به منظور تحویل به مشمول به وزارت امورخارجه ارسال خواهد شد حضور مشمول یا کسان وی در هیاتهای رسیدگی ضروری نمی باشد.

ماده112- چنانچه بعد از صدور دفترچه آماده به خدمت و قبل از اعزام به خدمت دوره ضرورت یا قبل از صدور کارت معافیت کفالت تغییری در وضع مشمول حاصل شود که از موجبات معافیت یا بلامانع بودن مشمول باشد در صورت اول مشمول یا هریک از افراد تحت الکفاله او می توانند به سازمان وظیفه عمومی که دفترچه آماده به خدمت صادر نموده مراجعه نمایند تا ادعای آنان در هیاتهای رسیدگی مطرح و رای مقتضی صادر شود و در صورت دوم مشمول باید به سازمان وظیفه عمومی مربوطه مراجعه و بلامانع بودن خود را اعلام دارد تا دفترچه آماده به خدمت جهت وی صادر گردد.

ماده113- در صورتیکه در حین انجام خدمت دوره ضرورت تغییری در وضع مشمول حاصل شود و مشمول یا یکی از بستگان او که مدعی کفالت مشمول نسبت به خود هستند ادعای کفالت نمایند فرمانهان و رؤسای مربوطه مکلفند مراتب را به حوزه وظیفه عمومی اعزام کننده مشمول اعلام دارند حوزه وظیفه عمومی در اسرع وقت پرونده را در هیات رسیگی مطرح و در صورتی که رای هیات رسیدگی بر معافیت تکفل صادر گردد مراتب به منظور ترخیص وی به قسمت محل خدمتی مشمول اعلام و کارت معافیت تکفل با رعایت مقررات مربوطه بوسیله حوزه وظیفه ذیربط جهت مشمول صادر خواهد شد.

ماده114- در صورتی که مشمول یاافرادی از بستگان او که مدعی کفالت مشمول نسبت به خود هستند ادعا نمایند که حقی ازآنان تضییع شده است یاهر یک از اعضاءهیأت های رسیدگی یا فرماندهان گروهان ها و گردان ها وهنگ ها و نواحی ژاندارمری ورئیس اداره وظیفه عمومی با ذکر دلیل موجه به رأی صادره اعتراض نمایند، پرونده مشمول در هیأت رسیدگی تجدید نظر مطرح و رأی هیأت رسیدگی مزبور به استثنای موارد مندرج در ماده 28 قانون خدمت وظیفه عمومی قطعی و غیرقابل  اعتراض خواهد بود.

تبصره-تشخیص موجه بودن اعتراض ،مذکور در این ماده ،بااداره وظیفه عمومی خواهد بود .

ماده115- به اعتراض مشمولانی که در هیأت های رسیدگی اولیه سرباز شناخته شده اند موقعی در هیأت های رسیدگی تجدید نظر رسیدگی خواهد شدکه به خدمت اعزام شده و گواهی اشتغال به خدمت ارائه نمایند .

ماده 116- در صورتی که دلائل و مدارک مثبت مبنی بر معافیت در پرونده موجود باشد رئیس اداره وظیفه عمومی و یا فرماندهان نواحی یا هنگ هایا گردانهای ژاندارمری و یارئیس منطقه وظیفه عمومی تهران می توانند قبل از اعزام مشمول به خدمت دستور رسیدگی به پرونده مورد اعتراض مشمول را در هیأت های رسیدگی تجدید نظر صادر نمایند .

ماده117-تشکیل هیأت های رسیدگی با حضور حداقل سه نفر از اعضاءامکان پذیر است.

ماده118- در صورتی که هیأت رسیدگی با شرکت کلیه اعضاءتشکیل گردد رأی اکثریت مناط اعتبار بوده و در صورتی که باشرکت سه نفر از اعضاءتشکیل گردد اتفاق آراء معتبر خواهد بود.

ماده 119- حذف شده است.

ماده120- در صورتی که هیأت رسیدگی باحضور چهار نفر از اعضاءتشکیل شود نظر اکثریت مناط اعتبار خواهد بود وچنانچه اکثریت حاصل نشود پرونده در جلسه دیگری که کلیه اعضاءحضور خواهندداشت مورد رسیدگی قرار خواهدگرفت.

ماده121- اعضائی که در هیأت رسیدگی بدوی اظهار نظر نموده اند حق شرکت در جلسه هیأت رسیدگی تجدید نظر در آن مورد رانخواهندداشت

 

بخش اول-معافیت کفالت

ماده122- منظور از یگانه مراقب و نگه دارنده یا سرپرست مندرج در ماده 44 قانون خدمت وظیفه عمومی مشمولی می باشد که به شرح موارد زیر تنها فرزند یا نوه ذکور بیش از18 سال هر پدر یا مادر یا جد یا جده یا تنها برادر بیش از18 سال خواهر یا برادر خود باشد.

تبصره- از دو برادر، تنها برادر بیش از18 سال مشمول که اشتغال به تحصیل دارد به شرط دارا بودن معافیت تحصیلی معتبر و همچنین تحصیل در خارج از محل سکونت مکفول، مشمول معافیت می باشد.

ماده123- هر گاه مشمول دارای برادری بیش از18سال باشد که به علت نقص عضو یا بیماری به تشخیص هیات رسیدگی یا کسب نظر شورای پزشکی قادر به سرپرستی و مراقبت از افرادی که مشمول ادعای کفالت آنان را می نماید نباشد و یا دارای برادر اسیر یا مفقودالاثری باشد مشمول یگانه مراقب و سرپرست محسوب خواهد شد.

ماده124- مشمولان زیر برابر مقررات ماده44 قانون خدمت وظیفه عمومی کفیل شناخته می شوند و چنانچه در5سال متوالی دارای شرایط معافیت موقت یکساله باشند در پایان سال پنجم به آنان معافیت دائم زمان صلح داده خواهد شد.

1- یگانه مراقب و نگه دارنده پدری که به سن 60سالگی رسیده و یا پدری که طبق نظر شورای پزشکی نیاز به مراقبت و نگه داری داشته و به تشخیص هیات رسیدگی قادر به اداره امورخود نباشد.

2- یگانه مراقب و نگه دارنده مادر فاقد شوهر (در صورت مطلقه بودن مادر باید تاریخ ثبت طلاق در دفاتر اسناد رسمی قبل از ورود به سن 16سالگی مشمو باشد).

تبصره- چنانچه تاریخ ثبت طلاق در دفاتر اسناد رسمی بعد از ورود به سن16سالگی و قبل از سن مشمولیت باشد پرونده در شورای پیش بینی شده در تبصره2 ماده21 قانون خدمت وظیفه عمومی مطرح و شورا بادر نظر گرفتن وضع خانوادگی مشمول مجوز طرح پرونده در هیاتهای رسیدگی را صادر خواهد نمود.

3- یگانه مراقب و نگهدارنده جد فاقد فرزند که به علت بیماری یا نقص عضو و یا کهولت بنا به تشخیص هیات رسیدگی و با کسب نظر شورای پزشکی نیاز به مراقبت و نگهداری داشته باشد.

4- یگانه مراقب و نگهدارنده جده فاقد شوهر و فرزند.

5- یگانه مراقب و نگهدارنده برادر فاقد پدر و همسر و فرزند که به علت بیماری یا نقص عضو بنا به تشخیص هیات رسیدگی و با کسب نظر شورای پزشکی نیاز به مراقبت و نگهداری داشته باشد.

6- یگانه مراقب و نگهدارنده خواهر فاقد پدر و همسر و فرزندی که به علت بیماری یا نقص عضو بنا به تشخیص هیات رسیدگی و با کسب نظر شورای پزشکی نیاز به مراقبت و نگهداری داشته باشد.

7- یگانه سرپرست و نگهدارنده برادر یا خواهر صغیر.

ماده125- در مورد معافیت به منظور سرپرستی و نگهداری برادر یا خواهر صغیر، مشمولی که با صغار از یک پدر و مادر باشد حق تقدم خواهد داشت و در غیر این صورت مشمولی که با صغار از یک پدر باشد حق تقدم دارد و وجود برادران ناتنی صغار مانع از معافیت برادر پدر و مادری آنان نخواهد بود.

ماده126- مشمولانی که تنها برادر خواهری باشند که فاقد پدر بوده و تا سن 24سالگی شوهر انتخاب ننماید تارسیدن خواهر به سن24سال تمام می توانند سالانه از معافیت موقت استفاده نمایند و پس از آن به خدمت اعزام خواهند شد.

ماده127- از دو یاسه برادر واجد شرایط اعزام به خدمت یکی از آنان که سن او از دیگران کمتر است به شرطی که خود و برادری که به خدمت رفته است فاقد غیبت باشد با ارائه گواهی اشتغال به خدمت برادر یا برادران دیگر می تواند به تاریخ خاتمه خدمت برادر یا یکی از برادران دفترچه آماده به خدمت در یافت نماید.

تبصره1- برادر بزرگتری که برادر یا برادران کوچکتر او به خدمت اعزام شده اند و اعزام وی قبل از آنان به هر علت مقدور نبوده است چنانچه فاقد غیبت باشد می تواند تا خاتمه خدمت یکی از آنان از تاخیر در اعزام به خدمت استفاده نماید.

تبصره2- در صورتیکه مشمولان مذکور به خدمت اعزام شده باشندنمی توانند از معافیت تاخیر در اعزام موضوع بند(د) ماده44 قانون خدمت وظیفه عمومی استفاده نمایند.

ماده128- به مشمولانی که کفیل خواهر صغیر می شوند چنانچه تا5 سال متوالی دارای شرایط معافیت باشند در پایان سال پنجم معافیت دائم زمان صلح داده خواهد شد.

تبصره- چنانچه مدت معافیت موقت موضوع ماده فوق کمتر از پنج سال بوده و مشمول بلافاصله واجد شرایط مندرج در ماده 126 این آئین نامه بشود مدت معافیت کفالت در زمان صغر خواهر بامدت معافیت کفالت خواهر مجرد در زمان کبرقابل جمع نبوده و مشمول پس از رسیدن خواهر به سن 24 سالگی تمام به خدمت اعزام خواهد شد.

ماده 129 – مشمولانی که برای انجام خدمت وظیفه عمومی احضار می شوند چنانچه در تاریخ های معینه خود را معرفی نکنند از معافیت های مذکور در این فصل محروم می شوندمگر این که در طول مدت غیبت وحین رسیدگی واجد شرائط معافیت کفالت بوده باشند ودر سایر موارد تشخیص عذر موجه با رئیس اداره وظیفه عمومی یا نماینده او خواهد بود.

ماده 130- مدارک لازم برای تشخیص یگانه سرپرست بودن مشمول:

الف- فتوکپی شناسنامه افراد ذینفع که مأمور مربوطه با اصل سند سجلی تطبیق داده وذیل آن نام ونشان خود را با ذکر تاریخ تأیید وامضاء مینماید .

ب- استشهاد امضاءشده توسط سه نفر از بستگان مشمول که به تأیید مراجع انتظامی محل رسیده باشد.

ج- انجام تحقیقات در مورد صحت وسقم ادعای مشمول ومفاد استشهاد تنظیمی توسط مأموران حوزه یا پاسگاه انتظامی یاکلانتری مربوط واحراز هویت بستگان شهود وی که به گواهی ومهروامضاءفرمانده حوزه یا پاسگاه انتظاماتی یا کلانتری محل رسیده باشد.

ماده 131- در پایان هرسال که مشمولان سالم وبلامانع موضوع بند(1)ماده 39 قانون خدمت وظیفه عمومی که به خدمت اعزام شده اند بیش از میزان نیازمندی نیروهای مسلح باشد که در اول همان سال از طرف ستاد مشترک اعلام گردیده است تعداد اضافی از مشمولان بند2 ماده 39 که مدت خدمت ضرورت آنان بیشتر است حسب اعلام اداره وظیفه عمومی از خدمت ترخیص و به حوزه وظیفه عمومی اعزام کننده معرفی خواهند شد.حوزه وظیفه ذیربط کارت معافیت در زمان صلح جهت آنان صادر و تحویل خواهد نمود.

تبصره- چنانچه افرادی از مشمولان این ماده مایل به ادامه خدمت باشند در صورت نیاز نیروها و سازمان ها می توانند به خدمت ادامه دهند.

ماده 132- در صورت تأمین نیازمندی نیروهای مسلح به شرح ماده قبل برای مشمولانی که حداقل دوسال تمام از معافیت موقت استفاده نموده اند به وسیله حوزه وظیفه ذیربط کارت معافیت دائم در زمان صلح صادر و تحویل خواهد شد .

ماده 133- با مشمولانی که پدر یا برادر آنها از تاریخ 19/10/1356 در راه به ثمر رسیدن انفلاب اسلامی واستمرار آن معلول یا مفقودالاثر یا اسیر شده یا بشوند از نظر معافیت به ترتیب زیر رفتار خواهد شد:

الف- یک نفر از فرزندان یا برادران مشمول فرد معلولی که برابر نظر شورای پزشکی بنیاد شهید به تنهائی قادر به اداره امور شخصی خود نباشد از انجام خدمت دوره ضرورت و احتیاط معاف دائم خواهد شد.

ب- یک نفر از فرزندان یا برادران مشمول فرد مفقودالاثر از انجام خدمت دوره ضرورت و احتیاط معاف دائم خواهد شد.

ج- یک نفر از فرزندان یا برادران مشمول فرد اسیر سه سال متوالی می تواند از معافیت موقت یک ساله خدمت دوره ضرورت واحتیاط استفاده کرده و در پایان سال سوم در صورت بقا اسارت به مشمول نعافیت دائم از خدمت دوره ضرورت و احتیاط داده خواهد شد.

تبصره 1- یک نفر از فرزندان ویا برادران مشمول فرد اسیر در صورتیکه بیش از سه سال از تاریخ اسارت اسیر گذشته باشد و در بدو مراجعه مشمول مدت اسارت بیش از سه سال احراز گردد و در صورت وجود سایر شرایط مقرر در قانون در همان نوبت اول برای مشمول کارت معافیت دائم از انجام خدمت صادر گردد.

تبصره2- مشمولانی که به موجب قانون اصلاح ماده 45 قانون خدمت وظیفه عمومی از معافیت موقت استفاده کرده چنانچه در مدت اعتبار معافیت موقت و یا قبل از آن مدت اسارت اسیر از سه سال تجاوز نماید می توانند به حوزه های وظیفه عمومی ذیربط مراجعه و تقاضا نمایند که معافیت موقت آنان به معافیت دائم تبدیل شود.

ماده134- منظور از معلول مندرج در ماده45 قانون خدمت وظیفه عمومی و ماده133 این آئین نامه فرد ذکوری است که در راه به ثمر رسیدن انقلاب اسلامی و استمرار آن از تاریخ 19/10/1356 به بعد معلول شده یا بشود و در شورای پزشکی بنیاد شهید معاینه شده و برابر نظر شورای پزشکی مذکور به تنهایی قادر به اداره امور شخصی نباشد.

ماده135- مراتب معلولیت پرسنل نظامی و انتظامی باید مورد تایید نیرو یا سازمان مربوطه بوده و در سایر موارد تایید بنیاد شهید کافی خواهد بود.

ماده136- اسیر و مفقودالاثر شخصی است که در را ه به ثمر رسیدن انقلاب اسلامی و استمرار آن از تاریخ 19/10/1356 به بعد اسیر یا مفقود الاثر شده و مراتب در مورد پرسنل نیروهای نظامی و انتظامی به تایید نیروی مربوطه و در سایر موارد به تایید بنیاد شهید رسیده باشد.

ماده137- چنانچه معلول یا اسیر یا مفقود الاثر غیر از برادر پدر و مادری برادران ناتنی دیگری داشته باشد وجود برادر ناتنی مانع استفاده برادر تنی از معافیت نخواهد شد.

تبصره- در صورت تعدد مشمولان در موارد مشابه برابر مقررات مواد140 تا155 این آئین نامه عمل شود.

 

بخش دوم-معافیت یک نفر از فرزندان خانواده شهداء

ماده138- مشمولانی که پدر یا برادر آنان به درجه رفیع شهادت رسیده یا برسد با داشتن شرایط زیر می توانند از معافیت موضوع قانون معافیت یک نفر از فرزندان خانواده شهدا مصوب 25/11/1361 استفاده کنند:

الف- تاریخ شهادت برادر یا پدر مشمول بعداز نوزدهم دیماه هزار و سیصد و پنجاه و شش باشد.

ب- بیش از هفت سال از تاریخ شهادت تا تاریخ معرفی و یا تا فروردین ماه سالی که طی آن سال مشمول به سن 19سالگی می رسد نگذشته باشد.

ج- پدر و مادر مشمول یا یکی از آنها در قید حیات بوده و یا مشمول عهده دار سرپرستی برادر یا خواهر صغیر خود باشد.

ماده139- شهادت پرسنل نیروهای نظامی و انتظامی باید به تایید نیروی مربوطه و بنیاد شهید برسد و در سایر موارد تایید بنیاد شهید کافی خواهد بود.

ماده140- چنانچه از یک خانواده افراد شهید یا مفقودالاثر یا معلول یا اسیر شده باشند فقط یک نفر از فرزندان یا برادران مشمول آن خانواده می تواند از معافیت استفاده نماید.

ماده141- استفاده از معافیت خانواده شهدا در مورد چند برادر مشمول که همه از یک پدر و مادر باشند با توافق والدین خواهد بود و در صورت عدم توافق یکی از آنان توسط اداره وظیفه عمومی به قید قرعه انتخاب خواهد شد.

ماده142- در صورتیکه پدر شهید فوت نموده و مادر در قید حیات باشد و برادران مشمول او متعدد باشند انتخاب با مادر شهید خواهد بود و در صورتیکه مادر نسبت به انتخاب اقدام ننماید یکی از آنان از طریق قرعه توسط اداره وظیفه عمومی انتخاب خواهد شد.

ماده143- چنانچه مشمولینی که برادر شهید هستند متعدد بوده و با شهید از پدر یکی ولی از مادر جدا باشند مشمولی حق استفاده از معافیت دارد که با شهید از یک مادر باشد.

ماده144- در صورتیکه شهید فرزندان مشمول متعدد داشته باشد که از یک مادر نباشند مشمولی می تواند از معافیت استفاده نماید که تعداد خواهر و برادر صغیر بیشتری داشته باشد.در صورت نبودن خواهر و برادر صغیر حق نقدم با مشمولی است که از مادر و از پدر تعداد برادر کمتری داشته باشد.

ماده145- در صورتیکه شهید دارای برادری از پدر یا مادر بوده که به سن مشمولیت رسیده باشند و هر یک از پدر یا مادر مدعی معافیت فرزند خود بشوند در صورت عدم توافق به وضع معافیت رسیدگی نشده و پس از رفع اختلاف با مشمولی که نتوانسته از معافیت استفاده کند مانند مشمولان هم طبقه او رفتار خواهد شد.

ماده146- در صورتیکه شهید دارای فرزندی باشد که در سن مشمولیت قرار دارد و یا ظرف 7سال از تاریخ شهادت مشمول بشود و شهید برادر مشمول نیز داشته باشد حق استفاده از معافیت با فرزند شهید خواهد بود مگر اینکه همسر شهید کتبا رضایت دهد که به جای فرزند شهید برادر وی از معافیت استفاده نماید.

ماده147- چنانچه پدر و مادر مشمول فوت نموده و برادر و خواهر صغیری نیز وجود نداشته باشد مشمولینی که برادر شهید هستند نمیتوانند از معافیت استفاده نمایند .

ماده 148- در صورتیکه یکی از فرزندان شهید از معافیت موضوع قانون معافیت یک نفر از فرزندان خانواده شهدا استفاده نماید سایر فرزندان شهید نمی توانند از معافیت کفالت استفاده نمایند .

ماده 149- چنانچه پدر و مادر شهید فوت نموده و شهید برادر یا خواهر صغیر داشته باشد برادری میتواند از معافیت موضوع قانون معافیت یکنفر از فرزندان خانواده شهدا استفاده نماید که با شهید و برادر یا خواهر صغیر وی حسب مورد از یک پدر یا مادر باشد .

ماده 150- در صورتیکه پدر شهید فوت نموده و مادر در قید حیات باشد شهید برادران مشمول متعدد تنی و ناتنی داشته باشد حق تقدم با مشمولی است که با شهید از یک پدر و مادر (تنی) میباشد .

ماده 151- در صورتیکه شهید برادران ابوینی نداشته باشد بین برادران ناتنی شهید حق تقدم با برادری خواهد بود که تعداد بیشتری خواهر یا برادر صغیر داشته باشد . در صورت تساوی شرایط حق تقدم با مشمولی است که دارای برادر کمتر میباشد.

ماده 152- مشمولی که از معافیت دائم یا موقت کفالت یا پزشکی استفاده نموده یا مینماید پس از شهادت یا معلولیت یا مفقودالاثر شدن یا اسارت پدر و  یا برادر خود میتواند تقاضای تبدیل معافیت کفالت یا پزشکی یا تحصیلی را به معافیت یک نفر از فرزندان یا برادران خانواده طبقات مذکور به حوزه وظیفه عمومی صادر کننده کارتهای مذکور تسلیم نماید و حوزه وظیفه مربوطه برابر مقررات پس از رسیدگی نسبت به تبدیل کارت معافیت قبلی وی به کارت معافیت یک نفر از فرزندان یا برادران خانواده آن  طبقات اقدام خواهد نمود .

ماده 153- استفاده مشمول از معافیت پزشکی و معافیت تحصیلی مانع استفاده برادران دیگر وی از معافیت یکنفر از فرزندان خانواده شهدا نخواهد بود .

ماده 154- غیبت مشمول مانع استفاده وی از معافیت یکنفر از فرزندان خانواده شهدا نخواهد بود .

ماده 155- چنانچه مشمولی از خانواده شهدا از معافیت کفالت دائم استفاده کرده باشد سایر برادران و فرزندان نمیتوانند از معافیت یک نفر از فرزندان خانواده شهدا برای همان موضوع استفاده نمایند .مگر اینکه معافیت کفالت مقدم بر شهادت باشد .

ماده 156- حذف شده است .

ماده 157- حذف شده است 0

ماده 158- مدارک لازم برای رسیدگی به ادعای کفالت مشمولان یگانه مراقب و نگهدارنده پدر که قادر به اداره امور خود نباشد به شرح زیر است :

1- تصویر شناسنامه پدر .

2- تصویر شناسنامه مادر .

3- تصویر شناسنامه برادران و خواهران مشمول (در صورتیکه هر یک از آنان فوت کرده باشند برگه فوت آنان ).

4- عکس پدر مشمول که توسط کلانتری یا پاسگاه ژاندارمری محل اقامت گواهی شده باشد.

5- تصویر شناسنامه همسر یا همسران دیگر پدر مشمول .

6- پاسخ اداره ثبت و احوال محل صدور شناسنامه پدر و مادر مشمول به استعلام حوزه وظیفه ذیربط در مورد مشخصات فرزندان ذکور پدر و مادر .

7- در صورتیکه به وضع مشمول در خارج از محل صدور شناسنامه رسیدگی شود پاسخ استعلام وضع مشمولیت وی از حوزه یا گروهان و یا بخش وظیفه ژاندارمری محل صدور شناسنامه مشمول .

8- برگ تحقیق وضعیت (این برگ بدوا” حسب مورد وسیله حوزه وظیفه محل صدور شناسنامه و یا محل سکونت مشمول تنظیم و جهت تحقیق و تکمیل به کلانتری یا پاسگاه ژاندارمری محل صدور شناسنامه یا محل سکونت مشمول و پدر و مادر وی فرستاده میشود مراجع مذکور پس از بررسی و تحقیق و تکمیل و گواهی و امضاء و مهر رئیس یا فرمانده مربوطه به حوزه وظیفه ذیربط اعاده خواهند نمود ) .

9- برگ معاینه پزشکی پدر مشمول متضمن نظر شورای پزشکی مبنی بر عدم قدرت به اداره امور و نیاز به مراقبت و نگهداری به علت کهولت یا بیماری یا نقص عضو .

10- برگ معاینه پزشکی برادر بیش از 18 سال مشمول متضمن نظر شورای پزشکی مبنی بر اینکه به علت بیماری یا نقص عضو قادر به مراقبت و نگهداری از پدر خود نمیباشد .

11- برگ استشهاد تائید وضعیت و صحت ادعای مشمول به امضای 3 نفر از بستگان مشمول که به تائید مراجع انتظامی محل رسیده باشد .

تبصره 1- حضور پدر مشمول در جلسه هیئت رسیدگی ضروری است چنانچه پدر مشمول قادر به حضور در جلسه هیئت رسیدگی نباشد گواهی مراجع ذیصلاح مبنی بر عدم امکان حضور پدر مشمول در جلسه الزامی است .

تبصره 2- مشمولان هر یک از مدارک فوق را به تعداد مورد نیاز به حوزه وظیفه عمومی ذیربط تحویل خواهند نمود .

ماده 159- مدارک لازم برای رسیدگی به ادعای کفالت مشمولان یگانه مراقب و نگهدارنده مادر فاقد شوهر به شرح زیر است .

1- گواهی فوت پدر .

2- رونوشت طلاقنامه مادر در صورتیکه مادر مشمول مطلقه باشد .

3- تصویر شناسنامه مادر .

4- تصویر شناسنامه پدر مشمول در صورتیکه مادر مشمول مطلقه شده باشد .

5- تصویر شناسنامه برادران و خواهران مشمول .

6- گواهی فوت برادر یا برادران مشمول در صورتیکه فوت شده باشند .

7- پاسخ اداره ثبت و احوال محل محل صدور شناسنامه مشمول و پدر و مادر وی به استعلام حوزه وظیفه عمومی ذیربط درباره مشخصات فرزندان ذکور مادر .

8- در صورتیکه به وضع مشمول در خارج از محل صدور شناسنامه رسیدگی شود پاسخ استعلام وضع مشمولیت وی از حوزه یا گروهان و یا بخش وظیفه عمومی محل صدور شناسنامه مشمول .

9- برگ تحقیق وضعیت(این برگ بدوا” حسب مورد وسیله حوزه وظیفه محل صدور شناسنامه و یا محل سکونت مشمول و مادر او تنظیم و جهت تحقیق و تکمیل به کلانتری یا پاسگاه ژاندارمری محل صدور شناسنامه یا محل سکونت مشمول و پدر و مادر وی فرستاده میشود مراجع مذکور پس از بررسی و تحقیق و تکمیل و گواهی و امضاء و مهر رئیس یا فرمانده مربوطه به حوزه وظیفه ذیربط اعاده خواهند نمود ) .

10- عکس مادر مشمول که توسط کلانتری یا پاسگاه ژاندارمری محل اقامت گواهی شده باشد.

11- تصویر شناسنامه و یا خلاصه فوت شوهر و یا شوهران قبلی مادر مشمول.

12-برگ معاینه پزشکی برادر بیش از 18سال مشمول متضمن نظر شورای پزشکی مبنی بر اینکه به علت بیماری یا نقص عضو قادر به سرپرستی مادر فاقد شوهر خود نمی باشد.

13- برگ استشهاد تایید وضعیت سه نفر از بستگان مشمول که به تایید مراجع انتظامی محل رسیده باشد.

14- رونوشت مصدق احکام مبنی بر حبس پدر (به نحوی که از تاریخ ارائه آن بیش از یک سال به انقضای حبس باقی مانده باشد.)

تبصره1- حضور مادر مشمول در جلسه هیات رسیدگی ضروری است چنانچه مادر مشمول قادر به حضور در جلسه هیات رسیدگی نباشد، گواهی مراجع ذیصلاح مبنی بر عدم امکان حضور مادر مشمول در جلسه الزامی است.

تبصره2- مشمولان باید هریک از مدارک فوق را به تعداد مورد نیاز به حوزه وظیفه عمومی تحویل نمایند.

ماده160- مدارک لازم برای رسیدگی به ادعای کفالت مشمولان یگانه مراقت و نگهدارنده جد یا جده پدری یا مادری که قادر به اداره امور خود نباشند به شرح زیر است:

الف- جد پدری یا مادری.

1- تصویر شناسنامه جد.

2- تصویر شناسنامه نوه های ذکور و اناث.

3-گواهی فوت فرزندان جد.

4- عکس جد مشمول که توسط کلانتری یا پاسگاه ژاندارمری محل اقامت گواهی شده باشد.

5- برگ تحقیق وضعیت (این برگ بدوا” حسب مورد وسیله حوزه وظیفه محل صدور شناسنامه و یا محل سکونت مشمول در مورد فرزندان و نوه های جد تنظیم و جهت تحقیق و تکمیل به کلانتری یا پاسگاه ژاندارمری محل صدور شناسنامه یا محل سکونت مشمول و پدر و مادر و جد وی فرستاده میشود مراجع مذکور پس از بررسی و تحقیق و تکمیل و گواهی و امضاء و مهر رئیس یا فرمانده مربوطه به حوزه وظیفه ذیربط اعاده خواهند نمود ) .

6- برگ معاینه پزشکی جدمشمول متضمن نظر شورای پزشکی مبنی بر نیاز به مراقبت و نگهداری به علت بیماری یا نقص عضو یا کهولت.

7- چنانچه جد دارای همسران دیگر باشد تصویب شناسنامه آنها.

8- پاسخ ادارهثبت احوال محل صدور شناسنامه افرادبندهای 1و2 به استعلام حوزه وظیفه ذیربط درموردمشخصات‌آنان.

9- در صورتی که به وضع مشمول در خارج از محل صدور شاسنامه رسیدگی شود پاسخ استعلام وضع مشمولیت از حوزه یا گروهان ویا بخش وظیفه عمومی محل صدور شناسنامه مشمول .

10- برگ معاینه پزشکی برادر بیش از 18سال مشمول متضمن نظر شورای پزشکی مبنی بر اینکه به علت بیماری یا نقص عضو قادر به مراقبت و نگهداری از جد خود نمی باشد.

11- برگ استشهاد تایید وضعیت و صحت ادعای مشمول به امضای 3نفر از بستگان مشمول که به تایید مراجع انتظامی محل رسیده باشد .

تبصره1- حضور جد مشمول با شناسنامه عکس دار در جلسه هیات رسیدگی ضروری است در صورتی که جد به هر علت قادر به حضور در جلسه دادگاه نباشد. گواهی مراجع ذیصلاح ذیربط مبنی بر عدم امکان حضور وی در جلسه الزامی است.

تبصره2- مشمولان هر یک از مدارک فوق را به تعداد مورد نیاز به حوزه وظیفه عمومی مربوطه تحویل خواهند داد.

ب- جده مادری یا پدری.

1- در مورد مشمولانی که ادعای تکفل جده مادری یا پدری خود را نموده باشند مدارک مذکور در بند الف این ماده به استثنای مدارک مندرج در بند6.

2- گواهی فوت شوهر یا طلاقنامه جده که تاریخ وقوع طلاق قبل از رسیدن مشمول به سن مشمولیت باشد.

ماده 161- مدارک لازم برای رسیدگی به ادعای کفالت مشمولان یگانه مراقب و نگهدارنده خواهر که قادر به اداره امور خود نباشد به شرح زیر است:

1-     گواهی فوت پدر.

2-     تصویر شناسنامه خواهر.

3-     تصویر شناسنامه مادر مشمول و همسر یا همسران دیگر پدر مشمول.

4-  برگ تحقیق وضعیت (این برگ بدوا حسب مورد وسیله حوزه وظیفه عمومی محل صدور شناسنامه یا محل سکونت مشمول و خواهر تنظیم و جهت تحقیق و تکمیل به کلانتری یا پاسگاه ژاندارمری محل صدور شناسنامه یا محل سکونت مشمول و پدر و مادر و خواهر وی فرستاده میشود. مراجع مذکور پس از بررسی و تحقیق و تکمیل و گواهی و امضاء و مهر رئیس یا فرمانده مربوطه به حوزه وظیفه عمومی ذیربط اعاده خواهند نمود).

5-  پاسخ اداره ثبت احوال محل صدور شناسنامه و محل سکونت مشمول و پدر و مادر او به استعلام حوزه وظیفه عمومی ذیربط در مورد فرزندان آنها.

6-  در صورتیکه به وضع مشمول در خارج از محل صدور شناسنامه رسیدگی شود پاسخ استعلام وضع مشمولیت وی از حوزه یا گروهان و یا بخش وظیفه عمومی محل صدور شناسنامه مشمول.

7-     عکس خواهر مشمول که توسط کلانتری یا پاسگاه ژاندارمری محل اقامت گواهی شده باشد.

8-     در صورتیکه پدر مشمول قبلا همسران دیگری داشته است تصویر شناسنامه آنها.

9-  برگ معاینه پزشکی برادر بیش از 18 سال مشمول متضمن نظر شورای پزشکی مبنی بر اینکه بعلت بیماری یا نقص عضو قادر به مراقبت و نگهداری از خواهر خود نمیباشد.

10- برگ استشهاد تائید وضعیت و صحت ادعای مشمول به امضاء سه نفر از بستگان مشمول که به تائید مراجع انتظامی محل رسیده باشد.

11- برگ معاینه پزشکی خواهر مشمول متضمن نظر شورای پزشکی مبنی بر اینکه بعلت بیماری یا نقص عضو قادر به اداره امور خود نمیباشد و نیاز به مراقبت و نگهداری دارد.

12- رونوشت مصدق احکام مبنی بر حبس پدر (به نحوی که از تاریخ ارائه آن بیش از یک سال به انقضای حبس باقیمانده باشد).

تبصره 1- حضور خواهر مشمول در جلسه هیات رسیدگی ضروری است. چنانچه خواهر مشمول قادر به حضور در جلسه هیات رسیدگی نباشد گواهی مراجع ذیصلاح ذیربط مبنی بر عدم امکان حضور خواهر مشمول در جلسه الزامی است.

تبصره 2- مشمولان هر یک از مدارک فوق را به تعداد مورد نیاز به حوزه وظیفه عمومی ذیربط تحویل خواهند داد.

ماده 162- مدارک لازم برای رسیدگی به ادعای کفالت مشمولان یگانه مراقب و نگهدارنده برادر که قادر به اداره امور خود نباشد به شرح زیر است:

1-     گواهی فوت پدر.

2-     تصویر شناسنامه برادر بیمار مشمول.

3-     تصویر شناسنامه سایر برادران مشمول.

4-  برگ تحقیق وضعیت (این برگ بدوا حسب مورد وسیله حوزه وظیفه عمومی محل صدور شناسنامه یا محل سکونت مشمول و خواهر تنظیم و جهت تحقیق و تکمیل به کلانتری یا پاسگاه ژاندارمری محل صدور شناسنامه یا محل سکونت مشمول و پدر و مادر و برادر وی فرستاده میشود. مراجع مذکور پس از بررسی و تحقیق و تکمیل و گواهی و امضاء و مهر رئیس یا فرمانده مربوطه به حوزه وظیفه عمومی ذیربط اعاده خواهند نمود).

5-     عکس برادر مشمول که توسط کلانتری یا پاسگاه ژاندارمری محل اقامت گواهی شده باشد.

6-     درصورتی که پدر مشمول قبلا همسران دیگری داشته است تصویر شناسنامه آنها.

7-  پاسخ اداره ثبت احوال محل صدور شناسنامه و محل سکونت پدر و مادر به استعلام حوزه وظیفه ذیربط در مورد فرزندان آنها.

8-  در صورتیکه به وضع مشمول در خارج از محل صدور شناسنامه رسیدگی شود پاسخ استعلام وضع مشمولیت وی از حوزه یا گروهان و یا بخش وظیفه عمومی محل صدور شناسنامه مشمول.

9-  برگ معاینه پزشکی برادر بیش از 18 سال مشمول متضمن نظر شورای پزشکی مبنی بر اینکه بعلت بیماری یا نقص عضو قادر اداره امور خود نمباشد و نیاز به مراقبت و نگهداری دارد.

10- برگ استشهاد تائید وضعیت و صحت ادعای مشمول به امضاء سه نفر از بستگان مشمول که به تائید مراجع انتظامی محل رسیده باشد.

11- رونوشت مصدق احکام مبنی بر حبس پدر (به نحوی که از تاریخ ارائه آن بیش از یک سال به انقضای حبس باقیمانده باشد).

تبصره 1- حضور برادر مشمول در جلسه هیات رسیدگی ضروری است. چنانچه برادر مشمول قادر به حضور در جلسه هیات رسیدگی نباشد گواهی مراجع ذیصلاح ذیربط مبنی بر عدم امکان حضور برادر مشمول در جلسه الزامی است.

تبصره 2- مشمولان هر یک از مدارک فوق را به تعداد مورد نیاز به حوزه وظیفه عمومی ذیربط تحویل خواهند داد.

ماده 163- مدارک لازم برای رسیدگی به ادعای کفالت مشمولان یگانه سرپرست و نگهدارنده برادر و یا خواهر صغیر به شرح زیر است:

1-     گواهی فوت پدر.

2-     تصویر شناسنامه برادران و یا خواهران صغیر.

3-     تصویر شناسنامه مادر مشمول و همسر یا همسران دیگر پدر مشمول.

4-  برگ تحقیق وضعیت (این برگ بدوا حسب مورد وسیله حوزه وظیفه عمومی محل صدور شناسنامه یا محل سکونت مشمول و پدر و مادر و خواهر و برادر او تنظیم و جهت تحقیق و تکمیل به کلانتری یا پاسگاه ژاندارمری محل صدور شناسنامه یا محل سکونت مشمول و پدر و مادر و خواهر و  برادر وی فرستاده میشود. مراجع مذکور پس از بررسی و تحقیق و تکمیل و گواهی و امضاء و مهر رئیس یا فرمانده مربوطه به حوزه وظیفه عمومی ذیربط اعاده خواهند نمود).

5-  عکس برادر یا برادران و خواهر یا خواهران صغیر مشمول که توسط کلانتری یا پاسگاه ژاندارمری محل اقامت گواهی شده باشد.

6-     درصورتی که پدر مشمول قبلا همسران دیگری داشته است تصویر شناسنامه آنها.

7-  برگ معاینه پزشکی برادر بیش از 18 سال مشمول متضمن نظر شورای پزشکی مبنی بر اینکه بعلت بیماری یا نقص عضو قادر به سرپرستی و نگهداری از برادر یا خواهر صغیر خود نمباشد.

8-  برگ استشهاد تائید وضعیت و صحت ادعای مشمول به امضاء سه نفر از بستگان مشمول که به تائید مراجع انتظامی محل رسیده باشد.

9-  در صورتیکه وضع مشمول در خارج از محل صدور شناسنامه رسیدگی شود پاسخ استعلام وضع مشمولیت وی از حوزه یا گروهان و یا بخش وظیفه عمومی محل صدور شناسنامه مشمول.

10- پاسخ اداره ثبت احوال محل صدور شناسنامه و محل سکونت پدر و مادر و مشمول به استعلام حوزه وظیفه عمومی ذیربط درباره مشخصات فرزندان آنها.

11- رونوشت مصدق احکام مبنی بر حبس پدر (به نحوی که از تاریخ ارائه آن بیش از یک سال به انقضای حبس باقیمانده باشد).

تبصره 1- حضور یکی یا کلیه برادران و خواهران صغیر مشمول در جلسه هیات رسیدگی ضروری است، چنانچه هر یک از برادران یا خواهران صغیر مشمول قادر به حضور در جلسه هیات رسیدگی نباشند،‌گواهی مراجع ذیصلاح مبنی بر عدم امکان حضور در جلسه الزامی است.

تبصره 2- مشمولان هر یک از مدارک فوق را به تعداد مورد نیاز به حوزه وظیفه عمومی ذیربط تحویل خواهند داد.

ماده 164- مدارک لازم برای رسیدگی به ادعای کفالت مشمولان یگانه سرپرست خواهر مجرد:

1-     گواهی فوت پدر.

2-     تصویر شناسنامه خواهر.

3-     تصویر شناسنامه مادر مشمول و همسر یا همسران دیگر پدر مشمول.

4-  برگ تحقیق وضعیت (این برگ بدوا حسب مورد وسیله حوزه وظیفه عمومی محل صدور شناسنامه یا محل سکونت مشمول و خواهر او تنظیم و جهت تحقیق و تکمیل به کلانتری یا پاسگاه ژاندارمری محل صدور شناسنامه یا محل سکونت مشمول و پدر و مادر و خواهر وی فرستاده میشود. مراجع مذکور پس از بررسی و تحقیق و تکمیل و گواهی و امضاء و مهر رئیس یا فرمانده مربوطه به حوزه وظیفه عمومی ذیربط اعاده خواهند نمود).

5-  پاسخ اداره ثبت احوال محل صدور شناسنامه و محل سکونت مشمول و پدر و مادر او به استعلام حوزه وظیفه عمومی ذیربط در مورد فرزندان آنها.

6-  در صورتیکه به وضع مشمول در خارج از محل صدور شناسنامه رسیدگی شود پاسخ استعلام وضع مشمولیت وی از حوزه یا گروهان و یا بخش وظیفه عمومی محل صدور شناسنامه مشمول.

7-     عکس خواهر مشمول که توسط کلانتری یا پاسگاه ژاندارمری محل اقامت گواهی شده باشد.

8-     درصورتی که پدر مشمول قبلا همسران دیگری داشته است تصویر شناسنامه آنها.

9-  برگ معاینه پزشکی برادر بیش از 18 سال مشمول متضمن نظر شورای پزشکی مبنی بر اینکه بعلت بیماری یا نقص عضو قادر به سرپرستی از خواهر مجرد خود نمیباشد.

10- برگ استشهاد تائید وضعیت و صحت ادعای مشمول به امضاء سه نفر از بستگان مشمول که به تائید مراجع انتظامی محل رسیده باشد.

11- رونوشت مصدق احکام مبنی بر حبس پدر (به نحوی که از تاریخ ارائه آن بیش از یک سال به انقضای حبس باقیمانده باشد).

تبصره 1- حضور خواهر مشمول در جلسه هیات رسیدگی ضروری است چنانچه خواهر مشمول قادر به حضور در جلسه هیات رسیدگی نباشد، گواهی مراجع ذیصلاح ذیربط مبنی بر عدم امکان حضور خواهر مشمول در جلسه الزامی است.

تبصره 2- مشمولان هر یک از مدارک فوق را به تعداد مورد نیاز به حوزه وظیفه عمومی ذیربط تحویل خواهند داد.

ماده 165- مدارک لازم برای رسیدگی به تقاضای معافیت یک نفر از فرزندان یا برادران فرد معلول به شرح زیر است:

1-     تصویر شناسنامه پدر یا برادر مشمول که معلول شده باشد.

2-     حذف شده است.

3-     تصویر شناسنامه مادر مشمول.

4-     تصویر شناسنامه برادر یا برادران مشمول.

5-     حذف شده است.

6-     حذف شده است.

7-     گواهی فوت پدر یا مادر در صورتیکه یکی از آنها فوت کرده باشد.

8-     در صورتیکه به وضع مشمول در خارج از حوزه محل صدرو شناسنامه رسیدگی شود پاسخ استعلام وضع مشمولیت وی از حوزه یا گروهان یا بخش وظیفه عمومی محل صدور شناسنامه مشمول.

9-     حذف شده است.

10- حذف شده است.

11- حذف شده است.

12- حذف شده است.

تبصره 1- حذف شده است.

تبصره 2- مشمولان هر یک از مدارک فوق را به تعداد مورد نیاز به حوزه وظیفه عمومی ذیربط تحویل خواهند داد.

ماده 166- مدارک لازم برای رسیدگی به تفاضای معافیت یک نفر از فرزندان یا برادران فرد اسیر یا مفقود الاثر به شرح زیر است:

1-     تصویر شناسنامه پدر یا برادر مشمول که اسیر یا مفقود الاثر باشند.

2-     حذف شده است.

3-     تصویر شناسنامه مادر مشمول.

4-     در صورتیکه به وضع مشمول در خارج از حوزه محل صدور شناسنامه رسیدگی شود پاسخ استعلام وضع مشمولیت وی از حوزه یا گروهان یا بخش وظیفه عمومی محل صدور شناسنامه مشمول.

5-     حذف شده است.

6-     حذف شده است.

7-     حذف شده است.

تبصره 1- حذف شده است .

تبصره- مشمولان هریک ازمدارک فوق  رابه تعدادموردنیازبه حوزه وظیفه عمومی ذیربط تحویل خواهندداد.

ماده 167- مدارک لازم برای رسیدگی به تقاضای معافیت یک نفر از فرزندان خانواده شهداء به شرح زیر است:

1-     تصویر شناسنامه پدر یا برادر مشمول که شهید شده‌اند.

2-     گواهی نیروهای نظامی و انتظامی مربوط که به تائید بنیاد شهید رسیده است مبنی بر شهادت پدر یا برادر مشمول در مورد شهدای نیروهای نظامی و انتظامی و یا گواهی بنیاد شهید مبنی بر شهادت پدر یا برادر مشمول در مورد سایر شهداء.

3-     تصویر شناسنامه مادر مشمول.

4-     تصویر شناسنامه برادر یا برادران مشمول.

5-     حذف شده است.

6-     گواهی فوت پدر و مادر مشمول در صورتیکه برادر مشمول شهید شده و پدر و مادر فوت نموده و مشمول مدعی سرپرستی برادر یا خواهر صغیر خود باشد.

7-     حذف شده است.

8-     حذف شده است.

9-     حذف شده است.

10- حذف شده است.

11- رضایت نامه رسمی همسر شهیدی که دارای فرزند مشمول یا فرزندی است که ظرف 7 سال از تاریخ شهادت به سن مشمولیت میرسد مبنی بر اینکه برادر شهید که مشمول میباشد از معافیت یک نفر از خانواده شهداء استفاده نماید این رضایتنامه بایستی در دفاتر اسناد رسمی تنظیم و ثبت شود.

12- حذف شده است.

تبصره- مشمولان هریک ازمدارک فوق رابه تعدادموردنیازبه حوزه وظیفه عمومی ذیربط تحویل خواهندداد

 

فصل پنجم- آموزش نظامی مشمولان و درجات و حقوق و مزایای آنان

ماده168- کلیه مشمولان خدمت وظیفه عمومی که از طریق مراجع پزشکی و سازمانهای وظیفه قادر به خدمت وبلامانع تشخیص داده شده اند به مراکز آموزشی نیروهای نظامی و انتظامی تحویل و طبق برنامه آموزشی که از طریق ستاد مشترک ارتش و ستاد مرکزی سپاه پاسداران انقلاب اسلامی تنظیم می گردد دوره آموزش مقدماتی نظامی را باید طی نمایند .

ماده169- کلیه مشمولان فوق دیپلم جهت طی دوره درجه داری وظیفه به مراکز آموزشی و فرهنگی نیروهای نظامی و انتظامی اعزام و پس از طی دوره آموزش مقدماتی نظامی و تخصصی و موفقیت در آزمایشهای مربوطه و داشتن سلامت جسمی و روانی و صلاحیت اخلاقی وسیاسی به یکی از درجات گروهبانی وظیفه نایل می شوند.

ماده170- مشمولان فوق دیپلم که به دوره آموزشی درجه داری وظیفه اعزام می شوند در صورت مردود شدن در دوره آموزش مقدماتی تخصصی و یا نداشتن سلامت جسمی و روانی و صلاحیت اخلاقی و سیاسی بقیه خدمت خود را با درجه افرادی وظیفه انجام خواهند داد.

ماده171- کلیه مشمولان دیپلمه و پایین تر پس از طی دوره آموزش مقدماتی نظامی با درجه افرادی وظیفه به خدمت خود در نیروهای نظامی یا انتظامی مربوطه ادامه خواهند داد.

ماده172- در موارد ضروری نیروها وسازمانهای نظامی و انتظامی مجاز خواهند بود به تعداد مورد نیاز از بین مشمولان دیپلمه پس از خاتمه دوره آموزش مقدماتی نظامی بر اساس ضوابط زیر انتخاب و جهت طی دوره درجه داری وظیفه در تخصص های مورد لزوم به مراکز فرهنگی مربوطه اعزام دارند:

الف- دارا بودن صلاحیت اخلاقی و سیاسی .

ب- ابراز لیاقت و شایستگی در دوره آموزش مقدماتی نظامی .

ج- داشتن استعداد جسمی و روانی برابر نظریه بهداری سازمان یا نیرو .

د- دارا بودن معدل بالاتر در پایان دوره دبیرستان و دوره آموزش مقدماتی نظامی .

ماده 173- مشمولان لیسانسیه و بالاتر در صورتی که قادر به خدمت و بلامانع تشخیص داده شوند برای طی دوره آموزش مقدماتی نظامی تحویل مراکز آموزشی  خواهند شد و پس از موفقیت در دوره مذکور در صورتی که از لحاظ اخلاقی و سیاسی و مکتبی شایستگی داشته باشند برای طی دوره آموزش افسری وظیفه اعزام خواهند گردید.

ماده174- مشمولانی که دارای دانشنامه دکترا در هر رشته باشند پس از طی دوره آموزش افسری و موفقیت در آزمایشهای مربوطه به درجه ستوان یکمی مفتخر خواهند شد.

ماده175- مشمولان لیسانسیه و فوق لیسانسیه در صورت موفقت در آزمایشهای دوره آموزشی افسری به درجه ستوان دومی مفتخر خواهندشد.

ماده176- در صورتی که مشمولان  لیسانسیه و بالاتر در آزمایشهای دوره آموزش مقدماتی نظامی مردود شوند و یا طبق نظر شورای مرکز آموزشی از لحاظ جسمی، مکتبی و اخلاقی صلاحیت لازم جهت نیل به درجه افسری نداشته باشندف برای طی دوره درجه داری وظیفه اعزام خواهند شد.

ماده177- در صورتی که مشمولان لیسانسیه و بالاتر در آزمایشهای دوره افسری مردود گردند و یا طبق نظر شورای مرکز آموزشی مربوطه از لحاظ مکتبی و اخلاقی صلاحیت لازم جهت نیل به مقام افسری نداشته باشند بقیه خدمت دوره ضرورت را برابر نظر شورا با یکی از درجات گروهبانی وظیفه انجام خواهند داد.

ماده 178- میزان حقوق و مزایای ماهانه افسران ، درجه داران ، دانشجویان، دانش آموزان و افراد وظیفه به شرح زیر خواهد بود:

الف_ حقوق ماهانه افسران وظیفه معادل حقوق ثابت ماهانه سال اول افسران هم درجه کادر ثابت .

ب- حقوق ماهانه درجه داران وظیفه عبارت است از گروهبان سوم 115 واحدحقوق گروهبان دوم 125 واحد حقوق گروهبان یکم 135 واحد حقوق.

ج- حقوق ماهانه دانشجویان وظیفه در مدت آموزش مقدماتی 2000 ریال .

د- حقوق ماهانه دانشجویان وظیفه در مدت آموزش تخصصی 2500 ریال

ﻫ – حقوق ماهانه دانش آموزان وظیفه در مدت آموزش مقدماتی و تخصصی 2000ریال .

و- حقوق ماهانه افراد وظیفه به میزانی است که هر سال در بودجه وزارت دفاع پیش بینی می شود .

تبصره- ضریب حقوق درجه داران وظیفه عبارت است از ضریب حقوق پرسنل کادر ثابت ارتش جمهوری اسلامی.

ماده179- میزان مرخصی سالانه پرسنل وظیفه در مدت خدمت برابر مدت مرخصی پرسنل کادر ثابت نیروهای مسلح جمهوری اسلامی ایران می باشد وچگونگی استفاده از آن درآیین نامه مرخصی پرسنل نیروهای مسلح تعیین خواهد شد0

ماده180- پرسنل وظیفه که در حن خدمت وظیفه عمومی اسیر یا مفقودالاثر بشوند حسب مورد تاپایان دوره اسارت یا تعیین تکلیف از واحد مربوطه به عائله تحت تکفل آنان به ترتیب زیر حقوق پرداخت خواهد شد:

الف- در دوره ضرورت از حقوق درجه مربوطه و پس از پایان دوره ضرورت و ورود به دوره احتیاط از حقوق معادل حقوق ثابت هم درجه کادر ثابت.

ب- در صورتی که در حین اسارت و یا مفقودالاثر بودن دوره احتیاط آنها منقضی گردیده و وارد مرحله ذخیره اول شوند از حقوقی  معادل حقوق ثابت یک درجه بالاتر از درجه دوره احتیاط.

ج- در صورتی که حین اسارت ا مفقودالاثر بودن وارد مرحله ذخیره دوم شوند از حقوق معادل یک درجه بالاتر از ذخیره اول .

تبصره- عائله تحت تکفل پرسنل وظیفه حسب مورد برابر مقررات استخدامی نیروهای نظامی و انتظامی خواهد بود.

ماده 181- از نظر  این آیین نامه پرسنل وظیفه ای اسیر یا مفقودالاثر شناخته می شوندکه توسط نیرویا سازمان مربوط بر اساس مقررات مورد عمل نیروهای نظامی وانتظامی مراتب اسارت یا مفقود الاثر بودن آنان تایید گردد.

ماده182- با مشمولانی که مشغول گذرانیدن دوره ضرورت بودهو به علل قانونی از خدمت ترخیص شود چنانچه علتی که موجب ترخیص گردیده مرتفع و بازگشت آنان به خدمت ضروری باشد در صورتی که بیش از یکسال از تاریخ ترخیص نگذشته باشد به ترتیب زیر رفتار خواهد شد:

الف-چنانچه قبل از اتمام دوره آموزشی ترخیص شده باشند به مرکز آموزشی اعزام خواهند شد تا دوره آموزشی را بگذرانند.

ب- چنانچه بعدازاتمام دوره آموزشی ترخیص شوند به منظور ادامه بقیه خدمت دوره ضرورت به نیرو یا سازمان مربوطه قبلی معرفی خواهند شد.

تبصره-مدت خدمت قبلی مشمولان مذکور در ماده فوق جزو خدمت ضرورت آنان محسوب خواهد شد .

ماده183- پرسنل وظیفه ای که توسط مقامات قضایی زندانی می شوند در زمان بازداشت ارتباط آن بانیرو یا سازمان مربوطه قطع و از کسوت نظامی خارج خواهند شد .

تبصره 1- هرگاه بازداشت پرسنل وظیفه توسط مقامات قضایی در دوره آموزش باشند در صورت اعاده به خدمت چنانچه مدت بازداشت بنابه تشخیص شورای آموزشی یا فرهنگی مرکز آموزش موجب لطمه به آموزش گردد دوره آموزشی آنان تجدید خواهد شد در غیر اینصورت بقیه دوره آموز ش ادامه خواهند داد ودرصورتی که مدت ازداشت پس ازخاتمه آموزش ودرحین خدمت باشد بقیه خدمت دوره ضرورت را بدون احتساب ایام بازداشت انجام خواهند داد.

تبصره2- مدت زندانی جزو خدمت وظیفه محسوب نخواهد شد .

ماده184- مدت خدمت دوره ضرورت مشمولانی که به هر علت از خدمت منفک گردیده و مجددا به خدمت اعزام می شوند مدتی است که در اعزام مجدد آنان ملاک عمل می باشد .

ماده185-یگان ترخیص کننده این قبیل مشمولان موظف است مدارک اعزامی را ضمن ذکر علت ترخیص به حوزه اعزام کننده ارسال دارد.

 

غیبت مشمولان وظیفه عمومی و جرائم و مجازاتهای آنان

 

بخش اول- غیبت مشمولان خدمت وظیفه عمومی

ماده186- مشمولان زیر غایب محسوب می‌شوند مگر انکه مطابق ضوابطی که به تائید شورای موضوع تبصره 2 ماده21 قانون خدمت وظیفه عمومی برسد، عذر غیبت ایشان موجه باشد.

1-      مشمولانی که در تاریخ مقرر در حوزه وظیفه عمومی مربوطه جهت اعزام بخدمت حاضر نشوند.

2-   مشمولانی که به وضع آنها وسیله سازمانهای وظیفه عمومی رسیدگی شده و برگ قانونی معافیت موقت دریافت و پس از انقضای مدت اعتبار آن ظرف یکماه برای تجدید رسیدگی خود را معرفی ننمایند.

3-      مشمولانی که پس از تعیین محل خدمت و اعزام در پادگان محل آموزش حاضر نشوند.

ماده 187- مشمولان غایب که پس از دستگیری یا معرفی خود در حین رسیدگی از لحاظ پزشکی معاف دائم شناخته شوند چنانچه علت معافیت در ایام غیبت بوجود امده باشد جهت رسیدگی به اتهام غیبت به مراجع قضائی معرفی می‌گردند و چنانچه به تشخیص شورای پزشکی معاینه کنده بعلت معافیت اینگونه مشمولان در تاریخ احضار و طول مدت غیبت نیز وجود داشته از تعقیب کیفری معاف خواهند بود.

ماده188 – به مشمولان غایب که پس از حضور یا دستگیری در معاینه پزشکی معاف موقت تشخیص داده شوند تا تعیین تکلیف قطعی(معافیت دائم پزشکی یا اعزام بخدمت) برگ معافیت موقت داده نخواهد شد.

ماده 189- مشمولان غایبی که به خدمت دوره ضرورت اعزام شده‌اند چنانچه در حین خدمت معاف پزشکی دائم تشخیص داده شوند پرونده آنان به حوزه وظیفه عمومی اعزام کننده اعاده تا موضوع غیبت در محاکم صالحه قضایی مورد رسیدگی قرار گیرد.

ماده 190- مشمولانی که دارای غیبت بوده و به خدمت اعزام می‌شوند پس از پایان خدمت کارت پایان خدمت به حوزه وظیفه عمومی اعزام کننده ارسال خواهد شد و حوزه اعزام کننده چگونگی غیبت را به دادسرای محل اعلام و برابر حکم صادره از دادگاه عمل خواهد شد.

ماده 191- مشمولان غایبی که به خدمت دوره ضرورت اعزام می‌شوند در صورتیکه در حین خدمت دوره ضرورت حسن رفتار و اخلاق از آنان مشاهده شود و یا در عملیات جنگی ابراز شجاعت و فداکاری نمایند مراتب مورد گواهی فرمانده نیرو یا سازمان مربوطه واقع گردد موضوع همراه کارت پایان خدمت دوره ضرورت به حوزه وظیفه اعزام کننده اعلام تا از آن طریق به اداره وظیفه عمومی منعکس گردد که در صورت موافقت اداره وظیفه عمومی از اعلام موضوع غیبت به محاکم صالح قضایی صرف نظر نموده و کارت پایان خدمت دوره ضرورت از طریق حوزه ذیربط به آنان تحویل گردد.

ماده 192- مراجع انتظامی موظفند مشمولان غایب حوزه استحفاظی را دستگیر نموده و به حوزه وظیفه محل تحویل دهند.

 

ماده 193- پرسنلی که در حین اموزش اولیه مرتکب فرار از خدمت شوند ملزم هستند خود را به واحد مربوطه معرفی در صورتیکه دستگیر شوند نیز باید به همان واحد تحویل گردند و چنانچه معرفی آنان به واحدهای مربوط امکانپذیر نباشد باید به حوزه وظیفه عمومی محل دستگیری تحویل تا همانند سایر مشمولین به خدمت اعزام گردند.

ماده194- حذ ف شده است .

ماده195- خدمت قبلی این قبیل مشمولان پس از معرفی یا دستگیری حتی در صورت فرار مکرر جزو خدمت دوره ضرورت محسوب نخواهد شد .

ماده196- مشمولانی که پس از خاتمه دوره آموزش مرتکب فرار از خدمت شوند در صورتی که مدت فرار از خدمت آنان 6ماه یا کمتر باشد پس از دستگیری یا معرفی نسبت به تعقیب کیفری آنان برابر مقررات قانون دادرسی وکیفر ارتش اقدام و بقیه خدمت دوره ضرورت را انجام خواهند داد.

ماده197- چنانچه مدت فرار از خدمت پرسنل وظیفه پس از پایان دوره آموزشی بیش از 6ماه باشد مدت خدمت قلی آنان جزء خدمت دوره ضرورت محسوب نگردیده ودر صورت معرفی یا دستگیری توسط دژبان یا ژاندارمری محل به یگان محل خدمت قبلی اعزام وتحویل خواهند شد،تا ضمن انجام خدمت دوره ضرورت نسبت تعقیب کیفری آنان اقدام گردد.

تبصره- چنانچه از تاریخ ترخیص مشمولان موضوع ماده182ویااز تاریخ فرار از خدمت مشمولان ماده بیش از یکسال گذشته باشد در صورت نیاز به تجدید آموزش بنابه تشخیص نیرو یا سازمان مربوطه جهت طی دوره آموزشی از طریق یگان محل خدمت به مراکز آموزشی همان نیرو یا سازمان اعزام خواهند شد .

ماده198- دستگیری و تعقیب کیفری پرسنل وظیفه فراری حسب مورد به عهده مامورین دژبان و مامورین انتظامی محل خواهد بود.

 

بخش سوم _ نحوه شناسائی و دستگیری مشمولین غائب

ماده199- سپاه پاسداران ،کمیته انقلاب اسلامی ،ژاندارمری و شهربانی وجمهوری اسلامی ایران موظفند مشمولان غائب خدمت وظیفه عمومی را شناسایی و دستگیر نموده و به حوزه وظیفه عمومی محل دستگیری تحویل نمایند.

ماده200- سازمانهای مندرج در ماده 199 این آئین نامه موظفند ضمن رسیدگی به انجام درخواست مراجعین در صورتی که در سن مشمولیت باشند(متولدین 1338وبعد از آن که وارد سن 19 سالگی می شوند )مدارک مربوط به وضع مشمولیت آنان را خواستار و چنانچه فردی فاقد مدارک یاد شده باشد او را دستگیر و به نزدیکترین حوزه وظیفه عمومی معرفی و تحویل نمایند.

تبصره1- هر گاه مشمولان موضوع این ماده متهم به ارتکاب جرائمی باشند بدوا جهت تعقیب کیفری به مراجع قضایی ذیصلاح معرفی و پس از رفع نیاز قضایی به منظور انجام خدمت به حوزه وظیفه عمومی معرفی شوند .

تبصره2- مدارک مربوط به وضع مشمولیت مندرج در این ماده عبارتند از :

الف- کارت پایان خدمت دوره ضرورت.

ب- کارت معافیت دائم کامپیوتری .

ج- کارت معافیت موقت (کفالت یا پزشکی و یا معافیت برادر یا فرزند اسیر ) در مدت اعتبار آن.

د- کارت تحصیلی معتبر.

ه- کارت شناسایی پرسنل نیروهای نظامی و انتظامی.

و- گواهی اشتغال به خدمت پرسنل وظیفه در دوره ضرورت.

ز- گواهی اشتغال به تحصیل و یا خدمت در وزارت بهداشت، درمان و آموزش پزشکی، وزارت آموزش و پرورش، سازمان کشتیرانی جهموری اسلامی ایران، آموزشگاه فنون هواپیمایی موضوع موارد 6-7-8و9 قانون خدمت وظیفه عمومی .

ح- دفترچه آماده به خدمت در مدت اعتبار آن .

تبصره3- درصورتی که سازمانهای مذکور به منظور معرفی و تحویل مشمولان غائب به حوزه وظیفه عمومی نیاز به همکاری سایر سازمانهای مذکور در ماده 199 این آئین نامه را داشته باشند سازمانهای مزبور موظفند در صورت درخواست همکاری لازم را معمول دارند.

ماده201- کلیه افرادی که در سنین مشمولیت قرار دارند موظفند مدارک مربوط به وضع مشمولیت خود را همراه داشته باشند.

ماده202- هر یک از نیروهای مندرج در ماده 199 این آئین نامه جهت دریافت اطلاعات مردمی و تسهیل در انجام ماموریت فوق موظفند امکاناتی از قبیل تلفن و غیره را برای مراجعه مردم به وجودآورده و این مسئله را به وسیله رسانه های گروهی محل به اطلاع عموم برسانند تابه وسیله اطلاعات مردمی مشمولان غائب و کار فرمایان متخلف محل شناسایی و دستگیر شوند.

ماده203- وزارتخانه ها ، موسسات دولتی و وابسته به دولت ، نهادهای قانونی ضمن انجام امور جاری چنانچه مشمولی فاقد مدارک مذکور در تبصره 2 ماده200 باشد موظفند آنان را شناسایی نموده و مراتب را به نزدیکترین مرجع انتظامی محل اعلام نمایند.

ماده204- مامورین انتظامی هر محل مکلفند کلیه اماکن عمومی از قبیل هتلها، مهمانخانه ها، گاراژها، سینماها، ترمینالهای اتوبوسرانی، پارکهاوباشگاههای ورزشی را زیر نظر داشته تا مشمولین غایبی را که در این اماکن حضور دارند شناسایی و دستگیرنمایند.

ماده205- هر یک از سازمانهای مندرج در ماده 199 موظفند مشمولانی را که توسط حوزه های وظیفه عمومی با مکاتبه و تعیین آدرس خواسته شده باشند دستگیر و به حوزه های مربوطه معرفی نمایند.

ماده206- مامورین پلیس راه ژاندارمری و راهنمایی و رانندگی مکلفند ضمن انجام وظیفه محوله چنانچه به مشمول غایبی برخورد نمایند او را دستگیر و به نزدیکترین مرجع انتظامی تحویل نمایند.

ماده 207- سازمانهای موضوع ماده 199 این آیین نامه باید به موسسات غیر دولتی از قبیل کارخانجات، کارگاهها، بنگاهها، مغازه ها و سایر اماکنی که در حوزه استحفاظی آنان قرار دارد مراجعه و مشمولان غایبی را که به کار گرفته شده اند دستگیر و نیز در مورد تعقیب کیفری کارفرما اقدام لازم انجام و با پرونده متشکله به دادسرای عمومی محل معرفی نمایند.

ماده208- در صورتی که مامورین وزارت کار و امور اجتماعی و سازمانهای تامین اجتماعی و کمیته های امور صنفی ضمن انجام وظائف محوله متوجه شوند که کار فرمایی مشمول غایبی را به کار گرفته است باید مراتب را به نزدیکترین مرجع انتظامی محل جهت دستگیری مشمول غایب و تعقیب قانونی کار فرمای متخلف اعلام دارند.

ماده209- مامورین انتظامی هر محل موظفند افرادی را که در سن مشمولیت بوده و فاقد مدارک مذکور در تبصره2 ماده 200 باشد و در معابر عمومی به مشاغلی اشتغال دارند دستگیر و به حوزه وظیفه عمومی محل تحویل نمایند .

ماده210- حوزه های وظیفه هر محل موظفند مشمول یا مشمولین غایبی را که به آنها تحویل می گردد پس از احراز هویت در صورتی که قانونا بلامانع و قادر به خدمت باشند برای آنان دفترچه آماده به خدمت صادر و به مراکز آموزش نیرو یا سازمانی که قبلا در مورد پذیرش این قبیل مشمولین هماهنگی تعیین گردیده اند اعزام دارند .

ماده211- مشمولان غایب که توسط نیروهای ماده 199 این آیین نامه دستگیر و به حوزه وظیفه محل دستگیری تحویل می شوند هرگاه از ارائه شناسنامه عکس دار خودداری نمایند حوزه های وظیفه عمومی باید برای آنان دفترچه آماده به خدمت بدون عکس با مشخصاتی که اظهار می دارند صادر نمایند و مراکز آموزش موظف به پذیرش اینگونه مشمولان

خواهند بود.

تبصره- مراکز آموزشی موظفند مشخصات و عکس اینگونه مشمولان را به دادسراهای انقلاب اسلامی و ادارات اطلاعات محل مربوطه ارسال دارند .

ماده212- چنانچه مشمولین غائب در غیر موعد اعزام به حوزه های وظیفه عمومی تحویل شوند و امکان اعزام آنان به مراکز آموزشی نیز نباشد حوزه های وظیفه عمومی مجازند از مشمول تضمین یا تعهد کتبی بر حسب موزد اخذ و دفترچه آماده به خدمت برای خدمت برای اولین وهله اعزام صادر و تحویل نمایند.

تبصره1- در صورتی که مشمول نتواند تضمین یا تعهد لازم را بسپارد اینگونه مشمولین باید تا اولین مرحله اعزام در مرکز هنگ یا گردان های ژاندارمری تحت آموزش قرار گرفته و سپس به مراکز آموزشی اعزام گردند.

تبصره 2- ژاندارمری جمهری اسلامی ایران باید پیش بینی های لازم در مورد تامین اعتبارات مربوط به این قبیل مشمولین را بنماید .

ماده213- مشمولانی که دستگیر و به حوزه های وظیفه عمومی محل تحویل می شوند در صورتی که به مراکز آموزشی اعزام و یا در هنگ ها و یا در گردانهای ژاندارمری نگهداری شوند پایه خدمتی آنان از همان روز دستگیری محسوب خواهد شد.

ماده214- در صورتی که مشمولان ماده 212 در موعد مقرر که در دفترچه آماده به خدمت قید گردیده برای اعزام به موقع حاضر نشوند بایستی اسامی و آدرس آنان با ذکر هویت شخص ضامن در اختیار سازمانهای مذکور در ماده 199 این آیین نامه گذارده شود تا نسبت به دستگیری مجدد مشمولان و تعقیب قانونی آنان از طریق دادسرای عمومی محل اقدام گردد.

ماده215- مشمولانی که در موعد مقرر برای اعزام به خدمت حاضر نگردیده و پس از مدتی شخصا مراجعه نمایند بدون معرفی به دادگاه به خدمت اعزام خواهند شد و مدت خدمت دوره ضرورت آنان بیش از خدمت مقرره قانونی خواهد بود. بدیهی است در پایان خدمت برابر ماده 190 آیین نامه اجرایی قانون خدمت وظیفه عمومی با آنان رفتار خواهد شد 0

ماده216- مشمولانی که برای بار دوم دستگیر و به مراجع قضایی تحویل می شوند پس از تعیین تکلیف و صدور حکم باید از طریق مراجع قضایی جهت اعزام به خدمت به حوزه های وظیفه عمومی محل تحویل گردند و حوزه های مربوطه باید تاریخ اعزام مجددی برای این قبیل مشمولان تعیین و چنانچه مشمولین مذور در تاریخ تعیین شده حاضر به اعزام نشوند حوزه های مربوطه باید مراتب را جهت اجرای حکم صادره به دادسرای محل اعلام دارند .

ماده217- مشولانی که به حبس تعلیقی محکوم شده اند چنانچه به اتهام فرار خدمت نیز تحت تعقیب قرار گیرند  با توجه به تبصره8 ماده40 قانون مجازات اسلامی علاوه بر مجازات مقرره برای فرار از خدمت مجازات تعلیقی نیز درباره آنان اجرا خواهد شد.

ماده218- حوزه های وظیفه عمومی موظفند از تاریخ 27/04/65 برای مشمولان غایبی که شخصا خود را معرفی بنمایند و یا دستگیر شوند و یا مشمولانی که قبلا دفترچه آماده به خدمت اخذ و در تاریخ معیین به خدمت  نرفته اند بر حسب مورد در دفترچه آماده به خدمت آنان مدتی را که باید اضافه خدمت داشته باشند قید نمایند.

ماده219- سازمانهای مندرج در ماده 199 این آیین نامه باید پرسنل وظیفه فراری را دستگیر و به دژبان محل تحویل نمایند و در صورت نبودن دژبان به واحدهای ژاندارمری معرفی تا به نزدیکترین واحد دژبان تحویل شوند.

ماده220- یگان دژبان یا ژاندارمری محل در مرد پرسنل وظیفه فراری به ترتیب زیر اقدام خواهند نمود.

الف- در صورتی که پرسنل وظیفه در مراکز آموزش مرتکب فرار از خدمت گردیده باشند تحویل مرکز آموزشی ذیربط خواهند شد تا مطابق ماده 59 قانون خدمت وظیفه عمومی و ماده 193 آیین نامه اجرایی قانون خدمت وظیفه عمومی با آنان رفتار گردد.

ب- پرسنل وظیفه ایی که پس از خاتمه دوره آموزش مرتکب فرار از خدمت شده اند از طریق دژبان یا ژاندارمری به یگان محل خدمت قبلی اعزام و تحویل خواهند شد تا در صورتی که مدت فرار از خدمت آنان 6 ماه یا کمتر باشد بقیه دوره خدمت ضرورت انجام داده و هر گاه مدت فرار ازخدمت بیش از 6 ماه باشد مدت خدمت قبلی آنان مطابق ماده 59 قانون خدمت وظیفه عمومی جزءخدمت دوره ضرورت محسوب نگردیده و مجددا باید خدمت دوره ضرورت را در یگان قبلی انجام دهند و در هر دو مورد نسبت به تعقیب کیفری آنان اقدام گردد.

ماده221- در صورتی که پرسنل وظیفه حسب مورد از مراکز آموزش یا  یگانهای نیروهای نظامی و یا انتظامی مرتکب فرار از خدمت گردند فرماندهان مربوطه باید حداکثر ظرف10 روز مراتب را با ذکر مشخصات و نشانی جهت دستگیری به سازمانهای موضوع ماده 199 این آیین نامه و مراجع انتظامی محل خدمت و حوزه وظیفه عمومی اعزام کننده اعلام دارند تا سازمانهای مذکور آنان را دستگیر و به محل خدمت تحویل نمایند .

ماده222- برای مشمولانی که تا زمان تصویب این قانون در ایام غیبت از طریق بسیج به جبهه اعزام گردیده اند در صورت معرفی یا دستگیری مانند سایر مشمولین غایب دفترچه آماده به خدمت صادر و چنانچه گواهی انجام خدمت در جبهه از طریق بسیج ارائه نمایند مدت خدمت تاییدشده از اضافه خدمت آنان کسر خواهد شد ومراتب نیز در دفترچه آماده به خدمت قید می گرددو هرگاه مشمول به خدمت اعزام شده باشد به واحد مربوطه اعلام خواهد شد که مدت خدمت مذکور را از میزان اضافه خدمت وی کسر نمایند.

ماده223-کارفرمایان و مسئولان موسسات غیر دولتی از قبیل کارگاهها ،بنگاهها،مغازها،حق به کار گیری مشمولان،غایب زمان جنگ را در موسسات مذکور ندارند ودر زمان صلح نیزقبل ازرسیدگی به وضع مشمولان حق به کارگیری مشمولان زمان صلح را نیز نخواهند داشت.

تبصره- اشخاصی که مشمولان غایب موضوع این ماده را در موسسات خود به کار گیرند توسط نیروهای مذکور در ماده 199 این آیین نامه شناسایی و به دادسرای عمومی محل معرفی خواهند شد تا به اتهام به کار گرفتن مشمولان غایب زمان جنگ تحت تعقیب قانونی قرار یرند.

ماده224- مامورین انتظامی در صورت برخورد با افرادی که فاقد مدارک مذکور در تبصره 2ماده200 باشند تا مشخص شدن وضعیت مشمولیت با آنان همانند سایر مشمولین غایب رفتار خواهند نمود.

ماده225- کلیه افراد وظیفه در زمان جنگ باید حداقل یک سال ازمدت خدمت دوره ضرورت را در مناطق عملیاتی انجام دهند.

تبصره- مناطق عملیاتی مناطقی است که توسط شورای عالی دفاع به عنوان منطقه عملیاتی تعیین شده یا می شوند.

ماده226- در صورتی که هر یک ازنیروها یا سازمانهای نظامی و انتظامی امکان به کار گیری پرسنل وظیفه خود را به مدت یک سال در مناطق عملیاتی نداشته باشند با در نظر گرفتن وظیفه و نوع ماموریت محوله به هر نیرو یا سازمان پرسنل وظیفه از نیرویی به نیروی دیگر تعویض و جابجا خواهند شد و هماهنگی درباره تعویض و جابجایی پرسنل وظیفه از نیرویی به نیرویی دیگر در مورد نیروهای سه گانه ارتش و ستاد مشترک و وزارت دفاع و سازمانهای تابعه با ستاد مشترک ارتش جمهوری اسلامی ایران و درباره سپاه با ستاد مشترک سپاه پاسداران انقلاب اسلامی و در مورد کمیته انقلاب اسلامی ، ژاندارمری و شهربانی جمهوری اسلامی ایران با وزارت کشور خواهد بود به نحوی که این قانون در مورد کلیه افراد وظیفه بطور بکسان اجرا گردد.

تبصره- مشمول یا مشمولانی که با تشخیص شورای عالی دفاع وجود آنان در غیر مناطق عملیاتی ضروری باشد الزامی به انجام یک سال خدمت در مناطق عملیاتی ندارند و خدمت مقرر را در همان نیرو و یا سازمان مربوط انجام خواهند داد .

ماده227- در هر استان به منظور ایجاد هماهنگی در جهت حسن انجام ماموریت ها و وظلئف محوله موضوع قانون الحاق موادی به قانون خدمت وظیفه عمومی مصوب 1365 شورایی  مرکب از  نمایندگان سازمانهای مذکور در ماده 1 این قانون زیر نظر استاندار تشکیل می گردد.

تبصره- در مناطقی که به دلیل وجود مسائل خاص فرهنگی یا سیاسی امکان اقدام عمل جهت شناسایی و دستگیری سربازان فراری و مشمولان غائب به طور جداگانه و مستقل برای سازمانها وجود نداشته یباشند پس از درخواست یکی از سازمانهای مذکور موضوع در شورای مذکور در ماده فوق مطرح و پس از هماهنگی در جهت انجام ماموریت هااقدام مشترک توسط سازمانها صورت خواهد پذیرفت

 

آیین نامه اجرایی ماده 12 قانون خدمت وظیفه عمومی مصوب 16/7/1365

ماده 1- کارگران و مستخدمین وزارتخانه ها، موسسات و شرکتهای دولتی و نهادهای قانونی و سازمانهای وابسته به دولت ، ملی و مصادره شده و تحت پوشش و موسسات دولتی که شمول قانون بر آنها مستلزم ذکر نامه است و شهرداریها، چنانچه ظرف60 روز از تاریخ پایان خدمت وظیفه به محل کار خود مراجعه نمایند، کار فرما یا سازمان مربوط مکلف است آنان را به کار اولیه خود بگمارد.

ماده2- در صورتی که در بخش خصوصی بازگشت به کار کارگر پس از انجام خدمت وظیفه عمومی در قرارداد استخدامی شرط شده باشد و کارگر ظرف مدت مقرر در ماده 1 به کارگاه مراجعه نماید کارفرما مکلف است وی را به کار اولیه خود بگمارد.

تبصره- در مواردی که کارگر به کار اولیه گمارده شود نباید مزد و مزایای وی از آنچه که قبل از اعزام به خدمت وظیفه عمومی دریافت می نموده کمتر باشد.

ماده3- چنانچه اشتغال مجدد کارگران و مستخدمین مشمول این آیین نامه در شغل اولیه یا مشاغل مشابه آن امکان پذیر نباشد و ذینفع نیز از قبول شغل دیگر امتناع نماید با آنان بر حسب مورد ضمن رعایت ماده 2 این آیین نامه طبق مقررات مورد عمل سازمان مربوط یا قانون کار رفتار خواهد شد .

ماده 4 – در صورتی که مستخدم یا کارگر به علت بیماری یا پیشامدهای غیره مترقبه نتواند در مدت مقرر در این آیین نامه به موسسه یا محل کار سابق خود مراجعه نماید ،مکلف است پس از رفع مانع بلافاصله خود را به واحد مربوط معرفی و مدارک لازم را ارائه نماید که در این صورت طبق مقررات مورد عمل سازمان یا قانون کار با وی رفتار خواهد شد .

ماده5 – کارگران مشمول این آیین نامه در صورتی که برای اشتغال به کار سابق خود به آموزش حرفه ای نیاز داشته باشند کارفرما از طریق وزارت کار و امور اجتماعی، امکانات آموزش مرد لزوم را فراهم می نماید.

ماده6- کارفرمایان مکلفند در صورتی که مزایایی از قبیل اضافه دستمزد ،تهیه مسکن برای کارگران کارگاه خود برقرار کرده باشند مزایای مذبور را برای کارگران مشمول این آیین نامه نیز از تاریخ اعاده به کار تامین نمایند.

ماده7- در صورتی که کارگران مشمول قانون کار، پس از پایان خدمت وظیفه عمومی با رعایت مفاد این آیین نامه کار خود را به جهاتی از قبیل تعطیل کارگاه از دست بدهند، مراکز کاریابی وزارت کار و امور اجتماعی نسبت به معرفی این قبیل کارگران برای آموزش یا اشتغال به کار، در شرایط مساوی حق تقدم قائل خواهندشد.

 

 قانون چگونگی پرداخت حقوق پرسنل وظیفه نیروهای مسلح                       مصوب 7/5/1375

ماده واحده-  از تاریخ 1/4/1375 حقوق پرسنل وظیفه براساس درصدهای زیر بر مبنای حداقل حقوق پرسنل کادر نیروهای مسلح ، موضوع بند “” الف “” ماده 1  قانون حقوق و مزایای مستمر ، پس انداز ثابت ، حق بیمه و بیمه درمانی مشمولین قانون ارتش جمهوری اسلامی ایران –  مصوب 1368 –  و بند “” الف “” ماده  144 قانون مقررات استخدامی سپاه پاسداران انقلاب اسلامی – مصوب 1370 – و اصلاحات بعدی محاسبه و پرداخت می شود :

ردیف   درجه                                                                  درصد حقوقی

1     سرباز یا ناوی                                                          35%

2     سرباز دوم یا ناوی دوم                                               40%

3     سرباز یکم یا ناوی یکم                                               45%

4    سرجوخه، رزم یار و سرناوی                                        50%

5    گروهبان سوم، رزم آور سوم و مهناوی سوم                     60%

6   گروهان دوم، رزم آور دوم و مهناوی دوم                          70%

7    گروهبان یکم، رزم آور یکم و مهناوی یکم                          80%

8   رزم دار دوم                                                             90%

9    استور یکم، رزدار یکمی و ناو استوار یکم                         100%

10   ستوان سوم یا ناوبان سوم                                        120%

11    ستوان دوم یا ناوان دوم                                            140‌%

12   ستوان یکم یا ناوبان یکم                                           160%

13    ستوان یکم  پزشک یا ناوبان یکم پزشک                         180%

تبصره1-  حقوق پرسنل وظیفه در دوران آموش قبل از دریافت درجه یا سر دوشی بر اساس درصدهای حقوقی زیر-برمبنای حداقل حقوق پرسنل نیروهای مسلح موضوع این قانون- محاسبه و پرداخت می شود:

الف- پرسنل وظیفه ردیفه های (1) الی(7)                              20%

ب- پرسنل وظیفه ردیف های (8) الی(10)                             30%

ج- پرسنل وظیفه ردیف (11)                                                 40%

د- پرسنل وظیفه ردیف های (12) و (13)                               50%

تبصره2-  نیروهای مسلح و ازمان های وابسته به نیروهای مسلح که پرنل وظیفه در اختیار دارند مکلفند، با توجه به اعتبارات مصوب، امکانات زیست، پوشاک و خوراک مناسب، در محل خدمت و همچنین وسیله ایاب و ذهاب یا هزینه آن (درهنگام اعزام پرسنل وظیفه به مرخصی استحقاقی) برای آنان فراهم کنند.

آیین نامه اجرایی این تبصره توسط وزرات دفاع و پشتیبانی نیروهای مسلح تهیه و پس تایید ستادکل نیروهای مسلح به تصویب هیات وزیران خواهد رسید.

تبصره3- هرگونه تغییرو اصلاح درصدهای حقوقی موضوع این قانون بنا به پیشنهاد وزرات دفاع و پشتیبانی نیروهای مسلح و تصویب هیات وزیران صورت می گیرد.

تبصره4- از زمان تصویب این قانون، ماده (21) قانون حقوق و مزایای مستمر، پس انداز ثابت، حق بیمه و بیمه درمانی مشمولین قانون ارتش جمهوری اسلامی ایران- مصوب 1368- و تبصره(3) آن و ماده (148) قانون مقررات استخدامی سپاه پاسداران انقلاب اسلامی- مصوب 1370- وتبصره(3) آن لغو می شود.

قانون فوق مشتمل برماده واحده و چهار تبصره درجلسه علنی روز یکشنبه مخورج هفتم مراد ماه یکهزارو سیصد هفتادوپنج مجلس شورای اسلامی تویب و در تاریخ 8/5/1375 به تایید شورای نگهبان رسیده است

 

آئین نامه اجرائی بخش معافیت تحصیلی قانون خدمت وظیفه عمومی1 مصوب 9/5/1364

مبحث اول: دانش آموزان

ماده1- دانش آموزان دانشسراها و دانش آموزان چهارساله آخر دوره متوسطه و هنرجویان هنرستان‌ها و آموزشگاه‌های فنی و حرفه‌ای به کسانی اطلاق می‌شود که طبق برنامه وزارت آموزش و پرورش به طور روزانه یا شبانه به تحصیل اشتغال داشته و ارزش تحصیلی آنان به تأیید وزارت آموزش و پرورش دیپلم کامل متوسطه یا معادل آن شناخته شود.2

ماده2- اشخاص مذکور در ماده 1 این آئین نامه که به سن مشمولیت (ورود به 19 سالگی) رسیده به تحصیل اشتغال داشته باشند می‌توانند تا پایان دوره تحصیلی که حداکثر تا سن 24 سال تمام خواهد بود از معافیت تحصیل استفاده نمایند.

ماده3- تقاضای معافیت تحصیلی دانش آموزان و هنرجویان و دانش آموزان دانشسراها که در مؤسسات آموزشی تابع وزارت آموزش و پرورش به تحصیل اشتغال دارند از طریق ادارت و نواحی و مناطق ان وزارتخانه به عمل آمده و معافیت تحصیلی به وسیله سازمان‌های وظیفه عمومی مستقر در محل سازمان‌های آموزشی مذکور صادر می‌گردد.

ماده4- ادارات و نواحی و مناطق آموزش و پرورش موظفند به محض اینکه دانش آموزش به سن مشمولیت رسید به طور انفرادی برای او از سازمان وظیفه عمومی مستقر در محل تقاضای معافیت تحصیلی آنان را صادر و به مرجع متقاضی ارسال و حوزه وظیفه محل تولد مشمول را در جریان امر قرار دهند.

معافیت تحصیلی صادره در سال‌های بعد بدون نیاز به اعلام با سازمان‌های وظیفه عمومی توسط ادارات و نواحی مناطق آموزش و پرورش کنترل و تمدید خواهد شد.

تبصره- محصلینی که ضمن تحصیل در دوره راهنمائی به سن مشمولیت برسند حق استفاده از معافیت تحصیلی را ندارند به استثنای دانش آموزان دوره راهنمائی و همچنین آن عده از دانش آموزان دوره راهنمائی که عقب افتادگی ناشی از حضور در جبهه داشته یا خواهند داشت که در این صورت برای جبران عقب افتادگی مذکور معادل سال‌های حضور در جبهه با تشخیص معاونت امور جنگ وزارت آموزش و پرورش به سقف سن تحصیلی آنها افزوده می‌شود و پس از ورود به دبیرستان در مورد آنان برابر ماده 4 و با رعایت ماده 2 این آئین نامه اقدام و مدت اضافی از هر سال نیز یک سال محاسبه خواهد شد.1

ماده5- ادارات و مناطق و نواحی آموزش و پرورش موظفند به محض فراغت از تحصیل یا ترک تحصیل دانش آموزان مراتب را ضمن اعاده کارت معافیت تحصیلی به سازمان وظیفه عمومی صادر کننده آن اعلام دارند تا معافیت تحصیلی لغو و به وضع مشمولیت آنان رسیدگی شود.

تبصره عدم حضور غیر موجه دانش آموزان بیش از 3 ماه متوالی در مؤسسه آموزشی یا اخراج از آن از نظر مشمولیت ترک تحصیل تلقی خواهد شد.

 

مبحث دوم: دانشجویان

ماده 6- دانشجو به کسی اطلاق می‌گردد که طبق برنامه و مقررات وزارت فرهنگ و آموزش عالی در یکی از دانشگاه‌ها یا مؤسسات آموزش عالی داخل یا خارج کشور که مورد تأیید وزارتخانه ذیربط و شرط ورود به آنها داشتن حداقل دیپلم کامل متوسطه یا معادل آن باشد به تحصیل اشتغال ورزدو

ماده7- فارغ‌التحصیلان دیپلمه مشمول هر سال می‌توانند در همان سال در مسابقات ورودی دانشگاه‌ها و مؤسسات آموزش عالی داخل کشور شرکت نمایند.

ماده 8- مشمولان غائب حق شرکت در مسابقات ورودی دانشگاه‌ها و مؤسسات آموزش عالی یا مؤسسات آموزشی وابسته به وزارت آموزش و پرورش را ندارند.

ماده9- مشمولانی که طبق مقررات آئین نامه در مسابقات ورودی دانشگاه‌ها شرکت می‌نمایند در صورت اعلام اداره وظیفه عمومی مانند سایر مشمولین در موعد مقرر به خدمت دوره ضرورت اعزام گردیده و در صورت اعلام قبولی قطعی در هر مرحله‌ای از خدمت باشند ترخیص خواهند شد.

ماده10- مشمولان مذکور در ماده قبل چنانچه در زمان اعلام شده از طرف اداره وظیفه عمومی برای اعزام به خدمت دوره ضرورت حاضر نشوند غائب محسوب و در صورت اعلام قبولی قطعی حق ادامه تحصیل در دانشگاه‌ها و مؤسسات آموزش عالی را نخواهند داشت.

ماده11- دانشجویانی که دانشگاه‌ها و یا مؤسسات آموزشی محل تحصیل آنان منحل و یا رشته تحصیلی آنان حذف شود به شرطی که مشمول غائب شناخته نشوند حق شرکت در مسابقات ورودی سایر دانشگاه‌ها و مؤسسات آموزش عالی را خواهند داشت.

ماده12- مشمولان دیپلمه که با رعایت مقررات این آئین نامه در مسابقات ورودی یکی از دانشگاه‌ها یا مؤسسات آموزش عالی و یا مؤسسات آموزشی وابسته به وزارتخانه‌های و سازمان‌های دولتی در داخل کشور که اساسنامه و برنامه آنها به تصویب وزارت فرهنگ و آموزش عالی یا وزات آموزش و پرورش رسیده باشد قبول شوند می‌توانند تا اخذ مدرک تحصیلی دکتری به طور پیوسته ادامه تحصیل داده و از معافیت تحصیلی استفاده نمایند.

ماده13- معافیت تحصیلی دانشجویان مشمول به استناد گواهی اشتغال به تحصیل آنان از طرف مقامات مسئول وسیله حوزه‌های وظیفه عمومی و گروهانهای ژاندارمری مستقر در محل تحصیل آنان صادر و ضمن اعلام مراتب به حوزه وظیفه یا یگان ژاندارمری محل صدور شناسنامه مشمول به دانشگاه یا مؤسسه آموزش عالی متقاضی ارسال می‌گرد. معافیت صادره سالیانه وسیله مراجع آموزشی مربوطه کنترل و بدون نیاز به اعلام به سازمان‌های وظیفه عمومی ذیربط تا پایان تحصیل یا ترک تحصیل تمدید خواهد شد.

ماده14 فارغ‌التحصیلان لیسانس و فوق لیسانس و دکتری مشمول داخل کشور چنانچه حداکثر تا 6 ماه پس از فراغت از تحصیل خود را به حوزه‌‌های وظیفه عمومی معرفی ننمایند غائب محسوب خواهند شد.

ماده15 فارغ‌التحصیلان لیسانس دانشگاه‌ها و مؤسسات آموزش عالی در مدت مندرج در ماده قبل می‌توانند در دوره‌های تحصیلی بالاتر از لیسانس در داخل کشور به تحصیل ادامه دهند. صدور معافیت تحصیلی آنان منوط به نداشتن غیبت بوده و معافیت صادره تا اخذ درجه دکتری تمدید خواهد شد.

ماده 16 تغییر رشته تحصیلی یا انتقال دانشجویان از یک دانشگاه یا مؤسسه آموزش عالی دیگر در صورتی امکان‌پذیر است که برای دانشجو بیش از 4 نیسمال تحصیلی عقب افتادگی ایجاد ننماید و تغییر رشته نیز مورد تصویب دانشگاه یا مؤسسه آموزش عالی مربوطه بوده و به وسیله وزارت فرهنگ و آموزش عالی تأیید گردد.

ماده 17 مشمولان دیپلمه که در مسابقات اعزام به خارج جهت ادامه تحصیل شرکت می‌نمایند مانند مشمولین هم طبقه خود به خدمت اعزام و پس از اعلام قبولی قطعی ترخیص خواهند شد و چنانچه حداکثر ظرف 6 ماه از تاریخ اعلام قبولی قطعی بدون عذر موجه از کشور خارج نشوند حق ادامه تحصیل نخواهند داشت.

ماده 18 دانشجویانی که در خارج از کشور با استفاده از معافیت تحصیلی به تحصیل اشتغال دارند چنانچه در حین تحصیل به کشور مراجعت نمایند موظفند حداکثر ظرف 6 ماه از کشور خارج شوند در غیر این صورت حق خروج از کشور را نخواهند داشت.

تبصره چنانچه مشمولی به منظور خروج از کشور به مدت بیشتری نیاز داشته باشد مدت‌های مندرج در دو ماده فوق برحسب پیشنهاد وزارت فرهنگ و آموزش عالی موافقت اداره وظیفه عمومی تا 6 ماه دیگر تمدید خواهد شد.

ماده19 دانش آموزانی که قبل از رسیدن به سن مشمولیت از کشور خارج و در دوره دبیرستان مشغول تحصیل شده باشند در صورتی که تحصیل آنان واجد شرایط مشمولان مشابه در داخل کشور بوده و مورد تأیید وزارت آموزش و پرورش قرار گیرد می‌توانند از معافیت تحصیلی استفاده نمایند.

ماده 20 به مشمولانی که به طور غیرمجاز از کشور خارج شده باشند معافیت تحصیلی داده نخواهد شد.

ماده21 مشمولانی که در خارج از کشور موفق به اخذ دیپلم شده باشند چنانچه در رشته‌های مورد تأیید وزارت فرهنگ و آموزش عالی و برابر مقررات و ضوابط آن وزارتخانه مشغول تحصیل شده یا بشوند تا رسیدن به درجه دکتری می‌توانند از معافیت تحصیلی استفاده نمایند. کنترل وضعیت پیوستگی تحصیلی و سایر شرایط این قبیل مشمولین به عهده وزارت فرهنگ و آموزش عالی (اداره کل دانشجویان خارج از کشور) خواهد بود.

ماده22 جهت مشمولان موضوع مواد 19 و 21 وسیله وزارتخانه ذیربط از اداره وظیفه عمومی تقاضای معافیت تحصیلی به عمل آمده و در صورتی که واجد شرایط باشند کارت معافیت تحصیلی صادر و به وزارتخانه متقاضی ارسال خواهد شد.

ماده 23 امتیازات مالی، اجتماعی، رفاهی و غیره که از طرف دولت، وزارتخانه‌های فرهنگ و آموزش عالی، آموزش و پرورش و شورای مدیریت حوزه علمیه قم و غیره به دانشجویان و دانش آموزان و طلاب داده می‌شود شامل مشمولانی که فاقد معافیت تحصیلی یا معافیت‌های قانونی دیگر می‌باشند نخواهد شد.

ماده24 وزارت فرهنگ و آموزش عالی و وزارت آموزش و پرورش و شورای مدیریت حوزه علیمه قم موقعی می‌توانند تقاضای صدور مجوز خروج موقت از کشور برای دانشجویان و دانش آموزان و طلاب نمایند که برای پیشرفت در امر تحصیلی آنان و کسب معلومات بیشتر مؤثر بوده و ضرورت آن را اعلام نمایند.

ماده 25 فرزندان ایرانیان مقیم خارج از کشور و فرزندان مأمورین ثابت دولت جمهوری اسلامی ایران و همچنین کسانی که قانوناً تحت کفالت یا ولایت قانونی آنها هستند تا اخذ دیپلم از مقررات ماده 37 قانون مستثنی بوده و استفاده از معافیت تحصیلی برای طی دوره‌های عالی با تأیید وزارت فرهنگ و آموزش عالی خواهد بود.

ماده26 دانشجویانی که با استفاده از معافیت تحصیلی در خارج از کشور مشغول تحصیل هستند چناچه به دانشگاه‌ها و مؤسسات آموزش عالی داخل کشور انتقال یابند به شرط اینکه فاصله تحصیلی آنان حداکثر از یک سال تجاوز نکند کارت معافیت تحصیلی برای آنها صادر می‌شود.

ماده27 دانشگاه‌ها و مؤسسات آموزش عالی در اجرای ماده 34 قانون خدمت وظیفه عمومی مکلفند به محض فراغ از تحصیل یا ترک تحصیل و یا اخراج ضمن ارسال کارت معافیت تحصیلی دانشجویان جهت ابطال مراتب را به سازمان وظیفه عمومی محل استقرار آن دانشکده یا مؤسسه آموزشی اعلام نمایند. دانشجویان موضوع این ماده نیز مکلفند برابر ماده23 برای رسیدگی به وضع آنان خود را به سازمان وظیفه عمومی محل تولد یا سکونت یا حوزه محل تحصیل معرفی کنند تا در صورتی که قادر به خدمت باشند به خدمت دوره ضرورت اعزام شوند.

 

مبحث سوم- طلاب علوم دینی

ماده 28 مشمولان غیر دیپلمه که قبل از رسیدن به سن مشمولیت در حوزه‌های علمیه به تحصیل اشتغال داشته‌اند می توانند حداکثر تا سن 24 سالگی تمام دوره مقدمات را طی نموده و از معافیت تحصیلی استفاده نمایند.

ماده29 مشمولانی که دارای دیپلم متوسطه و فاقد غیبت باشند در صورتی که در یکی از حوزه‌های علمیه پذیرفته شوند از معافیت تحصیلی استفاده خواهند نمود به شرطی که تا سن 24 سالگی دوره مقدمات را طی نمایند.

ماده30 طلاب دیپلمه و طلابی که بدون داشتن دیپلم دوره مقدمات را گذرانیده‌اند حداکثر باید ظرف مدت 9 سال دوره سطح را طی نمایند.

ماده31 طلابی که پس طی دوره سطح 6 سال تمام دوره خارج را گذرانده باشند در صورتی که داری دیپلم متوسطه باشند همطراز دانشجویان فارغ‌التحصیل دوره دکتری در غیر این صورت مانند مشمولان فوق لیسانس با آنها رفتار خواهد شد.

تبصره طلاب دیپلمه و یا غیر دیپلمه که دروه مقدمات و سطح را گذرانده باشند به ترتیب همانند مشمولان لیسانس و فوق دیپلم خواهند بود.

ماده32 طلاب علوم دینی حوزه علمیه که به درجه اجتهاد نائل گردند اعم از اینکه دارای دیپلم متوسطه باشند یا نباشند همطراز فارغ‌التحصیلان دوره دکتری خواهند بود و در عین حال می‌توانند به تشخیص شورای مدیریت به تحصیل خود ادامه دهند.

ماده 33 به طلاب علوم دینی مانند دانش آموزان چهارساله آخر دبیرستان‌ها و دانشجویان دانشگاه‌ها و مؤسسات آموزش عالی برای هر مقطع تحصیلی یک بار معافیت تحصیلی داده خواهد شد.

ماده 34 حوزه‌های علمیه و مدارس علوم دینی پس از درخواست صدور کارت معافیت تحصیلی و وصول آن از حوزه‌های وظیفه عمومی برای طلاب جمعی کارت تحصیلی صادر خواهند نمود.

ماده 35  تقاضای معافیت تحصیلی جهت طلاب علوم دینی از طریق شورای مدیریت حوزه علمیه قم و یا نماینده آن شورا در هر شهرستان به طور انفرادی از سازمان وظیفه عمومی محل تحصیل به عمل خواهد آمد.

ماده36 سازمان وظیفه عمومی محل مکلف است در صورتی که طلاب واجد شرایط معافیت تحصیلی باشد کارت معافیت  تحصیلی صادر و مراتب را به شورای مدیریت حوزه علمیه قم و یا نماینده آن شورا اعلام و سازمان وظیفه عمومی محل تولد طلبه را در جریان امر قرار دهد.

ماده 37  تقاضای معافیت تحصیلی بایستی برابر فرمی که وسیله اداره وظیفه عمومی تهیه و در اختیار حوزه‌های علمیه و مدارس علوم دینی قرار خواهد گرفت به عمل آید.

ماده38 طلاب علوم دینی که در سن مشمولیت مشغول تحصیل بوده و فاقد معافیت تحصیلی باشند از نظر اداره وظیفه عمومی طلبه محسوب نخواهند شد.

ماده 39 طلاب علئم دینی که در خارج از کشور مشغول تحصیل می‌باشند باید مدارک لازم دال بر اشتغال به تحصیل خود را شورای مدیریت حوزه علمیه قم ارسال و از طریق شورای مذکور جهت آنان از اداره وظیفه عمومی تقاضای معافیت تحصیلی گردد.

ماده40 کارت معافیت تحصیلی به طلاب داده نخواهد شد و می‌بایستی در محل تحصیل نگهداری و به استناد آن جهت طلاب در هر سال کارت تحصیلی صادر شود.

ماده 41 در صورتی که طلاب بیش از 6 ماه متوالی در یک سال تحصیلی به طور غیر موجه به تشخیص حوزه علمیه مربوطه در محل تحصیل خود حاضر نشوند و یا ترک تحصیل نمایند و یا اخراج شوند معافیت تحصیلی آنان بایستی جهت ابطال به سازمان وظیفه عمومی صادر کننده اعاده و مشمول نیز قبل از روشن نمودن وضع مشمولیت خود حق ادامه تحصیل را نخواهد داشت.

ماده 42 در صورتی که مدت عدم حضور طلاب درمؤسسه آموزشی بیش از 6 ماه حداکثر تا یک سال باشد و شورای مدیریت حوزه علمیه قم عدم حضور و یا غیبت آنان را به علت قبول مأموریت از جانب حوزه علمیه بوده باشد موجه تشخیص دهد اجازه ادامه تحصیل داده خواهد شد.

ماده 43 چنانچه طلاب علوم دینی به طور موقت قصد مسافرت به خارج از کشور را داشته باشند بایستی از طریق شورای مدیریت حوزه علمیه قم یا نماینده آن شورا ضرورت مسافرت طلبه به خارج تأیید و از طریق اداره وظیفه عمومی تقاضای خروج از کشور گردد که چنانچه مانع دیگری نباشد با اخذ تضمین اجازه خروج برای مدتی که بیش از شش ماه نخواهد بود صادر خواهد شد.

ماده 44 شورای مدیریت حوزه علمیه قم باید مشخصات کامل نماینده خود و حوزه مأموریت وی را در شهرستان‌ها تعیین و به اطلاع اداره وظیفه عمومی برساند تا سازمان‌های وظیفه محل امور مربوطه را با هماهنگی وی انجام دهند.

ماده45 دانشجویان مؤسسات آموزشی ادیان رسمی کشور در صورتی که مورد تأیید حوزه علمیه قم باشند و برابر ضوابط تعیین شده ادامه تحصیل دهند می‌توانند از مزایای معافیت تحصیلی طلاب استفاده نمایند.

ماده46 ارزشیابی میزان تحصیل طلاب علوم دینی جهت اعزام به خدمت دوره ضرورت وسیله شورای مدیریت حوزه علمیه قم یا نماینده آن شورا در شهرستان‌ها خواهد بود و مدارک تحصیلی آنان گواهی صادره از مراجع مذکور می‌باشد.

ماده47 این آئین نامه در اجرای ماده 38 قانون خدمت وظیفه عمومی در (47) ماده در تاریخ 9/5/64 به تصویب وزیران کشور، دفاع، سپاه، آموزش و پرورش و فرهنگ و آموزش عالی، با کسب نظر شورای مدیریت حوزه علمیه قم رسیده است

 

قانون معافیت یک نفر از فرزندان خانواده‌های شهدا، معلولین، اسرا، مفقود‌الاثرها خدمت وظیفه عمومی          مصوب 24/9/1366

ماده واحده مشمولانی که پدر یا مادر یا فرزند یا برادر یا خواهر آنان در راه به ثمر رسیدن انقلاب اسلامی و استمرار آن شهید یا جانباز (جانبازی که طبق نظر شورای پزشکی بنیاد جانبازان به تنهایی قادر به اداره امور شخصی خود نباشد) یا اسیر یا مفقود‌الاثر شده یا بشوند و مراتب مورد تأیید نهادهای ذیربط باشد، با رعایت تبصره‌های ذیل از انجام خدمت نظام وظیفه عمومی معاف دایم خواهند بود.

تبصره1 در صورتی که مدت اسارت مفقود‌الاثرها بودن پدر یا مادر یا فرزند یا برادر یا خواهر مشمولان از سه سال تجاوز کرده باشد این قبیل مشمولین از معافیت دائم استفاده خواهند نمود و در غیر این صورت تا رسیدن به حد نصاب سه ساله، از معافیت موقت یک ساله استفاده خواهند کرد و در هر صورت به ازاء هر سال اسارت منسوبین مشمول مذکور شش ماه از خدمت دوره ضرورت وی کسر می‌گردد.

تبصره2 به ازاء هر شیهد یا اسیر یا معلول یا مفقود‌الاثر، یک نفر از فرزندان یا برادران آنان حسب مورد از معافیت مذکور استفاده می‌نماید.

تبصره3 حق اولویت در استفاده از معافیت با فرزند شهید یا معلول یا اسیر یا مفقو‌الاثر می‌باشد و در صورت عدم بلوغ فرزند با رضایت مادر یا ولی قهری می‌تواند برادر شهید یا اسیر یا مفقود‌الاثر یا معلول از معافیت این قانون استفاده نماید.

تبصره4 از تاریخ تصویب این قانون کلیه قوانین مغایر با آن ملغی است.

قانون مشتمل بر ماده واحده و چهار تبصره در جلسه علنی روز سه‌شنبه بیست و چهارم آذرماه یک هزار و سیصد و شصت و شش مجلس شورای اسلامی تصویب و در تاریخ 2/10/1366 به تأیید شورای نگهبان رسیده است

 

 

قانون سرباز قهرمان1              مصوب 13/12/1376

ماده واحده به موجب این قانون در زمان صلح کلیه ورزشکارانی که از طرف فدراسیون‌های ورزشی به عضویت تیم‌های ملی برگزیده می‌شوند با درخواست سازمان تربیت بدنی و هماهنگی ستاد کل نیروهای مسلح می‌توانند خدمت مقدس سربازی خود را پس از طی دوره آموزش نظامی در نیروهای مسلح جمهوری اسلامی زیر نظر سازمان تربیت بدنی در تیم‌های ملی سپری نمایند.

تبصره 1 مشمولان این قانون در صورت اخراج یا حذف از تیم‌های ملی، بقیه خدمت دوره ضرورت خود را باید در نیروهای مسلح سپری نمایند.

تبصره2 مشمولان این قانون شمول بند (2) ماده (18) قانون گذرنامه- مصوب10/12/1351- و بند (ه) ماده (14) و بند (ط) ماده 16 قانون ارتش جمهوری اسلامی ایران – مصوب 7/7/1366- مستثنی هستند.

تبصره 3 در صورت نیاز نیروهای مسلح به سربازان فوق الذکر جهت شرکت در مسابقات آسیائی یا جهانی مربوط به نیروهای مسلح، نامبردگان در اختیار ستاد کل نیروهای مسلح قرار میگیرند.

تبصره 4  آئین نامه اجرایی این قانون حداکثر ظرف دو ماه از تاریخ تصویب مسترکا توسط وزارتخانه‌های کشور و دفاع و پشتیبانی نیروهای مسلح و سازمان تربیت بدنی با تایید ستاد کل نیروهای مسلح تهیه و به تصویب هیات وزیران خواهد رسید.

قانون فوق مشتمل بر ماده واحده و چهار تبصره در جلسه علنی روز چهارشنبه مورخ سیزدهم اسفندماه یکهزاروسیصدو هفتاد و شش مجلس شورای اسلامی تصویب و در تاریخ 24/12/1376 به تایید شورای نگهبان رسیده است.

 

آئین نامه اجرایی قانون سرباز قهرمان            مصوب 11/10/1379

ماده 1 دراین آئین نامه عبارتهای زیر در معانی مشروح مربوط به کار میروند:

الف- سازمان: سازمان تربیت بدنی.

ب- ستاد کل: ستاد کل نیروهای مسلح.

پ- قانون: قانون سرباز قهرمان- مصوب 1376.

ماده 2 کلیه کسانی که در زمان صلح از طرف فدراسیونهای ورزشی به عضویت تیمهای ملی پذیرفته میشوند و خدمت دوره ضرورت را انجام نداده‌اند مشمول مفاد این آیین نامه میباشند.

ماده 3 سازمان صورت اسامی مشمولان قانون را به همراه تصاویر دفترچه‌های آماده به خدمت آنان به منظور هماهنگی لازم به ستاد کل ارسال مینماید.

ماده 4 ستاد کل حداکثر ظرف یک ماه نسبت به درخواست سازمان بررسی و ضمن تعیین مرکز آموزش، صورت اسامی مشمولان را برای اعزام به معاونت وظیفه عمومی ناجا ارسال می‌نماید.

تبصره کلیه مشمولان موضوع این آیین نامه از طریق معاونت وظیفه عمومی ناجا و با استفاده از اختیارات ماده (27)
آیین نامه اجرایی قانون خدمت وظیفه عمومی، موضوع تصویب نامه شماره 31940 مورخ 15/5/1364 به مرکز آموزش مشخص که توسط ستاد کل تعیین شده است اعزام می‌شوند.

ماده5 چنانچه مشمولان موضوع این آیین نامه‌ در حین دوره آموزش نظامی و یا بعد از آن جهت سیر مراحل انتخاب برای تیم ملی به اردوی آمادگی تیم ملی و یا به طور مستقیم به تیم ملی دعوت شوند، با درخواست سازمان و هماهنگی

ستاد کل، در اختیار سازمان قرار خواهند گرفت.

ماده6 سازمان موظف است قبل از اعزام مشمولان قانون به مراکز آموزشی، با ستاد نیروی آموزش دهنده هماهنگی و طبق توافق هزینه‌های مربوط را پرداخت نماید.

تبصره هزینه‌های مذکور در این ماده به ازای هر نفر در طول دوره آموزش نظامی برابر ضوابط سایر موارد مشابه، توسط وزارت دفاع و پشتیبانی نیروهای مسلح تعیین و اعلام می‌شود.

ماده7 مشمولان این آیین نامه از کلیه حقوق و مزایای قانونی که برای پرسنل وظیفه در نظر گرفته شده یا از این پس در نظر گرفته شود بهره‌مند می‌شوند.

ماده 8 مشمولان این آیین نامه از نظر بیمه عمر و حوادث و خدمات مشمول قوانین و مقررات مربوط به نیروهای مسلح می‌باشند.

ماده9 مدت آموزش نظامی مقدماتی مشمولان قانون توسط نیروی آموزش دهنده برابر ضوابط مربوط تعیین می‌شود.

تبصره1 مشمولانی که قبل از شروع خدمت، آموزش نظامی مقدماتی را در نیروهای مسلح گذرانده باشند با ارایه گواهی به مرکز آموزش، از آموزش نظامی معاف خواهند شد.

تبصره2 نیروی آموزش دهنده مکلف است پس از پایان آموزش نظامی مقدماتی بلافاصله مشمولان این آیین نامه را به منظور ادامه خدمت دوره ضرورت به سازمان معرفی و سازمان نیز موظف است تاریخ شروع به خدمت آنان را به مرکز آموزش دهنده اعلام نماید.

ماده10 مشمولان این آیین نامه در دوران خدمت در تیم ملی به عنوان مأمور به خدمت در فدراسیون‌های ورزشی انجام وظیفه خواهند نمود و در مدت مأموریت حق فعالیت در هیچ باشگاه یا تیم ورزشی غیرنظامی، مگر با موافقت ستاد کل را نخواهند داشت.

ماده11 سازمان موظف است تخلف مشمولان این آیین نامه‌ را براساس آیین نامه انضباطی نیروهای مسلح به نیروهای مربوط اعلام نماید. نیروی مربوط حداکثر ظرف (2) ماه نتیجه رسیدگی و اقدام لازم را به سازمان اعلام می‌نماید.

تبصره1 مشمولان موضوع این آیین نامه از لحاظ انجام وظیفه مشخص در سازمان، تابع قوانین و مقررات سازمان خواهند بود.

تبصره2 در صورتی که سازمان نتواند از افراد مشمول این آیین‌نامه در تیم‌های ملی استفاده نماید، موظف است با هماهنگی ستاد کل در خصوص بازگرداندن افراد یاد شده به سازمان مربوط اقدام کند.

ماده12 سازمان مکلف است در صورت نیاز تیم‌های ورزشی نیروهای مسلح به مشمولان این آیین‌نامه جهت شرکت در مسابقات آسیایی یا جهانی مربوط به نیروهای مسلح (سیزم)، آنان را برای شرکت در مسابقات در اختیار ستاد کل قرار دهد و ستادکل باید پس از پایان مسابقات آنان را به سازمان اعاده نماید.

ماده13 مشمولان ماده (6) این آیین نامه یا کسانی که دفترچه آماده به خدمت نگرفته‌اند، از شمول بند (2) ماده (18) قانون گذرنامه – مصوب 1351- مستثنا می‌باشند و تنها برای شرکت در اردوهای آمادگی و مسابقات ورزشی اعلام شده از سوی سازمان مجاز به خروج از کشور می‌باشند.

تبصره 1 نمونه امای مقام مسئول سازمان برای درخواست صدور مجوز خروج از کشور، از طریق معاونت وظیفه عمومی ناجا به صورت کتبی از سازمان اخذ و به اداره کل گذرنامه معرفی می‌شود.

تبصره 2 اداره کل گذرنامه مکلف است اسامی مشمولان این ماده را که در اجرای این آیین‌نامه از سوی سازمان به منظور خروج از کشور جهت آنان درخواست صدور گذرنامه شده است، به معاونت وظیفه عمومی ناجا تنها جهت اطلاع اعلام نماید.

ماده 14 سازمان موظف است مشمولان این آیین‌نامه را در جهت پایان دوره خدمت ضرورت برای دریافت کارت پایان خدمت به نیروی آموزش دهنده معرفی نماید

 

 

قانون معافیت بهداشتکاران دهان و دندان و بهداران (تکنیسین‌های بهداشت و مبارزه با بیماری‌ها) از انجام خدمت وظیفه عمومی1           مصوب 16/2/1369

ماده واحده به منظور تعمیم بهداشت در سطح کشور و ارائه خدمات بهداشتی و درمانی اولیه در بخش‌ها و روستاهای کشور از تاریخ تصویب این قانون کلیه بهداشتکاران دهان و دندان و تکنیسین‌های بهداشت و مبارزه با بیماری‌ها پس از گذراندن آموزش نظامی اولیه که متعهد انجام حداقل 5 سال خدمت در مراکز بهداشتی و درمانی بخش‌ها و روستاهای کشور می‌گردند، پس از ایفاء تعهد مذکور از انجام خدمت وظیفه عمومی معاف می‌باشند.

تبصره1 وزارت بهداشت، درمان و آموزش پزشکی موظف است  چنانچه مشمولان این قانون از انجام خدمت مورد تعهدامتناع نمایند و یا در طی مدت انجام خدمت مورد تعهد به عللی از خدمت در وزارت بهداشت، درمان و آموزش پزشکی برکنار شوند بلافاصله آنها را جهت رسیدگی به وضع مشمولیت‌شان به نزدیک‌ترین اداره وظیفه عمومی معرفی نمایند.

تبصره2 مشمولین این قانون که هم کاکنون در حال گذراندن دوره نظام وظیفه هستند پس از آموزش نظامی اولیه بلافاصله ترخیص و مدت خدمت سربازی در مورد اینگونه افراد و متعهدینی که خدمت نظام وظیفه را به انجام رسانده‌اند جزء تعهد پنج ساله آنان محاسبه و منظور خواهد شد.

تبصره3 این قانون از تاریخ تصویب لازم‌الاجراست.

قانون فوق مشتمل بر ماده واحده و سه تبصره در جلسه علنی روز یکشنبه مورخ شانزدهم اردیبهشت ماه یک هزار و سیصد و شصت و نه مجلس شورای اسلامی و تصویب در تاریخ نوزدهم اردیبهشت ماه به تأیید شورای نگهبان رسیده است

 

قانون استخدام روحانیون و طلاب علوم دینی در وزارت آموزش و پرورش با استفاده از معافیت تحصیلی1  مصوب 23/2/1375

ماده واحده وزارت آموزش و پرورش می‌تواند در صورت نیاز، روحانیون و طلاب علوم دینی داوطلب استخدام را که حداقل مدرک تحصیلی آنان معادل کارشناسی باشد با اخذ تعهد مبنی بر انجام پنج سال خدمت در وزارت آموزش و پرورش و رعایت سایر شرایط قانونی به استخدام آزمایشی در آورد.

افراد مذکور در صورت گذراندن دوره آموزش مقدماتی نظامی و انجام خدمت مورد تعهد از خدمت نظام در زمان صلح معاف خواهند بود.

تبصره 1 روحانیون و طلاب علوم دینی که با وزارت آموزش و پرورش همکاری داشته‌اند در صورتی که مدرک تحصیلی آنان معادل فوق دیپلم بوده و حداقل پنج سال سابقه تدریس داشته باشند، می‌توانند با رعایت سایر شرایط قانونی به استخدام درآیند.

تبصره2 وزارت آموزش و پرورش موظف است قبل از استخدام دوره آموزش فشرده‌ای را برای افراد مشمولین این قانون برگزار نماید.

تبصره3 آئین‌نامه اجرائی این قانون ظرف مدت سه ماه به پیشنهاد وزارت آموزش و پرورش و سازمان امور اداری و استخدامی کشور تهیه و به تصویب هیأت وزیران خواهد رسید.

قانون فوق مشتمل بر ماده واحده و سه تبصره در جلسه علنی روز یکشنبه مورخ بیست و سوم اردیبهشت ماه یک هزار و سیصد و هفتاد و پنج مجلس شورای اسلامی تصویب و در تاریخ 1/3/1375 به تأیید شورای نگهبان رسیده است.

 

آئین نامه اجرایی قانون استخدام روحانیون و طلاب علوم دینی در وزارت آموزش و پرورش با استفاده از معافیت تحصیلی1                  مصوب 31/2/1376

ماده 1 روحانیون و طلاب علوم دینی موضوع ماده واحده قانون استخدام روحانیون و طلاب علوم دینی در وزارت آموزش و پرورش با استفاده از معافیت تحصیلی – مصوب 1375- که در این آیین نامه به اختصار قانون نامیده می‌شود به افرادی اطلاق می‌شود که براساس مصوبات ابلاغ شده توسط سازمان امور اداری و استخدامی کشور ارزش استخدامی مدارک تحصیلی آنان حداقل معادل کارشناسی (لیسانس) از حوزه‌های علوم دینی بوده و مطابق ضوابط مورد عمل وزارت آموزش و پرورش توانایی تدریس داشته باشند.

ماده2 استخدام روحانیون و طلاب علوم دینی با رعایت کلیه قوانین و مقررات مربوط به ورود به خدمت رسمی
(به استثنای شرط دارا بودن مدرک پایان خدمت یا معافیت از خدمت وظیفه عمومی)، بعد از طی دوره‌های آموزشی مربوط قبل از صدور حکم آزمایشی –  با رعایت ماده (44) قانون استخدام کشوری – از محل مجوزهای استخدامی صادره توسط سازمان امور اداری و استخدامی کشور، صورت می‌گیرد.

ماده3 روحانیون و طلاب علوم دینی که به موجب این آیین نامه به استخدام در می‌آیند، مکلفند قبل از صدور حکم استخدام آزمایشی، مطابق سند محضری که متن آن توسط وزارت آموزش و پرورش تهیه می‌شود متعهد شوند به مدت (5 ) سال در هر نقطه‌ای که وزارت آموزش و پرورش تعیین کند خدمت کنند.

ماده4 روحانیون و طلاب علئم دینی دارای مدرک معادل فوق دیپلم- موضوع تبصره (1) ماده واحده قانون – که تا تاریخ تصویب این قانون دارای حداقل (5) سال تحصیلی سابقه خدمت تدریس متوالی و تمام وقت (حداقل 24 ساعت در هفته) در وزارت آموزش و پرورش باشند پس از کسب مجوز از سازمان امور اداری و استخدامی کشور، با رعایت مقررات مربوط و با معافیت از آزمون استخدامی، می‌توانند در هر نقطه‌ای که وزارت آموزش و پرورش تعیین کند به استخدام در آیند.

تبصره افراد موضوع این ماده از شرکت در آزمون استخدامی معاف هستند و چنانچه تعداد متقاضیان از تعداد مورد نیاز وزارت آموزش و پرورش بیشتر باشد، با رعایت اولویت‌های تعیین شده از سوی وزارت یاد شده استخدام می‌شوند.

ماده5 در استخدام افراد موضوع قانون، قوانین و مقررات مربوط به اولویت استخدام ایثارگران در دستگاه‌های دولتی  لازم‌الاجراست.

ماده6 گزینش افراد موضوع قانون، براساس قانون گزینش معلمان و کارکنان وزارت آموزش و پرورش صورت می‌گیرد.

ماده7 وزارت آموزش و پرورش مکلف است فهرست مشخصات استخدام‌شدگان هر سال را حداکثر تا پایان همان سال برای طی دوره آموزش مقدماتی نظامی به طور یک جا به ستادکل نیروهای مسلح اعلام کند.

تبصره ستاد کل نیروهای مسلح مکلف است ضمن تعیین یگان آموزش‌دهنده ترتیبی اتخاذ نماید که دوره آموزش مقماتی نظامی افراد موضوع این ماه در تعطیلات تابستانی مدارس برگزار شود.

ماده8 وزارت آموزش و پرورش افرادی را که تعهد خود را به طور کامل ایفا کنند، به اداره وظیفه عمومی معرفی می‌کند تا در صورت گذراندن دوره آموزش مقدماتی نظامی، کارت معافیت دایم از خدمت وظیف عمومی در زمان صلح برای آن صادر شود.

ماده9 افراد مشمول این قانون در صورت عدم تأیید صلاحیت در دوره خدمت آزمایشی یا استنکاف از انجام کامل خدمت مورد تعهد، باید بلافاصله برای تعیین تکلیف وضعیت خدمت وظیفه عمومی به اداره وظیفه عمومی معرفی شوند.

ماده10 به کارگیری افراد مشمول این قانون در مشاغل اداری، همچنین موافقت با انتقال و مأموریت آنان به خارج از وزارت آموزش و پرورش قبل از ایفای کامل تعهدات موضوع این آیین‌نامه ممنوع است

 

سایر قوانین و مقررات خدمت وظیفه عمومی

 

قانون نحوه تشکیل پیام آوران بهداشت  مصوب2/10/1369

ماده1 از تاریخ تصویب این قانون به منظور تعمیم بهداشت و درمان در مناطق روستائی کشور پیام آوران بهداشت متشکل از افرادگروه پزشکی مشمول خدمت وظیفه عمومی تشکیل می گردد.

ماده2  از تاریخ تصویب این قانون و با رعایت اصل 147 قانون اساسی جمهوری اسلامی ایران کلیه‌ افراد گروه پزشکی مشمول خدمت وظیفه عمومی که از دانشگاه ها و مؤسسات آموزش عالی گروه پزشکی داخل و خارج از کشور فارغ التحصیل می شوند پس ا زطی آموزش مقدماتی نظامی که بیش از 5/1 ماه به طول نخواهد انجامید در زمان صلح در اختیار وزارت بهداشت، درمان و آموزش پزشکی قرار می گیرند تا به عنوان پیام آوران بهداشت در مناطق روستائی کشور باقی مانده خدمت وظیفه عمومی دوره ضرورت را انجام دهند.

تبصره1  نیازهای نیروی انسانی بهداشتی درمانی واحدهای بهداشتی درمانی نیروهای مسلح جمهوری اسلامی از پیام آوران بهداشت موضوع ماده فوق الذکر بجز مشمولین موضوع ماده4 این قانون براساس تشخیص کمیسیونی مرکب از نمایندگانی از کمیسیون بهداری و بهزیستی مجلس شورای اسلامی- وزارت بهداشت، درمان و آموزش پزشکی و ستاد فرماندهی کل قوا تأمین خواهد شد.

تبصره2  وزرات بهداشت، درمان و آموزش پزشکی موظف است محل خدمت پیام آوران بهداشت معرفی شده از مراکز آموزش نظامی نیروهای مسلح جمهوری اسلامی ایران را براساس سهمیه ای که برای هریک از شهرستانها با توجه به محرومیت و میزان جمعیت آنها تعیین نموده است و باتوجه به سهمیه منطقه ای آنها تعیین نماید.

ماده3  مسئولین شبکه های بهداشتی درمانی هر شهرستان موظف اند محل خدمت پیام آوران بهداشت سهمیه شهرستان مربوطه رادریکی از مراکز بهداشتی درمانی روستائی تعیین نموده و یک نسخه از احکام مربوط را جهت اطلاع و نظارت در اختیار حوزه وظیفه عمومی شهرستان مربوطه قرار دهند.

تبصره1  استفاده از پیام آوران بهداشت سهمیه هر شهرستان که دارای تخصص از در یکی از رشته های گروه پزشکی می باشد در مراکز بهداشتی درمانی شهری و بیمارستانها و مراکز توان بخشی شهرستان مربوطه بلااشکال است.

تبصره2  استفاده از پیام آوران بهداشت در مراکز بهداشتی درمانی شهری و بیمارستانها و دانشکده گروه پزشکی شهرهای تهران، مشهد، شیراز، تبریز، اصفهان، کرج، قم، اهواز، کرمان، یزد، رشت و ساری ممنوع می باشد.

استفاده از تخصصهای منحصر به فرد و مشمولین موضوع ماده4 این قانون در شهرهای فوق الذکر و شمول ممنوعیت مذکور مستثنی خواهند بود.

ماده4  به موجب این ماده قانونی و به منظور تأمین هیأت علمی مورد نیاز دانشگاه ها و مؤسسات آموزش عالی داخلی و خارج کشور که دارای مدرک تحصیلی حداقل کارشناسی ارشد بوده و متعهد انجام حداقل 4سال خدمت به عنوان عضو هیأت علمی در دانشگاهها و مؤسسات آموزش عالی کشور می گردند، پس از ایفای تعهد مذکور از انجام خدمت وظیفه عمومی معاف می باشند.

تبصره1  دانشگاهها و مؤسسات آموزش عالی مربوطه موظفند چناچه مشمولین ماده فوق را از انجام خدمت مورد تعهد خود امتناع نمایند و یا در طی مدت انجام خدمت مورد تعهد به عللی از خدمت در دانشگاهها یا مؤسسه آموزش عالی مربوط برکنار شوند، بلافاصله آنها را جهت رسیدگی به وضع مشمولیت شان به نزدیک ترین اداره وظیفه عمومی معرفی نمایند.

تبصره2  مشمولین موضوع ماده فوق موظفند در طول انجام خدمت مورد تعهد خود دوره مقدماتی آموزش نظامی را در یکی از مراکز آموزش نیروهای مسلح جمهوری اسلامی ایران و بر طبق برنامه زمان بندی شده ای که مشترکاً توسط دانشگاه یا مؤسسه آموزش عالی ذیربط و اداره وظیفه عمومی منطقه مربوط تنظیم می گردد انجام دهند.

تبصره3  ادامه تحصیل مشمولین موضوع ماده فوق در مقاطع تحصیلی بالاتر در طول انجام خدمت مورد تعهد مذکور بلامانع بوده و مدت تحصیلی اینگونه افراد به مدت خدمت مورد تعهد آنها افزوده خواهد شد.

تبصره4  مشمولین موضوع ماده فوق الذکر موظفند حداقل1 سال از خدمت مورد تعهد خود را یکی از دانشگاهها و مؤسسات آموزش عالی عوم پزشکی نوپا (دانشگاه ها و مؤسسات آموزش عالی که پس از پیروزی انقلاب اسلامی تأسیس گردیده اند) که وزارت بهداشت، درمان و آموزش پزشکی تعیین می نماید انجام دهند و مابقی خدمت مورد تعهد خود را در دنشگاه و یا مؤسسه عالی که به آن تعهد انجام خدمت فوق الذکر را سپرده اند انجام دهند.

تبصره5  مشمولین موضوع ماده فوق می توانند پس از انجام خدمت مورد تعهد مذکور، سایر خدمات موظف قانونی خود را نیز در دانشگاه و مؤسسه آموزش عالی مربوط انجام دهند.

تبصره6  صلاحیت های عمومی (اخلاقی و سیاسی) مشمولین موضوع ماده فوق باید به تأیید هیأت مرکزی گزینش استاد شورای عالی انقلاب فرهنگی رسیده باشد.

تبصره7  دانشگاه تربیت مدرس و دانشگاه شاهد نیز می توانند به منظور تأمین هیأت علمی مورد نیاز خود با هماهنگی وزارت بهداشت، درمان و آموزش پزشکی از تسهیلات و مزایای مقرر شده در ماده فوق استفاده نمایند.

ماده5  خدمت پیام آوران بهداشت در مراکز بهداشتی درمانی و آموزشی موضوع ماده3 این قانون به منزله خدمت در نیروهای مسلح جمهوری اسلامی ایران و جزو خدمت وظیفه عمومی محسوب می شود و افراد مذکور از لحاظ انضباطی وکیفری تابع قوانین و مقررات راجع به افراد وظیفه نیروهای مسلح بوده و از لحاظ انجام خدمات بهداشتی و درمانی تابع قوانین و مقررات مورد عمل برای سایر افراد در وزارت بهداشت، درمان و آموزش پزشکی خواهند بود.

تبصره1 شبکه های بهداشتی درمانی شهرستان ها موظفند در صورت غیبت پیام آوران بهداشت، موضوع را به حوزه وظیفه عمومی شهرستان مربوط گزارش و پیگیری نمایند.

تبصره2  مشمولین موضوع این قانون که موظف به بیتوته در محل خدمت خود می باشد موظفند حسب اعلام نیاز شبکه های بهداشتی درمانی شهرستان های مربوطه خدمات بهداشتی درمانی و آموزشی لازم را خارج از ساعات موظف اداری در محل خدمت خود و یا به صورت دهگردشی درحوزه‌ محل خدمت مربوط ارائه دهند و براساس ضوابط مقرر در قانون نحوه اداره واحدهای بهداشتی درمانی و آموزشی وزارت بهداری و بهزیستی مصوب 12/10/1358 شورای انقلاب اسلامی و یا سایر ضوابط و مقررات مورد عمل در وزارت بهداشت، درمان و آموزش پزشکی و سازمان های منطقه ای بهداشت و درمان استان ها حق ازحمه دریافت نمایند.

ماده6  برگ پایان خدمت وظیفه عمومی برای پیام آوران بهداشت پس از انجام باقی مانده خدمت وظیفه عمومی در مراکز بهداشتی درمانی و آموزشی مقرر در این قانون طبق گواهی های انجام کار صادره از شبکه های بهداشتی درمانی شهرستان ها و تأیید سازمان های منطقه ای بهداشت و درمان استانها توسط مراجع ذیصلاح در نیروهای مسلح صادر و تحویل افراد ذینفع خواهد شد.

تبصره خدمت مشمولین موضوع این قانون جزوخدمات موضوع ماده1 قانون خدمات پزشکان و پیراپزشکان مصوب 30/1/1367 مجلس شورای اسلامی و ماده 1 قانون اصلاح خدمت خارج ازمرکز پزشکان، داندانپزشکان و داروسازان مصوب 6/3/1360 خواهد بود.

ماده7  کلیه هزینه های دوره آموزش نظامی و حرفه ای مشمولین این قانون اعم از حقوق و مزایا، جیره غذائی، درمانی و غیره همچون گذشته به عهده وزارت دفاع و پشتیبانی نیروهای مسلح بوده و پس از آن تا پایان دوره خدمت ضرورت به عهده وزارت بهداشت،‌ درمان و آموزش پزشکی خواهد بود که از طریق شبکه های بهداشتی درمانی شهرستان های مربوطه خواهد شد.

تبصره1  آن قسمت از قانون معلمان، پزشکان و پیراپزشکان وظیفه مصوب 25/7/1369 مجلس شورای اسلامی که در ارتباط با امور پزشکی و پیرا پزشکی می باشد لغو می گردد و تشکیلات و امکانات مربوطه به آنان با کلیه اعتبارات پیش بینی شده برای اجراء قانون نحوه تشکیل پیام آوران بهداشت اختصاص می یابد و در اختیار دستگاه های ذیربط قرار می گیرد.

تبصره2  سازمان برنامه و بودجه موظف است همه ساله معادل اعتباری را که برای اجراء بخش پزشکی و پیراپزشکی قانون معلمان و پزشکان و پیراپزشکان وظیفه پیش بینی شده بود را جهت اجراء این قانون به صورت ردیف جداگانه درلوایح بودجه سالانه کشور منظور و تأمین نماید.

تبصره3  کسری اعتباری احتمالی ناشی از اجرای این قانون از محل امکانات موجود و اعتبارات سالانه وزارت بهداشت، درمان و آموزش پزشکی و سازمان های منطقه ای بهداشت و درمان استان ها تأمین خواهد شد.

ماده8  مسئول اجرای این قانون حسب مورد وزارتخانه های دفاع و پشتیبانی نیروهای مسلح جمهوری اسلامی ایران و بهداشت، درمان وآموزش پزشکی خواهند بود و آئین نامه اجرائی این قانون مشترکاً توسط وزارتخانه فوق الذکر و با همکاری ستاد فرماندهی کل قوا ظرف مدت 2ماه تهیه و به تصویب هیأت وزیران خواهد رسید.

ماده9  قانون نحوه تأمین هیأت علمی مورد نیاز دانشگاهها و مؤسسات آموزش عالی کشور مصوب1/3/1365 مجلس شورای اسلامی و قانون اعزام دانشجو به خارج از کشور مصوب 25/1/1364 مجلس شورای اسلامی و قانون معافیت بهداشتکاران دهان و دندان و بهداران (تکنیسین های بهداشت و مبارزه با بیماری) از انجام خدمت وظیفه عمومی مصوب 16/2/1369 از این قانون مستثنی بوده و کماکان به قوت خود باقی است ولی سایر قوانین مغایر بااین قانون لغو و بلااثر خواهد بود.

قانون فوق مشتمل برنه ماده و هفده تبصره طبق اصل 85قانون اساسی درجلسه روز یکشنبه مورخ 2/10/1369 کمیسیون بهداری و بهزیستی تصویب و در جلسه علنی روز سه شنبه مورخ بیستم آذرماه یکهزاروسیصدوشصت ونه با 6سال مدت اجرایی آزمایشی آن موافقت شده بود و در تاریخ 9/10/1369 تأیید شورای نگهبان رسیده است.

 

آئین نامه اجرائی قانون نحوه تشکیل پیام آورا ن بهداشت        مصوب 12/3/1370

ماده1 قانون نحوه تشکیل پیام آوران بهداشت مصوب 2/10/1369 کمیسیون بهداری و بهزیستی مجلس شورای اسلامی در این آئین نامه به اختصار«قانون» نامیده می شود.

ماده2  مشمولان خدمت وظیفه عمومی که در یکی از رشته های زیر در داخل یا خارج ا زکشور از تاریخ2/10/1369 فارغ التحصیل شده یا می شوند مشمول قانون و این آیین نامه خواهند بود.

1-      پزشکی، دندانپزشکی، دارو سازی، علوم آزمایشگاهی و تخصص های وابسته.

2-   بهداشت عمومی، اپیدمیولوژی، آموزش بهداشت، مدیریت بهداشتی- درمانی، بهداشت صنعتی و حرفه ای، تغذیه و صنایع غذایی، بهسازی محیط، بهداشت محیط، آمار بهداشتی و حیاتی و ضبط آمار و مدارک پزشکی، علوم آزمایشگاهی،  قارچ شناسی، انگل شناسی،‌ حشره شناسی پزشکی و ناقلین، میکروبیولوژی، خون شناسی و انتقال خون، مددکاری اجتماعی، پرستاری، پرستاری دندانپزشکی، هوشبری، اطاق عمل، فیزیوتراپی، شنوائی سنجی، بینایی سنجی، روانشناسی بالینی، گفتار درمانی، کار درمانی، رادیوتراپی، رادیولوژی، تکنولوژی رادیولوژی، تکنیسین داروسازی، مدیریت بیمارستانی، ژنتیک، تجهیزات پزشکی، اعضای مصنوعی(اعم از دکتری، کارشناسی ارشد، کارشناسی و کاردانی).

تبصره1 سایر رده های پزشکی و پیراپزشکی که درآینده برقرار می شود و نیز افراد ذکور ایرانی که در یکی از رشته های مذکور در این ماده تحت عناوین مختلف در سطوح معادل فوق دیپلم یا بالاتر در خارج از کشور فارغ التحصیلان شده یا می شوند مشمول قانون و این آئین نامه خواهند بود.

تبصره2  مؤسسات تربیت کننده نیروهای مشمول قانون و این آئین نامه موظفند در پایان هر دوره تحصیلی صورت اسامی فارغ التحصیلان دانشکده ها و دانشگاه های تابعه خود را به وزارت دفاع و پشتیبانی نیروهای مسلح اعلام نمایند تا جهت سهمیه بندی به ستاد فرماندهی کل قوا منعکس گردد.

تبصره3  حذف شده است.

ماده3 کمیسیون موضوع تبصره(1) ماده(2) قانون در محل ستاد فرماندهی کل قوا نشکیل می گردد. کمیسیون مزبور طرح سهمیه بندی مشمولان قانون را در هر دوره حداکثر تا دو هفته قبل از شروع آموزش نظامی، به تصویب ریاست ستاد فرماندهی کل قوا رسانده و جهت اجراء به مراکز آموزشی و سایر مبادی ذیربط ابلاغ می نماید.

ماده4  نحوه انتحژخاب افراد برای خدمت در نیروهای مسلح برابر قوانین و روش های جاری نیروهای مسلح خواهند بود.

ماده5  نحوه آموزش، محل و جایگاه آموزش نظامی مشمولان قانون را ستاد فرماندهی کل قوا براساس اعلام آمادگی مراکز آموزشی نیروهای مسلح تعیین می نماید و مشخصات افرادی که می باید به وزارت بهداشت، درمان و آموزش پزشکی واگذار گردند، برابر فرمی که وزارت بهداشت،‌درمان و آموزش پزشکی واگذار گردند، برابر فرمی که وزارت مذکور مشخص خواهد کرد در شروع آموزش نظامی آنان از طریق وزارت دفاع و پشتیبانی نیروهای مسلح به وزارت بهداشت، درمان و آموزش پزشکی اعلام می گردد.

تبصره افرادی که اعلام به سهمیه مربوط به قانون نحوه تأمین هیأت علمی مورد نیاز دانشگاهها مصوب 1365 از تسهیلات موضوع ماده(4) قانون استفاده می کنند، در چارچوب سهم واگذار شده به وزارت بهداشت، درمان و آموزش پزشکی جداگانه سهمیه بندی خواهند شد و آموزش نظامی آنان با توجه به تقویم تحصیلی دانشگاه ها با همانگی اداره وظیفه عمومی در یک تابستان و در یکی از مراکز آموزش نظامی انجام شود.

ماده6  وزارت بهداشت، درمان و اموزش پزشکی محل خدمت پیام آوران بهداشت را براساس نیاز و میزان محرومیت مناطق مختلف کشور (بجز نقاط مستثنی شده در قانون) براساس ماد(7) این آئین نامه و با رعایت مفاد مواد (3) و(4) قانون تعیین خواهد کرد.

تبصره1  ملاک نیاز واحدهای بهداشتی درمانی به هر یک از رشته های مندرج در ماده (2) این آئین نامه وجود فعالیت مربوط در سطوح تحصیلی مشمول، یا وجود پست همطراز د رواحد مذکور می باشد.

تبصره2  میزان محرومیت با رشته زیر محاسبه می گردد:

 

100r          شاغلین هر رشته = میزان محرومیت

پست های سازمانی پیش بینی شده

 

هر یک از واحدهای بهداشتی درمانی شهرستان ها یا استانها که نسبت کمتری را داشته باشند محروم تر تلقی خواهند شد و اگر میزان محرومیت بین دو منطقه جغرافیایی مساوی باشد، تعییین اولویت بین آن دو نقطه، به قید قرعه خواهد بود.

تبصره3  فهرست مناطق نیازمند و محروم در هر دوره توسط وزارت بهداشت، درمان و آموزش پزشکی تعیین و اعلام خواهد شد. در هر حال اولویت این مناطق به ترتیب با روستا، مرکز دهستان، مرکز بخش، نقاط شهری غیر از مرکز شهرستان، مرکز شهرستان و مرکز استان خواهد بود.

ماده7  تعیین محل خدمت مشمولان سهمیه وزارت بهداشت، درمان و آموزش پزشکی به روش زیر خواهد بود.

1-      داوطلب بودن مشمول برای خدمت در یکی از واحدهای اعلام شده.

2-   بومی بودن مشمول که به ترتیب بومیان روستا، دهستان، بخش و شهرستان محل استقرار واحد انتخاب شده، اولویت خواهند داشت.

3-   برای تعیین محل خدمت افراد در مواردی که بومی یا داوطلب، از نیاز تعیین شده یک یا چند واحد بیشتر یا کمتر باشد برابر قوانین و روش های جاری در وزارت بهداشت، درمان و آموزش پزشکی عمل خواهد شد.

تبصره  سکونت مشمول و درصورت مجرد بودن، سکونت پدر و مادر وی در شهرستان محل استقرار واحد مورد درخواست داوطلب، ملاک بومی بودن داوطلب می باشد که با گواهی مرکز بهداشت شهرستان و استان مربوط احراز می گردد.

ماده8  پیام آئران بهداشت با همکاری مراکز آموزشی در هفته آخر آموزش نظامی خود برابر برنامه هایی که وزارت بهداشت،‌درمان و آموزش پزشکی اعلام خواهد کرد، با نظام بهداشتی درمانی کشور آشنا خواهند شد.

ماده9 مشمولان وظیفه سهمیه وزارت بهداشت،‌درمان و آموزش پزشکی پس از طی دوره آموزش نظامی و موفقیت در دوره براساس قانون نظام وظیفه به کسب درجه نایل می گردند.

تبصره  مشمولانی که صلاحیت علمی و اخلاقی آنان از سوی گزینش دستگاه مربوط تأیید نگردد یا اینکه در طول دوران خدمت صلاحیت ادامه کار را به تشخیص گزینش دستگاه مربوط از دست بدهند باذکر دلیل برای انجام بقیه خدمت دوره ضرورت به یگان اعزام کننده معرفی خواهند شد.

ماده10 مشمولان وظیفه در مدت خدمت در وزارت بهداشت، درمان و آموزش پزشکی به صورت مأمور از نیروهای مسلح و با حفظ وضعیت نظامی، انجام وظیفه خواهند نمود.

ماده11 در مدت خدمت در وزارت بهداشت، درمان آموزش پزشکی حقوق و مزایای مشمولا ن معادل درجه استحقاقی و هزینه خوراک، پوشاک و مسکن طبق ضوابط مورد عمل نیروهای مسلح خواهد بود و از محل اعتبارات وزارت بهداشت،‌ درمان و آموزش پزشکی پرداخت خواهد شد.

تبصره1 چناچه وزارت بهداشت، درمان و آموزش پزشکی خدمات اضافی مشمولان را به صورت برقراری کشیک، انکالی و نظایر آن ضروری بداند، حق الزحمه و فوق العاده های مربوط براساس ضوابط و آئین نامه های قانون نحوه  اداره واحدهای بهداشتی درمانی و آموزشی وزارت بهداری و بهزیستی مصوب 12/10/1358 شورای انقلاب جمهوری اسلامی یا سایر ضوابط و مقررات مورد عمل وزارت بهداشت، درمان و آموزش پزشکی،‌ ‌قابل پرداخت‌‌ خواهد بود.

تبصره2 مبنای محاسبه فوق العاده های موضوع تبصره(1)، پایه حقوق و مزایای کارکنان همطراز در بدو استخدام رسمی می باشد.

تبصره3 کسور قانونی مقرر در قوانین نیروهای مسلح از حقوق مشمولان موضوع این آئین نامه کسر و به همراه سهم دولت که از محل بودجه دستگاه مربوط تأمین می گردد در پایان هر ماه به حساب ها ی مربوط در صندوق های باز نشستگی و بیمه نیروهای مسلح واریز می گردد.

تبصره4 اعتبار مورد نیاز برای اجرای قانون و این آئین نامه در سال1370 در حدود مقدورات و با رعایت مقررات مربوط از محل اعتبار ردیف هزینه‌های پیش بینی نشده قانون بودجه سال 1370 کل کشور تأمین خواهد شد.

ماده12 درمورد تخلفات و جرایم ارتکابی مشمولان به شرح زیر رفتار خواهد شد:

1-   درمورد تخلفات خدمت بهداشتی درمانی برطبق ضوابط و مقررات وزارت بهداشت، درمان و آموزش پزشکی رسیدگی و رفتار خواهد شد.

2-   درمورد تقصیرات انضباطی، سازمان منطقه ای یا شبکه ها ی بهداشت و درمان مربوط نوع تقصیر و نتیجه بررسی را به نزدیک‌ترین حوزه فرماندهی اعلام خواهند کرد تا فرماندهی با یگان مأمور کننده برابر مقررات نسبت به تنبیه خاطی اقدام نموده و نتیجه را به واحد مربوطاعلام نمایند.

3-   درصورتی که عمل ارتکابی جنبه جزائی داشته باشد، مراتب به نزدیکترین پادگان اعلام خواهد شد تا برابر مقررات نیروهای مسلح اقدام شود.

ماده13 در پایان دوره خدمت ضرورت کارت پایان خدمت مشمولان توسط مراکز صادر میگردد و وزارت بهداشت و درمان موظف است در پایان خدمت دوره ضرورت، مشمولان قانون را جهت دریافت کارت پایان خدمت به مراکز یاد شده معرفی نماید تا برابر مقررات نیروهای مسلح به مشمولان مذکور تحویل شود.

ماده14 وزارت بهداشت، درمان و آموزش پزشکی مجاز است به منظور انجام کلیه امور مندرج در این آئین نامه بر حسب ضرورت و با رعایت مقررات مربوط، واحد مستقلی با شعب استانی یا منطقه ای و شهرسنانی لازم، دائر نماید.

تبصره تشکیلات و پست های سازمانی مورد نیاز پس از تأیید سازمان امور اداری و استخدامی کشور و تصویب کمیسیون رفاه اجتماعی هیأت دولت به سقف پست های سازمانی مصوب وزارت بهداشت، درمان و آموزش پزشکی و سازمان های منطقه ای بهداشت و درمان استان ها افزوده خواهد شد.

ماده15 بنا به ضرورت و با فرمان مقام معظم فرماندهی کل قوا، مأموریت کلیه مشمولان قانون و این آئین نامه لغو می گردد و از خدمت در وزارت بهداشت، درمان و آموزش پزشکی منفک و به منظور ادامه خدمت به یگان مأمور کننده فرخوانده می شوند.

 

ظیفه فارغ التحصیلان دانشکده علوم قضائی در محاکم قضائی کشور

ماده واحده به موجب این قانونبه موجب این قانون، فارغ التحصیلان دانشکده علوم قضائی وابسته به دادگستری جمهوری اسلامی ایران که خدمت سربازی خود را انجام نداده‌اند با پیشنهاد قوه قضائیه و موافقت ستاد کل نیروهای مسلح در صورت تعهد حداقل ده سال خدمت در قوه قضائیه که دو سال اول از حقوق و مزایای وظیفه برخوردار خواهند بود و طی دوره آموزش مقدماتی نظامی و پس از ایفاء تعهد از انجام خدمت دوره ضرورت در زمان صلح معاف می باشند.

تبصره1 قوه قضائیه می تواند افراد مشمول این قانون را در سمت های قضائی و اداری طبق مقررات مربوطه حسب مورد به خدمت گیرد.

تبصره2 قوه قضائیه مکلف است چنانچه مشمولان این قانون از انجام خدمت مورد تعهد امتناع نمایند و یا در طی مدت تعهد به عللی از خدمت در دادگستری برکنار شوند آنان را بلافاصله جهت رسیدگی به وضع مشمولیت به اداره وظیفه عمومی معرفی نمایند. مخارج انجام شده برای افرادی که امتناع از خدمت نمایند توسط قوه قضائیه اخذ و به خزانه داری کل واریز خواهد شد.

تبصره3 کلیه هزینه های دوره آموزش نظامی و حرفه ای مشمولین این قانون اعم از حقوق و مزایا، جیره غذائی، درمان و غیره به عهده قوه قضائیه می باشد و سازمان برنامه و بودجه موظف است همه ساله معادل اعتبار مورد نیاز را در ردیف جدا گانه‌ای در لوایح بودجه سالیانه منظور و تأمین نماید.

تبصره4 در صورت استخدام مشمولان موضوع این قانون، تمام مدت ده سال خدمت و دوره آموزش نظامی آنان جزء سنوات خدمت محسوب می گردد.

تبصره5 وزارتخانه دادگستری، کشور و دفاع با هماهنگی ستاد کل نیروهای مسلح مسئول اجرای این قانون بوده و آئین نامه اجرائی مربوطه توسط وزارتخانه های مذکور تهیه و به تصویب هیأت وزیران خواهدرسید.

تبصره6 طلاب حوزه های علمیه و فارغ التحصیلان دانشکده های حقوق که جهت استخدام در سمت قضایی پذیرفته می شوند و خدمت وظیفه عمومی خود را انجام نداده اند مشمول مقررات این قانون خواهند بود. همچنین وضعیت طلاب شاغل در سمت های قضایی که با استفاده از معافیت تحصیلی به استخدام درآمده اند از لحاظ انجام خدمت وظیفه عمومی و مدت تعهد خدمت، مشمول مقررات این قانون می باشند و سوابق قضائی آنان جزء مدت تعهد محسوب می گردد.

قانون فوق مشتمل بر ماده واحده و پنج تبصره در جلسه علنی روز یکشنبه مورخ نهم بهمن ماه یکهزار وسیصد و هفتاد و سه مجلس شورای اسلامی تصویب و در تاریخ 12/11/1373 به تأیید شورای نگهبان رسیده است

 

 

آئین نامه اجرایی قانون گذرانیدن مدت خدمت وظیفه فارغ التحصیلان دانشکده علوم قضایی در محاکم قضایی کشور   مصوب16/3/1375

 

فصل اول –  تعاریف

ماده1 در این آئین نامه قانون گذرانیدن مدت خدمت وظیفه فارغ التحصیلان دانشکده علوم قضایی در محاکم قضایی کشور- مصوب1373- به اختیار«قانون» نامیده می‌شود.

ماده2 مشمولان این آئین نامه عبارتند از فارغ التحصیلان دانشکده علوم قضایی که مطابق ضوابط قوه قضاییه گزینش شده و خدمت دوره ضرورت را انجام داده اند.

ماده3 سمت های اداری عبارت از تصدی پست سازمانی اداری در قوه قضاییه و سازمان های وابسته به طور مستمر از طریق انتصاب بالاترین مقام اجرایی ذی صلاح است.

ماده 4 سمت‌های اداری عبارت از تصدی پست سازمانی اداری در قوه قضاییه و سازمانهای وابسته به طور مستمر از طریق انتصاب بالاترین مقام اجرایی ذیصلاح است.

ماده5 حقوق و مزایای مشمولان قانون در طول دو سال اول عبارت از مجموعه پرداخت های و هزینه های است که به هر عنوان به پرسنل همتراز وظیفه در نیروهای مسلح جمهوری اسلامی ایران تعلق می گیرد و در طول هشت سال مدت تعهد عبارت از مجموعه پرداخت های مالی تحت هر عنوان است که به هریک از قضات یا متصدیان امور اداری همتراز در پست های مربوط تعلق می گیرد.

 

فصل دوم – میزان و چگونگی اخذ و انجام تعهد

ماده6 مشمولان دارای شرایط در صورت تمایل به استفاده از مزایای قانون، مکلفند بلافاصله پس از فراغت از تحصیل و اخذ دفترچه آماده به خدمت از اداره وظیفه عمومی، به اداره کل آموزش و گزینش قضات مراجعه و جهت انجام خدمت در قوه قضاییه به مدت ده سال تعهد بسپارند. این تعهد باید در دفترخانه اسناد رسمی تنظیم شود.

تبصره تعهد ده ساله موضوع قانون شامل مدت آموزش نظامی،‌ کارآموزی، خدمات قضایی یا اداری و تعهد هشت ساله دانشجویان به هنگام ورود به دانشکده علوم قضایی است.

 

فصل سوم – آموزش و چگونگی اعزام به خدمت و ترفیعات

ماده7 قوه قضاییه در هر دوره فارغ التحصیلی صورت اسامی مشمولان قانون را به همراه تصاویر دفترچه آماده به خدمت آنان به منظور اخذ موافقت و هماهنگی لازم به ستاد کل نیروهای مسلح ارسال می کند.

ماده8 ستاد کل نیروهای مسلح ظر یکماه نسبت به در خواست قوه قضاییه بررسی و اعلام نظر کرده و پس از موافقت، ضمن تعیین مراکز آموزشی نیروهای مسلح، صورت اسامی مربوط را برای اعزام به مراکز آموزشی به اداره کل وظیفه عمومی ارسال می کند.

ماده9 قوه قضاییه قبل از اعزام مشمولان قانون به مراکز آموزشی، در زمینه پرداخت هزینه های مربوط با ستاد نیروی آموزش دهنده هماهنگی می کند.

تبصره زینه های مذکور در این ماده به ازای هر نفر در طول دوره آموزش نظامی،‌ برابر ضوابط سایرموارد مشابه، توسط وزارت دفاع و پشتیبانی نیروهای مسلح تعیین و اعلام می شود.

ماده10 مدت آموزش نظامی مقدماتی مشمولان قانون توسط نیروی آموزش دهنده برابر ضوابط مربوط تعیین می شود.

تبصره1 مشمولانی که قبل از شروع انجام تعهد، آموزش نظامی مقدماتی را در نیروهای مسلح گذرانده باشند، با ارایه گواهی به یگان آموزش دهنده، از انجام آموزش نظامی معاف می شوند.

تبصره2 نیروی آموزش دهنده مکلف است پس از پایان آموزش نظامی مقدماتی، بلافاصله مشمولان این آئین نامه را به صورت انفرادی برای اعزام به قوه قضائیه، به ادارهکل وظیفه عمومی معرفی کند.

ماده11 مشمولان قانون پس از طی دوره آموزش نظامی مقدماتی، کارآموزی علمی و عملی قضایی یا اداری را به میزان مقرر مطابق برنامه آموزشی قوه قضاییه طی کرده و پس از موفقیت در آزمون مربوط، با ابلاغ مخصوص حسب مورد به سمت های قضایی یا اداری منصوب می شوند.

تبصره محل خدمت قضایی واداری و ترفیعات و تغییر سمت های بعدی مشمولان قانون مطابق مقررات مورد عمل در قوه قضاییه تعیین می شود.

ماده12 گواهی اشتغال به خدمت مشمولان قانون در طول مدت ایفای تعهد دارای همان امتیازهایی است که برای مشمولان مواد(6)، (7)، (8)، (9) قانون خدمت وظیفه عمومی –مصوب 1363- درنظر گرفته شده است.

 

فصل چهارم – برکناری از خدمت یا امتناع از انجام تعهد

ماده13 در صورتی که مشمولان قانون از انجام خدمت مورد تعهد امتناع کنند یا درطول مدت تعهد به عللی از خدمت در قوه قضاییه برکنار شوند، کارگزینی وزارت دادگستری بلافاصله جهت رسیدگی به وضع مشمولیت، آنان را به اداره وظیفه عمومی محل معرفی می کند تا در صورت بلامانع بودن، ضمن احتساب مدت خدمت آموزش نظامی، بقیه خدمت دوره ضرورت را در نیروهای مسلح به انجام رسانند.

ماده14 چناچه مشمولان قانون از خدمت مورد تعهد امتناع کنند، علاوه براجرای مفاد ماده (13) این آئین نامه، هزینه های انجام شده در طول دوره تحصیل و دو سال اول خدمت وصول و در صورت عدم تعیین تکلیف پرداخت آن توسط متعهد،‌ به تشخیص دادگستری جمهوری اسلامی ایران از محل وثیقه ی تضمین سپرده شده استیفا می شود.

تبصره چناچه عدم ایفای تعهد خدمت ناشی از تقصیر متعهد نباشد و عرفاً نتوان آن را معلول عمل وی تلقی کرد،‌ به تشخیص دادگستری جمهوری اسلامی ایران متعهد از پرداخت وجوه مذکور در ماده فوق معاف می شود.

ماده15 کارگزینی وزارت دادگستری مکلف است مشمولان این قانون را پس از انجام تعهد خدمت برای دریافت کارت معافیت دایم از خدمت ضرورت در زمان صلح، به صورت انفرادی به اداره کل وظیفه عمومی معرفی کند.

 

 قانون معلمان ، پزشکان و پیراپزشکان وظیفه مصوب25/7/1369

 

ماده1 از تاریخ تصویب این قانون وزارت دفاع و پشتیبانی نیروهای مسلح جمهوری اسلامی ایران همه ساله تعدادی از مشمولان وظیفه را که دارای مدارک تحصیلی دیپلم و بالاتر از آن می باشند پس از انجام دوره آموزش نظامی برای انجام بقیه خدمت دوره ضرورت به منظور خدمت در وزارتخانه های آموزش و پرورش، بهداشت، درمان و اموزش پزشکی و سازمان آموزش فنی و حرفه‌ای وزارت کار و امور اجتماعی و نهضت سواد آموزی برای انجام فعالیت های اصلی این وزارتخانه ها در بخش های محروم کشور و نقاط محروم آموزشی به صورت مأمور در اختیار وزارتخانه های مذکور و نهضت سواد آموزی قرار می دهد.

تبصره مشمولینی که به موجب این قانون برای انجام بقیه خدمت دوره ضرورت جهت خدمت در سازمان آموزش فنی و حرفه ای مأمور می شوند می بایست حداقل دارای مدرک دیپلم فنی و بالاتر بوده باشند.

ماده1مکرر از تاریخ تصویب این قانون در زمان صلح، وزارت دفاع و پشتیبانی نیروهای مسلح جمهوری اسلامی ایران همه ساله تعدادی از مشمولان وظیفه فارغ التحصیل در رشته کتابداری را بنا به درخواست وزارتخانه های فرهنگ و ارشاد اسلامی و جهاد سازندگی و سازمان ادری مجلس شورای اسلامی پس از تأیید ستاد کل نیروهای مسلح با رعایت اصل (147) قانون اساسی و تبصره (48) قانون برنامه دوم توسعه اقتصادی، اجتماعی و فرهنگی جمهوری اسلامی ایران، پس از انجام دوره آموزش نظامی به منظور گذرانیدن بقیه خدمت دوره ضرورت در کتابخانه های شهری و روستایی به صورت مأمور، در اختیار وزارتخانه های مذکور و کتابخانه مجلس شورای اسلامی قرار می دهد.

تبصره1 تکالیفی که  در این قانون برعهده وزارتخانه های آموزش و پرورش، بهداشت، درمان و آموزش پزشکی گذارده شده است، حسب مورد عیناً در خصوص وزارتخانه های فرهنگ و ارشاد اسلامی و جهاد سازندگی اجرا خواهید گردید.

تبصره2 آیین نامه اجرایی این قانون توسط وزارتخانه های فرهنگ و ارشاد اسلامی، جهاد سازندگی و دفاع و پشتیبانی نیروهای مسلح و سازمان امور اداری و استخدامی کشور ظرف مدت سه ماه پس از ابلاغ تهیه و به تصویب هیأت وزیران خواهدرسید.

ماده2 تعداد این قبیل مشمولین در هر دوره براساس اعلام وزارت نیاز وزارتخانه های مذکور و سازمان آموزش فنی و حرفه ای وزارت کار و امور اجتماعی و نهضت سوادآموزی و موافقت ستاد فرماندهی کل نیروهای مسلح می باشد.

ماده3 مشمولان مذکور علاوه بر طی دوره آموزش نظامی موظف به گذراندن دوره آموزشی مهارت های حرفه ای طبق برنامه ای که هر یک از وزارتخانه ها و سازمان آموزش فنی و حرفه ای وزارت کار و امور اجتماعی و نهضت سواد آموزی تدوین و اعلام می نمایند می باشند.

ماده4 پس از پایان دوره آموزش نظامی و مهارت های حرفه ای، مشمولان دیپلمه ای‌که در آزمایش های نهایی موفقیت حاص نمایند به درجه گروهبان سومی نائل خواهند شد.

تبصره مشمولانی که مدرک تحصیلی آنها بالاتر از دیپلم است براساس قوانین نظام وظیفه به کسب درجه نائل می شوند.

ماده5 این مدت از خدمت مشمولین فوق جزو خدمت وظیفه محسوب خواهد شد. افراد مذکور از نظر انضباطی و کیفری تابع قوانین و مقررات نیروهای مسلح بوده و از لحاظ آموزشی، بهداشتی و درمانی تابع قوانین و مقررات وزارتخانه های مذکور می باشند.

ماده6 تعیین محل خدت افرادی که صلاحیت علمی و اخلاقی آنان با نظر وزارتخانه های آموزش و پرورش و بهداشت، درمان و آموزش پزشکی و سازمان آموزش فنی و حرفه ای وزارت کار و امور اجتماعی و نهضت سواد آموزی در طی دوره آموزش نظامی و مهارت های حرفه ای برای قبول مسئولیت معلمی،‌ پزشکی، پیراپزشکی، و کتابداری مناسب تشخیص داده نشود به عهده ستاد فرماندهی کل نیروهای مسلح خواهد بود.

ماده7 به مشمولین این قانون در مدت خدمت ضرورت حقوق و مزایای معادل درجه استحقاقی و هزینه خوراک، پوشاک و مسکن طبق ضوابط مورد عمل نیروهای مسلح پرداخت خواهد شد.

ماده8 کلیه هزینه های دوره آموزش نظامی مشمولین این قانون اعم از حقوق و مزایا، لباس، جیره غذائی، درمان و غیره به عهده وزارت دفاع و پشتیبانی نیروهای مسلح خواهد بود.

ماده9 سازمان برنامه و بودجه مکلف است همه ساله اعتبارات لازم جهت اجرای این قانون را در ردیف جداگانه منظور و تأمین نماید.

ماده10 فارغ التحصیلان فوق لیسانس که تعهد خدمت به مراکز آموزش عالی دارند مشمول این قانون نمی باشند.

ماده11 آئین نامه این قانون توسط وزارتخانه های آموزش و پرورش، بهداشت، درمان و آموزش پزشکی و دفاع و پشتیبانی نیروهای مسلح، وزارت کار و امور اجتماعی و نهضت سوادآموزی و سازمان امور اداری و استخدامی کشور ظرف سه ماه پس از ابلاغ تهیه و به تصویب هیأت وزیران خواهد رسید.

قانون فوق مشتمل بر یازده ماده و یک تبصره در جلسه علنی روز چهارشنبه مورخ بیست و پنج‌ مهرماه یکهزاروسیصدوشصت‌ونه مجلس شورای اسلامی تصویب و درتاریخ 3/8/1369 به تأیید شورای نگهبان رسیده است.

 

آئین نامه اجرایی قانون اصلاح قانون معلمان، پزشکان و پیراپزشکان وظیفه       مصوب2/3/1380

ماده1 در این آیین نامه عبارت های زیر در معانی مشروح مربوط به‌کار می‌روند:

الف- ستاد کل: ستاد کل نیروهای مسلح.

ب- کتابداران وظیفه: مشمولان موضوع این آیین نامه.

پ- سازمان‌های به کارگیرنده: وزارتخانه های جهاد کشاورزی و فرهنگ ارشاد اسلامی و سازمان اداری مجلس شورای اسلامی.

ماده2 سازمان های به کارگیرنده در زمان صلح با رعایت کامل این آیین نامه می توانند به منظور رفع بخشی از نیازهای خود درکتابخانه های شهری و روستایی و کتابخانه مجلس شورای اسلامی از خدمت کتابداران وظیفه ای که آموزش دیده و دوره ضرورت را می گذرانند به صورت مأمور استفاده نمایند.

ماده3 سازمان های بکارگیرنده مکلفندتعداد کتابداران وظیفه مورد نیاز خود را به تفکیک محل به‌کارگیری آنان دو ماه قبل از هراعزام به وزارت دفاع و پشتیبانی نیروهای مسلح ارسال نمایند تا پس از هماهنگی به ستاد کل اعلام شود.

ماده4 ستاد کل پس از دریافت نیازمندی های سازمان های به کارگیرنده با رعایت حفظ توان رزمی نیروهای مسلح نسبت به تعیین تعداد کتابداران وظیفه اقدام و جهت اجرا به نیروهای مسلح ابلاغ می نمایند.

ماده5 کتابداران وظیفه سهمیه سازمان های به کارگیرنده پس از طی آموزش مقدماتی در مراکز آموزشی که توسط ستاد کل تعیین شده است به سازمان های به کارگیرنده مأمور و اسامی آنان به وزارت دفاع و پشتیبانی نیروهای مسلح اعلام می شود.

تبصره در مواقع بحران با تصویب فرمانده معظم کل قوا مأموریت کتابداران وظیفه لغو می شود و برای تعیین محل خدمت در اختیار ستاد کل قرار می‌گیرند.

ماده6 حقوق و مزایای کتابداران وظیفه با رعایت ماده(7) قانون مطابق جدول هائی است که توسط ستاد کل تهیه و به سازمان های به کارگیرنده ابلاغ می شود.

تبصره1 کتابداران وظیفه از کلیه مزایایی که برای مشمولان وظیفه عمومی مطابق مقررات در نظر گرفته می شود برخوردار هستند.

تبصره2 کسور قانونی مقرر در قوانین نیروهای مسلح، براساس حقوق کتابداران وظیفه کسر و به همراه سهم دولت که از محل بودجه دستگاه محل خدمت تأمین می شود در پایان هر ماه به حساب صندوق بیمه و بازنشستگی نیروی مربوط واریز می شود.

ماده7 تأمین هزینه های آموزشی، بهداشتی، درمانی، خوراک، پوشاک، مسکن و بیمه عمر و حوادث کتابداران وظیفه طبق قوانین و مقررات نیروهای مسلح برعهده سازمان به کارگیرنده است و این افراد از لحاظ انضباطی و کیفری تابع قوانین و مقررات نیروهای مسلح هستند.

تبصره سازمان مدیریت و برنامه ریزی کشور موظف است سهم سرانه بیمه درمانی کتابداران وظیفه را به سازمان های به کارگیرنده پرداخت نماید.

ماده8 مدت آموزش نظامی مقدماتی کتابداران وظیفه توسط یگان آموزش دهنده برابر ضوابط مربوط تعیین می شود.

تبصره1 مشمولانی که قبل از اعزام به خدمت، آموزش نظامی مقدماتی را در نیروهای مسلح گذرانده باشند با ارایه گواهی به یگان آموزش دهنده از انجام آموزش نظامی معاف می شوند.

تبصره2 نیروی آموزش دهنده مکلف است پس از پایان آموزش نظامی مقدماتی کتابداران وظیفه را به منظور ادامه خدمت دوره ضرورت به سازمان های به کارگیرنده معرفی نماید.

ماده9 سازمان های به کارگیرنده موظفند تخلفات کتابداران وظیفه را براساس آیین نامه انضباطی نیروهای مسلح به سازمان های ذیربط در نیروهای مسلح اعلام نمایند؛ سازمان یاد شده موظف است تا دو ماه نتیجه رسیدگی و اقدام لازم را به سازمان های به کارگیرنده اعلام نماید.

ماده10 در صورتی که سازمان های به کارگیرنده نتوانند از کتابداران وظیفه در کتابخانه های موضوع قانون اصلاح قانون معلمان، پزشکان و پیراپزشکان وظیفه-مصوب 1377- استفاده نمایند، با هماهنگی ستاد کل در خصوص بازگرداندن افراد یاد شده، به نیروی مربوط اقدام می نمایند.

ماده11 هرگونه نقل و انتقال کتابداران وظیفه در ایام خدمت، حسب مورد با موافقت یگان مربوط و با اطلاع ستاد کل صورت می گیرد.

ماده12 سازمان های به کارگیرنده مکلفند کتابداران وظیفه را در پایان دوره برای دریافت کارت پایان خدمت به یگان آموزش دهنده معرفی نمایند.

معاون اول رئیس جمهور- حسن حبیبی

 

آیین نامه اجرایی نحوه انجام مشمولان وظیفه در وزارت آموزش و پرورش و نهضت سواد آموزی موضوع قانون معلمان، پزشکان و پیراپزشکان وظیفه مصوب8/3/1370

 

ماده1 وزارت آموزش و پرورش، سازمان آموزش فنی و حرفه ای کشور وابسته به وزارت کار و امور اجتماعی و نهضت سوادآموزی می توانند در زمان صلح با رعایت کامل موازین عدل اسلامی و مفاد این آئین نامه به منظور اجرای فعالیت های اصلی خود در بخش های محروم کشور و نقاط محروم آموزشی از خدمت مشمولان وظیفه که دوره ضرورت را می گذرانند، استفاده نمایند.

تبصره بخش‌های محروم کشور بخش هایی هستند که از سوی هیأت وزیران تعیین شده یا می شوند و مناطق محروم آموزشی مناطقی هستند که توسط وزارت آموزش و پرورش، سازمان آموزش فنی و حرفه‌ای کشور وابسته به وزارت کار و امور اجتماعی و نهضت سوادآموزی مشخص شده و به تأیید شورای عالی آموزش و پرورش و در مورد سازمان آموزش فنی و حرفه ای کشور، وزیر کار و امور اجتماعی برسد.

ماده2 وزارت آموزش و پرورش، سازمان آموزش فنی و حرفه‌ای کشور وابسته به وزارت کار و امور اجتماعی و نهضت سوادآموزی مکلفند تعداد مشمولان وظیفه مورد نیاز خود را به تفکیک مقاطع و رشته‌های تحصیلی و محل بکارگیری آنان، تا اول دی ماه هرسال به سازمان امور اداری و استخدامی کشور گزارش نمایند تا پس از هماهنگی به صورت یکجا از طریق وزارت دفاع و پشتیبانی نیروهای مسلح تا اول بهمن ماه هرسال به ستاد فرماندهی کل قوا اعلام گردد.

ماده3 ستاد فرماندهی کل قوا پس از دریافت نیازمندی‌های آموزش و پرورش، سازمان آموزش فنی و حرفه‌ای کشور وابسته به وزارت کار و امور اجتماعی و نهضت سوادآموزی موضوع ماده(2) این آئین نامه با رعایت حفظ توان رزمی نیروهای مسلح نسبت به تعیین تعداد مشمولان مازاد براحتیاج نیروهای مسلح ابلاغ خواهند نمود.

تبصره مراکز آموزش نظامی مشمولان وظیفه سهمیه وزارت آموزش و پرورش، سازمان آموزش فنی و حرفه‌ای کشور وابسته به وزارت کار و امور اجتماعی و نهضت سوادآموزی از سوی ستاد فرماندهی کل قوا تعیین و ابلاغ خواهدشد.

ماده4 مشمولان وظیفه سهمیه وزارت آموزش و پرورش، سازمان آموزش فنی و حرفه‌ای کشور وابسته به وزارت کار و امور اجتماعی و نهضت سوادآموزی پس از طی آموزش مقدماتی در پادگان هائی که توسط ستاد فرماندهی کل قوا تعیین شده است به وزارت آموزش و پرورش، سازمان آموزش فنی و حرفه ای کشور وابسته به وزارت کار و امور اجتماعی و نهضت سوادآموزی مأمور می شوند و صورت اسامی آنان به وزارت دفاع و پشتیبانی نیروهای مسلح خواهدشد.

تبصره درمواقع ضرورت با تصویب فرماندهی کل قوا مأموریت این قبیل افراد لغو و برای تعیین محل خدمت در اختیار ستاد فرماندهی کل قوا قرار می‌گیرند.

ماده5 مشمولان وظیفه سهمیه وزارت آموزش و پرورش، سازمان آموزش فنی و حرفه‌ای وابسته به وزارت کار و امور اجتماعی و نهضت سوادآموزی که صلاحیت علمی و اخلاقی آنان برابر ضوابط گزینش دستگاه مربوط تأیید شده است پس از طی دوره آموزش نظامی و کسب موفقیت در دوره آموزش مهارت‌های حرفه‌ای که توسط وزارت آموزش و پرورش، سازمان فنی و حرفه‌ای و نهضت سوادآموزی برگزار می‌گردد برابر قوانین و مقررات مورد عمل ارتش جمهوری اسلامی ایران به کسب درجات نظامی نایل می شوند.

تبصره مشمولانی که صلاحیت علمی و اخلاقی آنان از سوی گزینش دستگاه مربوط تأیید نگردد و یا اینکه در طول دوران خدمت صلاحیت ادامه کار را به تشخیص دستگاه مربوط از دست بدهند با ذکر دلیل برای انجام بقیه خدمت دوره ضرورت، به یگان اعزام کننده معرفی خواهندشد.

ماده6 مشمولان وظیفه در مدت خدمت در وزارت آموزش و پرورش، سازمان آموزش فنی و حرفه‌ای کشور وابسته به وزارت کار و امور اجتماعی و نهضت سوادآموزی به صورت مأمور از نیروهای مسلح و با حفظ وضعیت نظامی انجام وظیفه خواهند نمود.

ماده7 درمدت خدمات در وزارت آموزش و پرورش، سازمان آموزش فنی و حرفه‌ای کشور وابسته به وزارت کار و امور اجتماعی و نهضت سوادآموزی حقوق و مزایای مشمولان وظیفه معادل درجه استحقاقی و هزینه خوراک، پوشاک و مسکن طبق ضوابط مورد عمل نیروهای مسلح خواهد بود و از محل اعتبارات وزارت آموزش و پرورش، سازمان آموزش فنی و حرفه ای کشور وابسته به وزارت کار امور اجتماعی و نهضت سوادآموزی پرداخت خواهدشد.

ماده8 کلیه هزینه‌های دوره آموزش مقدماتی مشمولان وظیفه موضوع این آئین نامه اعم از حقوق و مزایا، لباس، خوراک، مسکن، درمان و غیره به عهده وزارت دفاع و پشتیبانی نیروهای مسلح است و هزینه آموزش مهارت‌های حرفه‌ای و بقیه خدمت دوره ضرورت به عهده وزارت آموزش و پرورش،سازمان آموزش فنی و حرفه‌ای کشور وابسته به وزارت کار و امور اجتماعی و نهضت سوادآموزی می باشد.

تبصره کسور قانونی مقرر در قوانین نیروهای مسلح از حقوق مشمولان وظیفه موضوع این آئین نامه کسر و به همراه سهم دولت که از محل بودجه دستگاه مربوط تأمین می گردد در پایان هرماه به حساب‌های مربوط در صندوق های بازنشستگی و بیمه نیروهای مسلح واریز می گردد.

ماده9 سازمان برنامه و بودجه مکلف است همه ساله اعتبارات لازم جهت اجرای این آئین نامه راتأمین نماید و دراختیار وزارت آموزش و پرورش، سازمان آموزش فنی و حرفه‌ای کشور وابسته به وزارت کار و امور اجتماعی و نهضت سوادآموزی قراردهد.

ماده10 مشمولان وظیفه موضوع این آئین نامه درمدت خدمت از نظر امور انضباطی و جرائم و تخلفات تابع قوانین و مقررات نیروهای مسلح و از جهت انجام امور اداری تابع مقررات دستگاه محل خدمت خود می باشند.

ماده11 وزارت آموزش و پرورش، سازمان آموزش فنی و حرفه‌‌ای کشور وابسته به وزارت کار و امور اجتماعی و نهضت سوادآموزی، مشمولان وظیفه معرفی شده از سوی مراکز آموزشی نیروهای مسلح را به خدمت پذیرفته و پس از پایان مدت قانونی خدمت دوره ضرورت،‌ آنان را جهت ترخیص از خدمت و صدور کارت پایان خدمت، به یگان اعزام کننده معرفی می نمایند.

ماده12 وزارت آموزش و پرورش، سازمان آموزش فنی و حرفه‌ای کشور وابسته به وزارت کار و امور اجتماعی و نهضت سوادآموزی مجازند جهت انجام کلیه امور مندرج در این آئین نامه برحسب ضرورت و با رعایت مقررات مربوط، واحد مستقلی با شعب استانی یا منطقه‌ای و شهرستانی لازم، اثر نمایند.

معاون اول رئیس جمهور- حسن حبیبی

 

قانون مربوط به خدمت پزشکان و پیراپزشکان مصوب 12/2/1375

ماده1 کلیه افراد ایرانی با تحصیلات فوق دیپلم و بالاتر که پس از تاریخ 1/4/1367 از مراکز آموزش عالی گروه پزشکی در داخل و یا خارج از کشور فارغ التحصیل شده یا می شوند و خدمت آنان از سوی وزارت بهداشت، درمان و آموزش پزشکی مورد نیاز اعلام می گردد، مکلفند حداکثر مدت 24ماه اول پس از فراغت از تحصیل خود را در داخل کشور و در مناطق مورد نیاز وزارت بهداشت، درمان و آموزش پزشکی و تشکیلات تابعه آن خدمت نمایند.

تبصره1 مدت خدمت در مقاطع کاردانی یکسال می باشد.

تبصره2 مدت فوق برای کمتراز 2سال بر حسب محرومیت نقاط به تفضیل آئین نامه‌ای خواهد بود که به تصویب هیأت وزیران خواهدرسید.

تبصره3 کسانی که خدمت موضوع این قانون را به انجام رسانیده همچنین کسانی که دارای پروانه دائم باشند، یا واجد شرایط دریافت پروانه دائم باشند،‌ با دریافت مدرک تحصیلی جدید مشمول خدمات موضوع این قانون نمی باشند.

تبصره4 پزشکان عمومی ذکور مشمول این قانون و قانون پیام آوران بهداشت موظفند حداقل یک سال خدمات قانونی را در مراکز بهداشتی و درمانی روستاها و بخش های کشور انجام دهند.

تبصره5 مستخدمین رسمی دولت و کادر ثابت نیروهای مسلح و اعضاء هیأت و مؤسسات آموزش عالی و تحقیقاتی خدمت موضوع این قانون را در نقاط مورد نیاز سازمان ذیربط به شرط داشتن واحدهای بهداشتی، درمانی انجام خواهند داد.

ماده2 همسران و فرزندان شهداء، آزادگان، مفقودین جنگ تحمیلی، یک نفر برادر یا خواهر شهید یا مفقود، برادران و خواهران دو شهید یابالاتر، آزادگان، جانبازان، جانبازان انقلاب اسلامی بالای 25% و نیز مادرانی که حضانت فرزند خود را به عهده دارند و تک فرزند خانواده از خدمت موضوع این قانون معاف هستند و در صورت تمایل افراد مذکور و نیاز وزارت بهداشت، درمان و آموزش پزشکی این گروه می توانند از مزایای این قانون بهره‌مند شوند.

تبصره در مورد معافیت افراد مازاد بر نیاز اولویت با رزمندگان می باشد.

ماده3 مدت خدمت دوره ضرورت و دوره احتیاط مشمولان این قانون که در حرفه پزشکی انجام شود از کل خدمت مقرر در این قانون کسر می گردد.

ماده4 مشمولان این قانون مکلفند حداکثر یک ماه بعد از فراغت از تحصیل یا اعلام ارزشیابی مدرک تحصیلی خارج از کشور به منظور تعیین وضعیت از لحاظ شمول موضوع این قانون خود را به وزارت بهداشت، درمان و آموزش پزشکی معرفی نمایند. وزارت مذکور موظف است ظرف حداکثر دوماه تعیین محل خدمت نموده و افراد مازاد بر نیاز را با رعایت اولویت سهمیه مناطق یک و آزاد معاف نماید. کسانی که ظرف مدت مقرر خود را معرفی ننمایند و یا یک ماه پس از تعیین محل خدمت شروع به کار نکنند، غایب محسوب و به تشخیص وزارت مذکور برابر مدت غیبت به خدمت آنان افزوده خواهد شد.

ماده5 مشمولان این قانون مادام که خدمات قانونی را شروع ننموده یا معافیت اخذ نکرده باشند، مجاز به دخالت در امور پزشکی نمی باشند.

ماده6 تحویل مدرک تحصیلی و ریز نمرات و صدور هرگونه تأییدیه تحصیلی و گواهینامه برای مشمولانی که خدمت موضوع این قانون را انجام نداده و یا معافیت دریافت ننموده باشند ممنوع است.

تبصره کسانی که برای ادامه تحصیل با هزینه شخصی در دانشگاه‌های معتبر مورد تایید در خارج از کشور در رشته‌های مورد نیاز کشور احتیاج به مدارک تحصیلی داشته باشند، با سپردن تضمین کافی مبنی بر انجام خدمات قانونی پس از فراغت از تحصیل، مدارک تحصیلی و گواهی موقت طبابت دریافت خواهند داشت.

ماده 7 فارغ التحصیلان سهمیه مناطق 2 و بالاتر و مناطق محروم آزمونهای سراسری سنوات پس از انقلاب فرهنگی موظفند تعهدات خود را بر اساس آئین نامه‌ای که به تصویب وزیر بهداشت، درمان و آموزش پزشکی خواهد رسید، انجام دهند.

ماده 8 مشمولین قوانین قبلی خدمات پزشکان که به دلیل موجه خدمات خود را طبق ضوابط مربوط انجام نداده‌اند مشمول این قانون خواهند بود.

ماده 9 فارغ التحصیلان خارج از کشور که از مزایای ارزی بهره‌مند نشده‌اند، از شمول این قانون مستثنی بوده و چنانچه از گروه دارای پروانه باشند طبق ضوابط، پروانه دائم پزشکی دریافت خواهند نمود.

تبصره 1 کسانی که از ارز دولتی استفاده نموده‌اند با توجه به مدت استفاده از ارز دولتی خدمات موضوع این قانون و تعهدات مربوطه را انجام خواهند داد.

تبصره 2- کسانی که در حین تحصیل رشته های علوم پزشکی وارد کشور شده و تحصیلات   خود را تا فارغ التحصیلی در داخل کشور ادامه می دهند در صورتی که هزینه تحصیل خود را بپردازند و ار مزایای ارزی دولت بهره مند نگردیده باشند برای باقی مانده دوره تکمیلی نیاز به انجام خدمات قانونی نخواهند داشت.

ماده 10- خدمات قبلی مشمولین قانون خدمت خارج از مرکز پزشکان و دندانپزشکان و داروسازان به قوت خود باقی است و جزو خدمات موضوع این قانون محسوب می گردد.

ماده 11- مشمولان این قانون از لحاظ حقوق و مزایا و امور رفاهی (مرخصی های استحقاقی، استعلاجی، بدون حقوق، پاداش، کمک های غیر نقدی و بیمه عمر و درمان و حادثه و سایر مزایا) تابع قوانین و مقررات استخدام کشوری و قانون نظام هماهنگ پرداخت کارکنان دولت می باشند و چنانچه به دستگاه دیگر معرفی گردند که دارای مقررات استخدامی خاص می باشند، تابع ضوابط حقوقی و رفاهی آن دستگاه خواهند بود.

تبصره 1 مشمولان این قانون که به طور تمام وقت و بدون کار انتفاعی خصوصی خدمت می نمایند، چنانچه از گروه دارای پروانه باشند درمقابل دو نوبت کار موظف از حقوق و مزایا اضافه کاری و حق محرومیت از مطب طبق آئین نامه اجرایی که وزارت بهداشت، درمان و آموزش پزشکی تدوین خواهد نمود، استفاده می‌نمایند و در صورتی که از گروه بدون پروانه باشند، از مزایای دو نوبت کار موظف (کار و اضافه کار) بهره مند میگردند.

تبصره 2 وزارت بهداشت، درمان و آموزش پزشکی میتواند مشمولان موضوع این قانون را در صورت نیاز با الویت مناطق محروم و نیازمند در حین خدمت بدون اخذ مجوزهای مربوطه به استخدام پیمانی یا رسمی دستگاه مربوطه درآورد.

ماده 12 مشمولان این قانون که به سن بالای 45 سالگی رسیده باشند، از انجام خدمات موضوع این قانون معاف میباشند.

ماده 13 بهداشتکاران دهان و دندان و کاردان های بهداشت خانواده و مبارزه با بیماریها، تابع ضوابط مقرر در قوانین خاص مربوط به خود میباشند.

ماده 14 به منظور تربیت پزشک متخصص مورد نیاز مناطق محروم و نیازمند کشور، وزارت بهداشت، درمان و آموزش پزشکی موظف است به هنگام پذیرش دستیار تخصصی، سهیمه‌های جداگانه‌ای را برای مناطق محروم و نیازمند کشور اختصاص دهد، دستیاران تخصصی استفاده کننده از سهمیه مذکور موظفند پس از انجام دوره تخصص، برابر طول دوره تخصص به عنوان خدمات قانونی موضوع این قانون در نقاط مربوط انجام دهند و پس از انجام خدمات مذکور پروانه دائم دریافت خواهند نمود.

تبصره 1 دستیاران استفاده کننده از سهمیه موضوع این ماده که دارای پروانه دائم پزشکی هستند، نصف مدت دوره تخصصی با احتساب ضرایب مربوط در نقاط مذکور خدمت خواهند نمود.

تبصره 2 دستیاران تخصصی موضوع ماده فوق موظفند قبل از شروع دوره دستیاری تعهد ثبتی لازم جهت خدمت در نقاط مربوط به دانشگاه‌‌های علوم پزشکی و خدمات بهداشتی، درمانی بسپارند.

تبصره 3 قانون نحوه تامین هیات علمی مورد نیاز دانشگاه‌ها و موسسات آموزش عالی به قوت خود باقی است.

ماده 15 قانون تامین وسایل و امکانات تحصیل اطفال و جوانان ایرانی و اصلاحات آن به قوت خود باقی است و انجام خدمات موضوع این قانون بعنوان قسمتی از تعهدات موضوع قانون مزبور محسوب خواهد شد.

ماده 16 آئین نامه اجرایی این قانون توسط وزارت بهداشت، درمان و آموزش پزشکی حداکثر ظرف دو ماه تهیه و پس از تصویب هیات وزیران به مرحله اجراء گذاشته خواهد شد.

ماده 17 کلیه قوانین مغایر با این قانون لغو میگردد.

قانون فوق مشتمل بر 17 ماده و 14 تبصره در جلسه علنی روز چهارشنبه مورخ دوازدهم اردیبهشت ماه یک هزار و سیصد و هفتاد و پنج مجلس شورای اسلامی تصویب و در تاریخ 26/2/1375 به تائید شورای نگهبان رسیده است.

 

آئین‌نامه اجرایی قانون مربوط به خدمت پزشکان و پیراپزشکان1 مصوب 25/6/1375

ماده 1 مشمولان قانون عبارتند از:

الف – گروه پزشکی شامل پزشک، دندانپزشک، داروساز، دکترای علوم آزمایشگاهی و متخصصان رشته‌های مذکور.

ب- گروه پیراپزشکی در رشته‌های وابسته شامل فارغ‌التحصیلان کاردان و بالاتر در رشته‌های مامایی، پرستاری، علوم آزمایشگاهی، تکنولوژی پزشکی، رادیولوژی، رشته‌های مختلف توانبخشی، امور دارویی، رشته‌های مختلف بهداشتی، اطاق عمل، هوشبری، تغذیه، شنوایی سنجی، بینایی سنجی، ضبط آمار و مدارک پزشکی، رشته‌های مربوط به علوم پایه پزشکی، آمار زیستی، خدمات اجتماعی و مددکاری و روانشناسی بالینی.

ماده 2 مناطق مورد نیاز ماده (1) قانون خدمت پزشکان و پیراپزشکان – مصوب 1375 – (که از این پس قانون نامیده می‌شود) و رشته‌های مربوط، همچنین گروه‌های مازاد برنیاز، در ابتدای هر سال توسط وزارت بهداشت، درمان و آموزش پزشکی تعیین و اعلام خواهد شد.

ماده3 توزیع فارغ‌التحصیلان گروه‌های پزشکی و پیراپزشکی در مناطق مورد نیاز با اولویت مناطق محروم با نظر کمیسیونی است که اعضای آن توسط وزیر بهداشت، درمان و آموزش پزشکی تعیین می‌شود.

ماده4 کاردان‌های مبارزه با بیماری‌ها و بهداشت خانواده بهداشتکار دهان و دندان براساس قانون مربوط، انجام وظیفه خواهند کرد.

ماده5 در مورد بانوان مشمول قانون، ملاک احراز ازدواج و تاریخ آن، مندرجات شناسنامه زوجین است.

ماده6 مراجع صدور گواهی پایان خدمات مشمولان قانون، توسط وزیر بهداشت، درمان و آموزش پزشکی تعیین خواهد شد.

ماده7 با مشمولان بیمار طبق نظر شورای عالی پزشکی وزارت بهداشت،‌درمان و آموزش پزشکی رفتار خواهد شد.

ماده8 در جهت اعمال ضوابط ماده (4) قانون، مراکز آموزشی موظفند تاریخ فراعت از تحصیل دانشجویان را به اداره کل فارغ‌التحصیلان اعلام کرده، مرابت را به نحو مقتضی به اطلاع آنها برسانند.

ماده9 خدمات بانوان متأهل فارغ‌التحصیلان بعد از تاریخ 4/3/1360 که به تبعیت از همسر و با کسب پروانه خاص یا مجوز از وزارت بهداشت، درمان و آموزش پزشکی یا بهداری در مناطق غیر مجاز انجام وظیفه کرده‌اند قابل محاسبه می‌باشد.

ماده 10 ملاک احراز استخدام رسمی معرفی نامه دستگاه ذیربط و آخرین حکم استخدامی رسمی کارمند است.

تبصره این قبیل مستخدمان رسمی دولت، در صورتی می‌توانند از تسهیلات پیش‌بینی شده در قانون استفاده کنند که دارای مراکز بهداشتی و درمانی مجاز باشند.

ماده11 در اجرای ماده (2) قانون، مرجع صدور گواهی برای خانواده شهدا، بنیاد شهید انقلاب اسلامی مرکز، برای جانبازان، بنیاد جانبازان انقلاب اسلامی مرکز، برای آزادگان، ستاد رسیدگی به امور آزادگان مرکز، برای مفقود‌الاثرها حسب مورد توسط مقامات مجاز نیروهای مسلح که امضای آنها معرفی شده است و برای تک اولاد خانواده، گواهی ثبت احوال محل می‌باشد.

ماده12 دستیارانی که به استناد ضوابط قانونی متعهد خدمت می‌شوند با انجام تعهدات قانونی مجاز به دریافت گواهی پایانی و پروانه دایم خواهند بود.

ماده13 در مورد اعمال ضرایب مناطق محروم، جداول موضوع تصویب نامه شماره 8477/ت/14732/ه مورخ 10/7/1374 ملاک عمل خواهد بود

 

 

قانون استفاده وزارت بهداشت، درمان و آموزش پزشکی از مشمولان خدمت وظیفه عمومی در زمان صلح1 مصوب 21/5/1376

ماده واحده وزارت بهداشت، درمان و آموزش پزشکی می‌تواند در زمان صلح با رعایت اصل 147 قانون اساسی برای اجرای طرح‌های بهداشتی از خدمت مشمولان وظیفه عمومی عادی با مدرک تحصیلی پایان دوره متوسطه، پس از انجام آموزش نظامی از طریق وزارت دفاع و پشتیبانی نیروهای مسلح و تأیید ستاد کل نیروهای مسلح، پس از آموزش دوره بهداشت لازم طبق تشخیص وزارت بهداشت، درمان و آموزش پزشکی به عنوان سرباز- بهداشتیار استفاده کند.

هزینه‌های مربوط به دوره آموزش نظامی بر عهده وزارت دفاع و پشتیبانی نیروهای مسلح است و هزینه‌های آموزشی بهداشتیاری و حقوق، مزایا و جیره استحقاقی در دوره خدمت از محل اعتبارات دستگاه مربوط تأمین می‌شود که میزان دریافتی این قبیل افراد نباید در مجموع از حد مقرر در قوانین نیروهای مسلح تجاوز کند.

آئین‌نامه اجرایی این قانون توسط وزارت دفاع و پشتیبانی نیروهای مسلح و با همکاری وزارتخانه‌های بهداشت، درمان و آموزش پزشکی و کشور تهیه پس از تأیید ستادکل نیروهای مسلح به تصویب هیأت وزیران می‌رسد.

قانون فوق مشتمل بر ماده واحده در جلسه علنی روز سه‌شنبه مورخ بیست و یکم مردادماه یک هزار و سیصد و هفتاد و شش مجلس شورای اسلامی تصویب و در تاریخ 29/5/1376 به تأیید شورای نگهبان رسیده است.

 

 

قانون احتساب خدمت در جبهه افراد جزو خدمت دوره ضرورت1 مصوب 26/7/1366

 

ماده واحده کلیه افرادی که به سن مشمولیت نرسیده به کسانی که دارای یکی از معافیت‌های مقرر در قانون خدمت وظیفه عمومی بوده و طبق عمان قانون واجد شرایط اعزام به خدمت نباشند، به طور داوطلب در جبهه خدمت نموده یا بنمایند و مجموعه دوره آموزش و حضور در جبهه کمتر از سه ماه نباشد و همچنین ایامی که بعد از این مدت در مناطق عملیاتی خدمت نمایند، جزو خدمت دوره ضرورت آنان محسوب خواهد شد.

تبصره1 از تاریخ تصویب این قانون اعزام شوندگان به مناطق عملیاتی در صورتی از مزایای این قانون بهره‌مند می‌شوند که دارای پانزده سال تمام باشند.

تبصره2 در صورتی که مدت خدمت افراد موضوع این قانون در منطقه عملیاتی معادل یا بیشتر از خدمت دوره ضرورت باشد کارت پایان خدمت آنان توسط نیروی اعزام کننده صادر و تحویل خواهد شد و چنانچه مدت خدمت در منطقه عملیاتی کمتر از مدت خدمت دوره ضرورت باشد، کسری آن را تا مدت مقرر خدمت دوره ضرورت با اخذ دفترچه آماده به خدمت و معرفی اداره وظیفه عمومی در سپاه پاسداران انقلاب اسلامی انجام خواهد داد.

تبصره3 کسانی می‌توانند از مزایای این قانون استفاده نمایند که چنانچه بیش از حقوق و فوق‌العاده سربازی اخذ کرده‌اند و یا اخذ می‌کنند مابه‌التفاوت آن را به خزانه واریز نمایند.

تبصره4 کسانی که به علت حضور در جبهه پس از رسیدن به سن مشمولیت خود را به اداره نظام وظیفه برای گرفتن کارت آماده به خدمت معرفی نکرده باشند، غیب محسوب نشده و مشمول این قانون خواهند شد.

تبصره5 آئین‌نامه اجرائی این قانون توسط وزارت‌خانه‌های کشور، دفاع و سپاه پاسداران انقلاب اسلامی تهیه و به تصویب هیأت دولت خواهد رسید.

قانون فوق مشتمل بر ماده واحده و پنج تبصره در جلسه روز یکشنبه بیست و ششم مهرماه یک هزار و سیصد و شصت و شش مجلس شورای اسلامی تصویب و در تاریخ 6/8/1366 به تأیید شورای نگهبان رسیده است.

 

آئین‌نامه اجرائی قانون احتساب خدمت در جبهه افراد جزو خدمت دوره ضرورت1 مصوب 7/2/1367

ماده 1 در اجرای قانون احتساب خدمت در جبهه افراد جزو خدمت دوره ضرورت مصوب 26/7/1366 مجلس شورای اسلامی (که در این آئین‌نامه قانون نامیده می‌شود) مدت خدمت در جبهه افراد به شرح زیر جزو خدمت دوره ضرورت محسوب می‌گردد:

1- کسانی که دارای حداقل 15 سال تمام بوده و قبل از سن مشمولیت به مناطق عملیاتی اعزام شده یا بشوند.

2- کسانی که دارای یکی از معافیت‌های مقرر در قانون خدمت وظیفه عمومی بوده و طبق همان قانون واجد شرایط اعزام به خدمت نباشند.

3- کسانی که در جبهه به سن مشمولیت رسیده یا می‌رسند.

تبصره 1 نسبت به قبل از تصویب قانون داشتن حداقل 15 سال تمام شرط نیست.

تبصره2 افراد مذکور در بند 3 این ماده مکلفند پس از اتمام خدمت در جبهه در صورتی که فاقد یکی از معافیت‌های مقرر در قانون خدمت وظیفه عمومی باشند بلافاصله خود را به حوزه‌های وظیفه عمومی محل صدور شناسنامه یا سکونت معرفی نمایند.

ماده2 معافیت‌های مقرر در (قانون) عبارتند از:

الف- معافیت تحصیلی.

ب- معافیت پزشکی (موقت یا دائم).

ج- معافیت کفالت (موقت یا دائم)

د- معافیت خانواده شهداء، معلولین، اسراء، مفقودالاثرها.

ه- معافیت‌های موضوع مواد 6و7و8و9 قانون خدمت وظیفه عمومی.

و- معافیت قانون تأمین هیأت علمی دانشگاه‌ها.

ز- معافیت موضوع ماده3 قانون اصلاح تبصره2 ماده1 و اصلاح ماده9 و الحاق یک ماده به قانون خدمت وظیفه عمومی.

ح- معافیت‌های مربوط به متولدین سال‌های 1337 و قبل از آن.

ماده3 احتساب دوره آموزش پس از تصویب این قانون مشروبط به اعزام، بلافاصله پس از دوره آموزش می‌باشد. مگر عدم اعزام به علل زیر باشد:

1- شهادت یا فوت بستگان طبقه 1 و 2 (پدر- مادر- خواهر- برادر- فرزند) و در طبقه 3 (عمو- عمه- خاله- دائی) یا همسر.

2- حادثه یا بیماری در حین آموزش که توانائی اعزام و خدمت در جبهه را از فرد سلب نماید (بنا به تشخیص بهداری مراکز آموزش و یا بهداری نیروی اعزام کننده).

3- عدم نیاز به اعزام نیرو پس از آموزش که توسط مسئولین اعزام اعلام می‌گردد.

ماده4 خدمت افراد موضوع قانون در کلیه نقاط جبهه و مناطق عملیاتی جزو خدمت دوره ضرورت محسوب خواهد شد.

تبصره1 خدمت در مناطقی غیر از جبهه و مناطق عملیاتی حتی به عنوان نیاز یا مأموریت مشمول استفاده از مزایای این قانون نمی‌باشد.

تبصره2 مناطق عملیاتی که در احتساب حقوق و فوق‌العاده سربازی مؤثر خواهد بود. مناطقی است که به پیشنهاد ستادکل سپاه پاسداران و ستاد مشترک ارتش جمهوری اسلامی ایران به تصویب شورای عالی دفاع رسیده و اعلام شده باشد.

ماده5 در صورتی که مجموع خدمت افراد موضوع قانون اعم از آموزش و حضور در جبهه و یا مناطق عملیاتی معادل یا بیشتر از خدمت دوره ضرورت باشد افراد مذکور به حوزه‌های وظیفه عمومی محل صدور شناسنامه یا محل سکونت معرفی تا برای آنان دفترچه آماده به خدمت به تاریخ سه ماه اولیه اعزام صادر و سپس کارت پایان خدمت آنان با رعایت تبصره 3 قانون توسط نیروی اعزام کننده صادر و تحویل خواهد شد.

تبصره مراتب پایان خدمت دوره ضرورت افراد موضوع این ماده توسط نیروی صادر کننده کارت پایان خدمت به حوزه وظیفه محل صدور شناسنامه و حوزه صادر کننده دفترچه آماده به خدمت اعلام خواهد شد.

ماده6 افرادی که مجموع مدت آموزش نظامی و حضور در جبهه و یا مناطق عملیاتی آنان کمتر از مدت دوره ضرورت باشد، ملزم هستند به اداره وظیفه عمومی محل صدور شناسنامه یا سکونت مراجعه و دفترچه آماده به خدمت اخذ نمایند و کسری خدمت را با معرفی حوزه نظام وظیفه تا مدت مقرر در سپاه پاسداران انقلاب اسلامی انجام دهند.

تبصره1 کارت پایان خدمت افراد موضوع این ماده توسط سپاه پاسداران انقلاب اسلامی صادر و تحویل خواهد شد و مراتب پایان خدمت به حوزه وظیفه عمومی محل صدور شناسنامه و صادر کننده دفترچه آماده به خدمت اعلام خواهد گردید.

تبصره2 افرادی که قبل از تصویب قانون به جبهه و یا مناطق عملیاتی اعزام شده و اکنون در یکی از نهادهای نظامی یا انتظامی مشغول انجام خدمت وظیفه باشند، مابقی خدمت دوره ضرورت را در همان نیرو سپری نموده و کارت پایان خدمت را از نیروی مذکور دریافت خواهند کرد.

ماده7 افرادی می‌توانند از مزایای این قانون استفاده نمایند که در زمان خدمت در جبهه و یا مناطق عملیاتی وجوهی بیش از حقوق و فوق‌العاده سربازی اخذ ننموده یا ننمایند. در غیر این صورت بایستی مابه‌التفاوت وجوه دریافتی را به حسابی که نیروی اعزام کننده مشخص خواهد نمود به حساب خزانه واریز و فیش مربوطه به نیروی اعزام کننده ارائه تا گواهی انجام خدمت در جبهه یا مناطق عملیاتی برای آنان صادر شود.

ماده 8 مدت قابل احتساب حضور در جبهه افراد موضوع قانون به عنوان خدمت دوره ضرورت از یک سال خدمت اجباری در مناطق عملیاتی سربازان وظیفه موضوع ماده 5 قانون الحاق موادی به قانون خدمت وظیفه عمومی مصوب 26/1/65 کسر خواهند شد.

ماده 9 کسانی که حین خدمت در جبهه به سن مشمولیت رسیده و نتواند خودرا به اداره وظیفه عمومی جهت دریافت دفترچه آماده به خدمت معرفی نمایند، ضمن اینکه این ایام جزو خدمت دوره ضرورت محسوب می شود با ارائه گواهی کسر خدمت صادره از سوی نیروی مسلحی که مجاز به اعزام باشد به حوزه نظام وظیفه از وی رفع غیبت به عمل می آید.

ماده 10 چنانچه افرادی قبل از اعزام به آموزش یا جبهه و مناطق عملیاتی غیبت داشته باشند، نمی توانند از مزایای این قانون استفاده نمایند . ونیز افرادی که در زمان خدمت در جبهه به سن مشمولیت رسیده و مطابق تبصره 2 ماده 1 همین آئین نامه پس از اتمام تعهد یا مأموریت ، خودرا به حوزه نظام وظیفه معرفی ننمایند مدت خدمت ایشان در اعزام های مجدد قابل احتساب نخواهد بود .

ماده 11 چنانچه افراد موضوع این قانون قبل از پایان مدت مأموریت اقدام به ترک جبهه یا مناطق عملیاتی بنمایند یا پس از اتمام مدت مأموریت بدون اخذ برگ پایان مأموریت یا ترخیص ،(که حد اکثر ظرف مدت یک ماه پس از اتمام مدت مأموریت صادر خواهد شد.) جبهه یا مناطق عملیاتی را ترک نمایند دراین نوبت اعزام مشمول استفاده از این قانون نخواهد شد.

تبصره1 ترک خدمت چنانچه به تشخیص نیروی اعزام کننده موجه باشد از شمول این ماده خارج خواهد بود.

تبصره 2 افراد موضوع این قانون پس از اتمام مدت تعهد یا مأموریت تکلیفی نسبت به ادامه خدمت در جبهه ندارند،مگر آنکه نیروها در حال آماده باش کامل باشند که در این صورت این مدت نیز محاسبه خواهد شد.

ماده 12 درصورتی که هلال احمر وجهاد سازندگی و سایر نهادهای مشابه حسب ضرورت و وظایف اصلی خوددر ارتباط با جنگ افرادی را به جبهه یا مناطق عملیاتی اعزام نمایند، باید هماهنگی و موافقت سپاه پاسداران باشد در غیر این صورت گواهی کسر خدمت برای آنان صادرنخواهد شد.

تبصره 1 در مورد افرادی که قبل از تصویب این آئین نامه از طریق نهادهای موضوع ماده فوق به جبهه یا مناطق عملیاتی اعزام شده باشند، نهادهای مذکور باید مراتب را به ستادمرکزی سپاه پاسداران انقلاب اسلامی اعلام دارند تا حسب مورد کارت پایان خدمت یا گواهی کسر خدمت از سوی سپاه برای آنان صادر شود.

تبصره2 نحوه اجرای این ماده و تبصره 1 آن طی دستورالعملی از سوی سپاه پاسداران انقلاب اسلامی به هلال احمر و جهاد سازندگی و عنداللزوم سایر نهادهای مشابه ابلاغ خواهد گردید.

ماده 13 مدت بازداشت افراد موضوع قانون که در اثر ارتکاب جرائم عمدی یا تخلفات انظباطی صورت گرفته باشد و همچنین ایامی که غیبت داشته باشندبه عنوان خدمت دوره ضرورت محسوب نخواهند شد.

تبصره به ازای هر روز غیبت غیر موجه 3 روز از ایام خدمت قابل احتساب کسر خواهد شد.

ماده 14 مدت درمان و استراحت پزشکی افرادی که به علت شرکت در عملیات یا مأموریت یا آموزش قبل از اعزام مجروح شده یا بشوند با تأیید بهداری نیروی اعزام کننده مطابق قانون خدمت وظیفه عمومی جزو خدمت دوره ضرورت محسوب خواهد شد.

ماده15 مشمولانی که بر اساس قانون خدمت وظیفه عمومی معاف از خدمت تشخیص داده شده یا بشوند در صورتی که بخواهند از مزایای قانون استفاده نمایند با رعایت مفاد این آئین نامه به آنان کارت پایان خدمت داده شده و کارت معافیت قبلی اخذ خواهد گردید.

ماده16 اعطای هر گونه کسر خدمت موضوع قانون صرفاٌ بر اساس این آئین نامه به عمل خواهد آمد و کلیه بخشنامه ها و دستورالعمل های قبلی ملغی الاثر خواهد بود.

 

قانون احتساب قسمتی از خدمت اعضاء بسیج نیروی مقاومت سپاه پاسداران  انقلاب اسلامی به عنوان خدمت دوره ضرورت     مصوب 3/12/1378

 

ماده واحده کلیه افرادی که از سن شانزده سالگی تمام عضو بسیج نیروی مقاومت سپاه پاسداران انقلاب اسلامی می شوند و به طور منظم باآن نیرو همکاری نمایند، هر سال خدمت آنان متناسب با میزان فعالیت ، معادل چهل وپنج روز تا سه ماه جزء خدمت وظیفه عمومی آنان محسوب می گردد.

تبصره آئین نامه اجرائی این قانون حد اکثر ظرف سه ماه توسط سپاه پاسداران انقلاب اسلامی و نیروهای انتظامی تهیه و پس ازتأیید ستاد کل نیروهای مسلح به تصویب هیأت وزیران خواهد رسید.

قانون فوق مشتمل بر ماده واحده و یک تبصره در جلسه علنی روز سه شنبه مورخ سوم اسفندماه یکهزار و سیصدو هفتاد وهشت مجلس شورای اسلامی تصویب و در تاریخ 8/12/1378 به تأیید شورای نگهبان رسیده است.

 

 

آیین نامه اجرایی قانون احتساب فسمتی از خدمت اعضای بسیج نیروی مقاومت سپاه پاسداران انقلاب اسلامی به عنوان خدمت دوره ضرورت    مصوب 11/6/1380

ماده 1 در این آیین نامه اصطلاحات زیر در معانی مشروح مربوط به کار می روند:

الف – قانون: قانون احتساب قسمتی از خدمت اعضای بسیج نیروی مقاومت سپاه پاسداران انقلاب اسلامی به عنوان خدمت دوره ضرورت – مصوب1378-

ب- نیروی مقاومت : نیروی مقاومت سپاه پاسداران انقلاب اسلامی .

پ- سپاه: سپاه پاسداران انقلاب اسلامی .

ماده 2 افرادی که از سن 16 سالگی تمام و بالاتر ، از زمان لازم الاجراء شدن قانون عضو بسیج شده یا می شوند، به ازای هر سال همکاری منظم، مشمول مفاد این آیین نامه هستند.

ماده 3 افرادی که مشمول این آیین نامه هستند باید در موعد قانونی خودراجهت انجام خدمت دوره ضرورت ، به بخش های خدمت وظیفه عمومی مربوط معرفی نمایند.

تبصره آن بخش از خدمت بسیجی که در طول مدت غیبت سربازی انجام شده و یا می شود، مشمول امتیازهای این آیین نامه نیست.

ماده 4 مدت فعالیت مشمولان این آیین نامه به شرح زیر به عنوان خدمت وظیفه عمومی محسوب می شود:

الف- آن دسته از بسیجیانی که در یکی ازمسئولیت های زیر فعالیت نمایند به ازای هر سال فعالیت مستمر معادل سه ماه جزو خدمت دوره ضرورت آنان محسوب می شود:

1-      فرمانده و اعضای شورای حوزه های مقاومت.

2-      فرمانده و ارکان گردان های عاشورا.

3-      فرمانده گروهان های عاشورا و همتراز باآن .

4-      فرمانده پایگاههای مقاومت و مسئولان واحد های دانشجویی و دانش آموزی.

ب- آن دسته از بسیجیانی که در یکی از مسئولیت های زیر فعالیت نمایند به ازای هر سال فعالیت مستمر معادل دو ماه ونیم جزو خدمت دوره ضرورت آنان محسوب می شود:

1- فرمانده گروههای مقاومت .

2- ارکان گروهان های عاشورا و همتراز باآن .

3- اعضای شورای پایگاه های مقاومت و شورای واحد های دانشجویی و دانش آموزی.

ج- اعضای گردان های عاشورا و سایر بسیجیانی که در رده های مقاومت بسیج سازماندهی گردیده و در برنامه های حفظ انسجام و مأموریت های محول به طور منظم شرکت می کنند به ازای هر سال فعالیت مستمر معادل یک ماه ونیم جزو خدمت دوره ضرورت آنان محسوب می شود.

ماده 5 چنانچه مدت خدمت بسیجیان بیش از یک سال باشد، به همان نسبت کسری از امتیازات موضوع این آیین نامه ملاک احتساب خواهد بود.

ماده6 مدت دوره های آموزش مذکور در قانون مقررات استخدامی سپاه پاسداران انقلاب اسلامی – مصوب 1370- و مدت خدمت تمام وقت بسیجیان در سازمان های رزمی موضوع ماده (69 ) قانون یادشده تابع حکم مندرج در ماده مذکور است ومشمول کسر خدمت موضوع این آیین نامه نمی باشد.

ماده 7 مدت خدمت قابل احتساب و نیز میزان کسر خدمت با رعایت مفاد این آیین نامه از سوی نیروی مقاومت گواهی و جهت ارائه به یگان خدمتی مربوط صادر می شود.

ماده8 تعیین چگونگی همکاری و مدت آن، مرجع تشخیص و تأیید میزان فعالیت ها، نحوه ارزشیابی و ثبت سوابق خدمت بسیجیان براساس دستورالعملی خواهد بود که حداکثر ظرف سه ماه از تاریخ ابلاغ این آیین نامه در چهارچوب قانون و مفاد این آیین نامه توسط نیروی مقاومت با هماهنگی ستاد مشترک سپاه تهیه و پس از تأیید ستاد کل نیروهای مسلح اجراء می شود.

تبصره نیروی مقاومت موظف است همه ساله گزارش عملکرد خود رادراجرای این آیین نامه از طریق ستاد مشترک سپاه به ستاد کل نیروهای مسلح منعکس نماید

 

   قانون اجازه تردد فارغ التحصیلان فوق لیسانس و بالاتر و متخصصان ایرانی مقیم خارج از کشور بدون بررسی وضعیت خدمت وظیفه عمومی مصوب 1372/2/14

 

 

ماده واحده در زمان صلح به کلیه فارغ التحصیلان فوق لیسانس و بالاتر و متخصصان ذکور ایرانی مقیم خارج از کشور اجازه داده می شود یک بار در سال حداکثر برای مدت پنج ماه به منظور شرکت در سمینارهاو دورههای خاص تخصصی،بازدیدهای علمی و انجام پروژههای کوتاه مدت و ارائه خدمات خاص کوتاه مدت بنا به دعوت وزیرذیربط(با تأیید وزارت اطلاعات و ستاد کل نیروهای مسلح )بدون بررسی وضعیت خدمت وظیفه عمومی،به جمهوری اسلامی ایران ترددنمایند.

تبصره1 وزارت اظلاعات و ستاد کل نیروهای مسلح مکلفند حداکثر ظرف مدت یک ماه نظر خودرا اعلام و درغیر این صورت وزیر ذیربط راساٌ اقدام نماید.

تبصره2  رئیس شورای عالی انقلاب فرهنگی می تواند مجوز استفاده از این ماده واحده را برای رؤسای دانشگاههای غیر دولتی صتدر نماید.

قانون فوق مشتمل بر ماده واحده و دو تبصره در جلسه علنی روز سه شنبه مورخ چهاردهم اردیبهشت ماه یکهزاروسیصدوهفتاد ودومجلس شورای اسلامی تصویب ودر تاریخ 19/2/1372 به تأیید شورای نگهبان رسیده است.

 

   قانون نحوه کمک به خانواده های مشمولینی که با اعزام مشمول قدرت اداره معاش خودراازدست می دهند مصوب 1366/6/3

ماده1 دولت موظف است همه ساله اعتبار لازم،برای مکم به خانواده تحت تکفل مشمولین نیازمند موضوع این قانون را در ردیف جداگانهدر لایحه بودجه کل کشور ذیل ردیف کمیته امداد امام منظور نماید.

تبصره1نیازمندبه کسی اطلاق می گرددکه میزان درآمد ماهیانه وی از حداقل حقوق بازنشستگی کارمندان دولت کمتر باشد.

تبصره2 تشخیص نیازمند با کمیته امداد امام خواهد بود.

تبصره3 اعتبار لازم برای اجرای این قانون بنا به پیشنهاد وزارتخانه های دفاع،سپاه و کشور در بودجه کل کشور منظور می گردد.

ماده2 خانواده های مشمولینی از کمک های موضوع این قانون بهرهمند می شوند که مشمول تأمیین کننده معاش خانواده بوده و بااعزام وی به خدمت دوره ضرورت خانواده او قدرت اداره معاش خودرااز دست بدهد.

ماده3 مشمولین زیر تأمین کننده معاش خانواده محسوب می شوند.

الف- یگانه فرزند ذکوربیش از 18 سال هر پدرومادر.

ب- یگانه نوه ذکوربیش از 18 سال جدیا جده فاقد فرزند ذکور بیش از 18 سال.

ج- یگانه برادر وسرپرست خواهروبرادرصغیر.

د-مشمولی که دارای همسریافرزندباشد.

ه- مشمولی که دارای برادر بیش از 18 سال از کارافتاده بوده و برادر بیش از 18 سال دیگری نداشته باشد.

و- مشمولی که دارای خواهری باشد که فاقد شوهرو فرزندذکوربیش از 18 سال بوده و برادر بیش از 18 سال دیگری نداشته باشد.

ماده4 میزان کمک معاش موضوع این قانون برای فرد اول دوسوم حداقل حقوق بازنشستگی کارمندان دولت و برای هر فرد اضافی یک ششم حداقل حقوق مزبور بوده حداکثر تا میزان حداقل حقوق بازنشستگی قابل پرداخت می باشد.

ماده5 مشمول می تواندهنگام معرفی خود یا در حین انجام خدمت تقاضای کمک معاش مشمولین را به کمیته امداد محل تسلیم نماید و کمیته امداد موظف است حداکثر ظرف یک ماه پاسخ لازم را به مشمول اعلام نماید.

تبصره مشمولی که مطابق این قانون از کمک معاش استفاده می کند،موظف است در صورت عدم نیاز وتمکن موضوع را به کمینه امداد امام کتباٌ اعلام نماید.

ماده6 آئین نامه اجرائی این قانون با پیشنهاد کمیته امداد امام و تصویب وزارتخانه های دفاع و سپاه به مورد اجراءگذارده خواهدشد.

قانون فوق مشتمل بر شش ماده وچهارتبصره درجلسه روز سهشنبه سوم شهریورماه یکهزاروسیصدوشصت وشش مجلس شورای اسلامی تصویب ودر تاریخ 19/6/1366 به تأیید شورای نگهبان رسید.

 

آئین نامه اجرائی قانون نحوه کمک به خانواده های مشمولینی که با اعزام مشمول قدرت اداره معاش خودرا از دست می دهند مصوب 3/6/66   مصوب 24/1/1367

ماده1 خانواده مشمولینی از مزایای این قانون برخوردار می باشند که با اعزام مشمول به خدمت نظام وظیفه قدرت اداره معاش خودراازدست داده و درآمد آنها کمتراز حداقل حقوق بازنشستگی کارمندان دولت باشد.

ماده2 خانواده نیازمند مشمول قانون عبارتند از :

الف- پدریا مادر با اعزام یگانه فرزند ذکور بیش از 18 سال .

ب- جدویاجده فاقد فرزندذکور و یا نوه بیش از 18 سال با اعزام مشمول به خدمت .

ج-  خواهر و برادر صغیر با اعزام یگان برادر و سرپرست.

د- همسر و یا فرزند.

ه- برادر بیش از 18 سال از کار افتاده که برادر بیش از 18 سال دیگری نداشته باشد.

و- خواهری که فاقد شوهر و فرزند ذکور بیش از 18 سال بوده و برادر بیش از 18 سال دیگری نداشته باشد.

ماده 3 میزان کمک معاش به خانواده‌های مشمولین نیازمند در طول خدمت دوره ضرورت برای خانواده یک نفره 15300 ریال و برای خانواده دو نفره 19150 ریال و از خانواده دو نفر به بالا 23000 ریال خواهد بود.

ماده 4  مشمول یا خانواده وی موظفند در صورت رفع نیاز و حصول تمکن موضوع را به کمیته امداد مربوطه کتباً اعلام نمایند تا نسبت به قطع کمک معاش خواهد بود.

ماده 5 خانواده‌های استفاده کننده از وام قرض الحسنه معیشتی مشمولین متاهل و معیل مصوبه دهمین نشست شورای عالی پشتیبانی جنگ مشمول مزایای این آئین نامه نخواهد بود.

ماده 6  به منظور ایجاد تسهیلات لازم و کاهش مشکلات اجرایی و تقلیل هزینه‌های مربوطه، کمیتهای امداد مجازند در صورت صلاحدید دفتر مرکزی در موارد ضروری کمک موضوع این آئین نامه را هر سه ماه یک باربه واجدین شرایط پرداخت نمایند.

ماده 7 در صورت بازداشت مشمول و صدور حکم محکومیت به حبس از جانب محاکم ذیربط قضائی از تاریخ صدور حکم قطعی با اعلام یگان خدمتی به کمیته امداد مربوط کمک معاش قطع خواهد گردید و برقراری مجدد کمک معاش منوط به آزادی و شروع به خدمت وی با اعلام یگان خدمتی میباشد.

ماده 8 در صورت فرار مشمول از خدمت چنانچه مدت آن از یک ماه تجاوز نماید یگان خدمتی موظف است که مراتب را جهت قطع کمک معاش از تاریخ اعلام به کمیته امداد مربوطه منعکس نماید و برقراری مجدد کمک معاش منوط به اعلام یگان محل خدمتی مبنی بر بازگشت به خدمت مشمول خواهد بود.

ماده 9 پرداخت کمک معاش به خانواده مشمولین واجد شرایط که شهید، اسیر، مفقود الاثر و یا معلول میگردند تا برقراری مستمری از سوی سازمانهای ذیربط ادامه خواهند داشت.

تبصره 1  نیروهای نظامی و انتظامی مربوطه موظفند حداکثر ظرف مدت یک ماه پس از برقراری مستمری فوق، مراتب را جهت قطع کمک معاش به کمیته امداد مربوطه اعلام نمایند.

تبصره 2 در صورت فوت مشمول در طول مدت خدمت وظیفه، یگانهای محل خدمت موظف به اعلام مراتب جهت قطع کمک معاش خواهند بود.

ماده 10 تعیین فرد گیرنده و یا افراد دریافت کننده کمک معاش و سهم هر یک از آنان در درجه اول با نظر خود مشمول و در صورت عدم اعلام نظر با کمیته امداد مربوطه خواهند بود.

ماده 11 درخواست مشمول مبنی بر تقاضای استفاده از کمک معاش موضوع این آئین نامه، توسط یگان محل خدمت طبق فرمهای تعیین شده 1 و 2 پیوستی این آئین نامه حداکثر ظرف 15 روز از تاریخ تسلیم تقاضانامه به کمیته امداد محل ارسال خواهد شد.

ماده  12 کمیته امداد محل موظف است حداکثر ظرف یک ماه از تاریخ وصول فرم شماره 1 پاسخ لازم را نسبت به استحقاق و یا عدم استحقاق متقاضی از طریق یگان محل خدمتی اعلام دارد.

تبصره در صورت واجدالشرایط بودن مشمول برای دریافت کمک معاش کمیته امداد نسبت به برقراری و پرداخت کمک معاش از محل اعتباری که در اختیار خواهد گرفت اقدام خواهد نمود.

ماده 13 مبنای تاریخ پرداخت کمک معاش موضوع این آئین نامه از تاریخ تسلیم فرم شماره 1 توسط مشمول به یگان مربوطه خواهد بود.

ماده 14 اعتبار سالانه مورد نیاز بر اساس ماده 1 قانون جهت منظور نمودن در ردیف بودجه‌های کل کشور توسط وزارت خانه‌های سپاه، دفاع، کشور بر مبنای آمار مشمولین موضوع این آئین نامه با هماهنگی و از طریق کمیته امداد امام به وزارت برنامه و بودجه اعلام خواهد شد.

وزیر کشور                           وزیر دفاع                            وزیر سپاه پاسداران انقلاب اسلامی

 

 

قانون اعطاء امتیازات ویژه به ایثارگران و امدادجویان

 

خدمت وظیفه عمومی خدمت واقعا مقدسی است که در جنگ و صلح در صف اول نیازهای ملت و کشور قرار دارد

مقام معظم رهبری و فرماندهی کل قوا

 

با تبریک فرا رسیدن ماه رجب المرجب و جشن بزرگ میلاد یگانه مولود کعبه ،‌رمز و راز آفرینش ، ثقل عظیم خلقت ،‌امیر حق باوران و پیشوای پرهیزکاران مولی الموحدین امیرالمومنین حضرت علی ابن ابیطالب(علیه السلام)، با عنایت به اتمام مهلت اجرای مقررات اعطای امتیازات ویژه به ایثارگران و امدادجویان ، تمدید مهلت اجرای مقررات فوق به شرح یشنهاد زیر طی گردشکاری از محضر مبارک مقام معظم فرماندهی کل قوا استدعا گردید که با موافقت معظم‌له عنایات ویژه به شرح زیر برای اجرا اعلام شده است :

 

الف-مهلت اجرای مقررات اعطای امتیازات ویژه به ایثارگران و امدادجویان ، از تاریخ 1386/4/25 به مدت یکسال تا تاریخ 1387/4/25 تمدید گردد.

1-فرزندان دوم شهدا از انجام خدمت دوره ضرورت معاف می باشد.

2-یکی از فرزندان مفقودالاثرها،آزادگان که بواسطه استفاده پسر آنها (مفقودالاثر و آزاده)از معافیت خانواده شهدا ، سرباز شناخته شده است از خدمت معاف می باشد.

3-یکی از برادران شهدا ، مفقودالاثرها و آزادگان که بواسطه استفاده فرزند آنها (شهید ، مفقودالاثر و آزاده) از معافیت خانواده شهدا ،‌سرباز شناخته شده از خدمت معاف می باشد.

4-یکی از فرزندان مفقودالاثرها و آزادگان که قبلاً برادرش (فرزند دیگر مفقودالاثر و آزاده ) از معافیت خانواده شهدا استفاده نموده ولی به دلیل فوت یا مهاجرت تا پایان سال 1379 نزد خانواده اش نباشد ، از خدمت معاف می باشد.

5- کلیه جانبازان بالای 15% , یکی از فرزندان جانبازان 30% و بالاتر و دو فرزند جانبازان 60% و بالاتر از خدمت معاف می باشد.

6-یکی از فرزندان رزمندگان دارای بیش از 40 ماه جبهه و 2 فرزند رزمندگان دارای 80 ماه سابقه جبهه از خدمت معاف می باشد.

مقامات عالی نیرهای مسلح شاغل در محلهای سرتیپی به بالا تا زمانی که در این مشاغل خدمت می کنند مشمول این امتیاز نمی باشند.

7-یکی از فرزندان افرادی که جمع درصد جانبازی و سسابقه جبهه آنها به 40 امتیاز و دو فرزند افرادی که جمع درصد جانبازی و سابقه جبهه آنها به 80 برسد از خدمت معاف می باشد.

8-یکی از فرزندان آزادگانی که بیش از سه سال در اسارت بوده ولی فرزندشان بعد از آزادی به سن سربازی رسیده است از خدمت معاف می باشد.

9- در رابطه با جبهه خلبانان هوانیروز ، مبدا شروع ماموریتها و مناطق عملیاتی کادر خلبانی و فنی هوانیروز مدت خدمت در نقاط سکوی مقدم تا تاریخ 1367/5/27 معادل جبهه محاسبه می گردد.

10- خدمت خلبانان و دیگر عوامل پروازی که در عملیات بمباران ، شناسائی ،‌حمل مهمات و . . . به مدت 40 ماه شرکت داشته اند ،‌معادل جبهه محاسبه می شود.

11- آن دسته از خانواده شهداء ،مفقودالاثرها ،‌جانبازان ،‌آزادگان ،‌رزمندگان که یکی از فرزندان آنها از خدمت معاف شده لیکن ضرورت استفاده از معافیت صادره مذکور به دلیلفوت ،‌استخدام در نیروهای مسلح و  . . . منتفی گردیده ،‌می توانند با ابطال کارت معافیت صادر شده ، کارت معافیت جدید را برای نفر دوم خانواده اختصاص دهند.

12-مصوبه سال 1366 شورای عالی دفاع سابق در خصوص کارکنان پدافند هوائی کشور به شرح مندرج در مصوبه معادل جبهه محاسبه گردد.

13-یگانه سرپرست خواهر مجردی که به سن 24 سالگی رسیده از خدمت معاف می باشد.

14- آن دسته از خانواده های شاهد که دارای فرزند معلول جسمی ، ذهنی باشند یکی از فرزندان آنها از خدمت معاف میگردد.

15-کلیه خانواده هائی که دارای فرزند معلول جسمی ، ذهنی بوده و دارای یک فرزند سالم بالای 18 سال باسند آن فرزند سالم مشمول از خدمت معاف گردد.

16-کلیه مادران فاقد شوهر تحت پوشش کمیته امداد امام خمینی (ره) که حداکثر دارای دو فرزند ذکور بالای 18 سال باشند ، یکی از فرزندان آنها از خدمت معاف گردد.

17-سربازان متاهل غیر غایب در استانهای محل سکونت خود بکارگیری شوند .

 

ب- در اجرای فرمان مقام معظم فرماندهی کل قوا در شمول مقررات ،‌پس از طی دوره آموزش نظامی که چگونگی آن قبلاً اعلام شده است ، کارت معافیت از انجام خدمت دوره ضرورت دریافت خواهند نمود.

 

ج- مهلت اجرای مقررات فوق یکسال شمسی تا تاریخ 1387/4/25 می باشد.

 

رئیس ستاد کل نیروهای مسلح

سرلشکر بسیجی دکتر سید حسن فیروزآبادی

1386/4/31

 

قانون احتساب قسمتی از خدمت اعضاء بسیج نیروی مقاومت سپاه پاسداران انقلاب اسلامی به عنوان خدمت دوره ضرورت

 

ماده واحده – کلیه افرادی که از سن شانزده سالگی تمام عضو بسیج نیروی مقاومت سپاه پاسداران انقلاب اسلامی می شوند و به طور منظم با آن نیرو همکاری می نمایند ، هر سال خدمت آنان متناسب با میزان فعالیت ، معادل چهل و پنج روز تا سه ماه جزء خدمت وظیفه عمومی آنان محسوب میگردد.

تبصره – آئین نامه اجرائی این قانون حداکثر  ظرف سه ماه توسط سپاه پاسداران انقلاب اسلامی و نیروی انتظامی تهیه و پس از تائید ستاد کل نیروهای مسلح به تصویب هیات وزیران خواهد رسید.

قانون فوق مشتمل بر ماده واحده و یک تبصره بر ماده واحده و یک تبصره در جلسه علنی روز سه شنبه مورخ اسفندماه یکهزاروسیصدو هفتاد و هشت مجلس شورای اسلامی تصویب و در تاریخ 1378/12/8 به تائید شورای نگهبان رسیده است

 

علی اکبر ناطق نوری

رئیس مجلس شورای اسلامی

 

بر اساس آئین نامه اجرائی قانون احتساب قسمتی از خدمت اعضای بسیج نیروی مقاومت سپاه پاسداران انقلاب اسلامی مصوب سال 1380 دهیات دولت و طبق دستورالعمل مربوط صادره از ستاد مشترک سپاه پاسداران انقلاب اسلامی مدت خدمت قابل احتساب و نیز میزان کسر خدمت صادره از معاونت نیروی انسانی نیروی مقاومت بسیج ملاک عمل برای کسر خدمت خواهد بود.

 

منبع : www.police.ir

 

قوانین خدمت نظام وظیفه عمومی
به این مقاله تحصیلی امتیاز دهید

نویسنده مطلب: admin

پاسخ دهید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *

*

code